III SO/Wa 5/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-08-17

Skład orzekający: Anna Zaorska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie przedstawiła wymaganych dokumentów i informacji dotyczących jej sytuacji finansowej, mimo wezwania sądu?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca, mimo wezwania sądu, nie przedstawiła wymaganych dokumentów i informacji dotyczących jej sytuacji finansowej. Ciężar wykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy, a jego zaniechanie uniemożliwia pozytywne rozpatrzenie wniosku.
Stan faktyczny
Skarżący H.S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Oświadczenia złożone we wniosku były niewystarczające do oceny jego sytuacji finansowej, w związku z czym został wezwany do uzupełnienia wniosku. Skarżący nie nadesłał wymaganych dokumentów i informacji, a zamiast tego użył inwektyw pod adresem sądu. W konsekwencji referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Anna Zaorska po rozpoznaniu w dniu 17 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi H.S. w przedmiocie wniosku o wymierzenie Ministrowi Finansów grzywny za nieprzekazanie w terminie skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie - We wniosku złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżący – H.S. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Oświadczenia złożone przez skarżącego we wniosku w żaden sposób nie informowały o jego sytuacji finansowej i stanie majątkowym. Skarżący jako swój adres wskazał bowiem: "ul. [...] ", datę swego urodzenia określił na [...] r., a jako majątek, w rubryce mieszkanie: "[...] ", oszczędności: "[...]", dochód: renta. Przy czym w rubryce, w której należało wskazać wysokość miesięcznego dochodu brutto wyjaśnił, że: "H.S. nie wie co to jest brutto". Z uwagi na fakt, że oświadczenia zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, został on wezwany do nadesłania, w terminie 7 dni: kopii zeznania podatkowego skarżącego za 2014 r., wskazania i udokumentowania wysokości wszystkich dochodów uzyskiwanych przez skarżącego, w tym nadesłanie dokumentu potwierdzającego wysokość świadczeń (renty), wskazania wysokości miesięcznych wydatków składających się na bieżące utrzymanie skarżącego (wydatki na utrzymanie mieszkania, wyżywienie, itp.) oraz źródeł ich finansowania tj. przedstawienia zestawienia miesięcznych dochodów i wydatków. Przedmiotowe wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 20 lipca 2015 r., zgodnie ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru. W odpowiedzi na wezwanie, poza inwektywami pod adresem Sądu i referendarza sądowego, nie znalazły się żadne informacje dotyczące sytuacji finansowej skarżącego. Skarżący nie nadesłał też żądanych dokumentów. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: W niniejszej sprawie skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych tj. w zakresie częściowym. Przepis art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej – P.p.s.a.), stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże (podkreślenie własne), że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z powołanego przepisu jednoznacznie wynika, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że sytuacja finansowa, w której się znajduje uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy. Wskazać należy, że w rozpoznawanej sprawie oświadczenia złożone przez skarżącego w żaden sposób nie obrazowały jego sytuacji finansowej i majątkowej. Dlatego też, referendarz sądowy skierował do skarżącego wezwanie do złożenia dodatkowych oświadczeń i nadesłania dokumentów. Z tego obowiązku skarżący nie wywiązał się. Nie posiadając żadnych informacji dotyczących sytuacji finansowej skarżącego, referendarz sądowy nie był wstanie ocenić, czy spełnione zostały przesłanki do zastosowania przepisu art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., tj. do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Poprzez brak odpowiedzi na wezwanie, sam skarżący uniemożliwił pozytywne załatwienie wniosku. Jak się podkreśla w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienie z dnia 30 listopada 2005 r., sygn. akt II FZ 781/05) stwierdzenie wystąpienia przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy wymaga zestawienia wysokości środków, jakimi strona dysponuje z wysokością kosztów, do których poniesienia zobowiązana jest na danym etapie postępowania. Ciężar wykazania tych przesłanek spoczywa na stronie skarżącej. Ocena przytoczonych przez nią okoliczności należy natomiast do Sądu (por. postanowienie NSA z dnia 14 lutego 2005 r., sygn. akt FZ 760/04). W orzecznictwie NSA wskazuje się również (por. postanowienie z dnia 5 września 2005 r., sygn. akt II FZ 414/05; postanowienie z dnia 14 września 2005 r., sygn. akt II FZ 575/05), że o ile nieprzeprowadzenie postępowania uzupełniającego, co do rzeczywistego stanu majątkowego strony, w przypadku gdy okoliczności przedstawione we wniosku budzą jakiekolwiek wątpliwości, jest istotną wadą postępowania, o tyle uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku takiego postępowania uznać należy za przeszkodę wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a tym samym przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że nie zachodzą przesłanki do zastosowania wobec skarżącego instytucji prawa pomocy. Z tej przyczyny, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło