III SO/Wa 7/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Anna Kocewiak po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi D. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu odpłatnego zbycia lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość postanawia: - przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym i zwolnić skarżącą z zapłaty wpisu ponad 100 zł, - odmówić przyznania skarżącej prawa pomocy w pozostałym zakresie. Wnioskiem złożonym na urzędowym formularzu PPF w dniu 28 kwietnia 2009 r., D. K. (dalej "skarżąca" lub "strona") wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Wniosek motywowała ciężką sytuacją materialną. Skarżąca wskazała, że przedmiotem sporu z organami podatkowymi jest sprzedaż lokalu mieszkalnego. Większą część kwoty uzyskanej ze sprzedaży skarżąca przekazała byłemu mężowi tytułem spłaty z majątku wspólnego, a pozostałe środki wydatkowała na własne cele mieszkaniowe (zakup i wykończenie mieszkania o pow. 48 m.kw.). Skarżąca oświadczyła, że uzyskuje dochód miesięczny brutto z tytułu wynagrodzenia ze stosunku pracy w kwocie 1.700 zł, co pozwala jej na pokrycie niezbędnych kosztów egzystencji. Skarżąca nie posiada żadnych oszczędności finansowych. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, a jej majątek stanowi wskazane mieszkanie o powierzchni 48 m.kw. Wykonując wezwanie do przedstawienia dodatkowych dokumentów i informacji na temat stanu majątkowego i dochodów skarżąca nadesłała zaświadczenie o zatrudnieniu i zarobkach wystawione [...] czerwca 2009 r., raport z obrotów na koncie, wyciąg bankowy, odpis zwykły księgi wieczystej, fakturę z tytułu korzystania z usług telekomunikacyjnych, kopie dokumentów potwierdzających opłaty stałe (czynsz, gaz, energia elektryczna), kopie zeznań podatkowych PIT-37 za lata 2007 – 2008 wraz z załącznikami PIT/O. Ponadto skarżąca oświadczyła, że do dnia złożenia informacji nie zostało wobec niej wszczęte postępowanie egzekucyjne. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje. Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a, Sąd może – na wniosek strony - przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W myśl art. 245 § 2 i § 3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, a w zakresie częściowym - zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W niniejszej sprawie skarżąca złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, zatem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Przystępując do rozpoznania wniosku, przypomnieć należy, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a.). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Możliwość przyznania prawa pomocy uzależniona jest od szczególnie rozważnej oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy wykazanej w treści wniosku tak, aby można było jednoznacznie stwierdzić, iż skarżący nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, wysokość kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania stanowi wpis w kwocie 1098 zł oraz stan faktyczny sprawy, zasadne jest przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez jej zwolnienie z zapłaty wpisu sądowego ponad kwotę 100 złotych. Zwolnienie skarżącej z kosztów sądowych we wskazanej wysokości oznacza, że rozpoznanie sprawy jest zależne od uiszczenia wpisu w kwocie 100 złotych. W ocenie referendarza sądowego zapłata wpisu sądowego w takiej wysokości nie spowoduje nie spowoduje uszczerbku utrzymania koniecznego. We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca oświadczyła, że miesięcznie zarabia brutto 1.700 zł z tytułu umowy o pracę, ale przedstawione wyciągi bankowe oraz zaświadczenie o zarobkach wskazują, że skarżąca uzyskuje wynagrodzenie z tytułu wykonywanej pracy w wysokości netto około 1.938 zł. Z przedstawionych wyciągów bankowych wynika również, że skarżąca uzyskała jednorazową nagrodę w kwocie 2.408 zł. Ponadto, z przedstawionego zeznania podatkowego wynika, że skarżąca uzyskała w 2007 r. dochód w wysokości 37.777,51 zł, a w roku 2008 – w wysokości 38.382,44 zł. W zeznaniach podatkowych skarżąca wykazała nadpłatę w wysokości 132 zł – za 2007 r. oraz w wysokości 182 zł - za 2008 r. Konfrontując z uzyskiwanymi dochodami obciążające skarżącą wydatki zauważyć należy, że skarżąca płaci czynsz w kwocie 340 zł, opłaca gaz oraz energię elektryczną. Przedstawione kopie rachunków z tytułu ponoszonych opłat za gaz wskazują koszty w wysokości w wysokości 300 zł. Korzystanie z energii elektrycznej kosztuje skarżącą około 68 zł, a telefon i internet - 114 zł. Podsumowując przedstawione informacje stwierdzić należy, że miesięczny dochód jednoosobowego gospodarstwa domowego wynosi około 1.938 zł netto. Udokumentowane koszty bieżącego utrzymania stanowią kwotę około 820 zł (czynsz, usługi telekomunikacyjne, gaz, energia w wysokości wskazanych przez skarżącą). Wpis w niniejszej sprawie wynosi natomiast 1.098 zł W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, iż zachodzą przesłanki do zastosowania wobec skarżącej prawa pomocy, poprzez jej zwolnienie z zapłaty wpisu ponad kwotę 100 zł. Podkreślić należy, że skarżąca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, posiada mieszkanie oraz stałe źródło dochodów z tytułu wykonywanej pracy. Wskazane okoliczności pozwalają stwierdzić, że skarżąca jest w stanie zapłacić 100 zł. Nie negując okoliczności, że zapłata wpisu może spowodować konieczność redukcji innych wydatków, stwierdzić jednak należy, że zapłata wpisu nie spowoduje powstania uszczerbku w jej koniecznym utrzymaniu. Zapłata 100 zł umożliwi rozpoznanie złożonej skargi przez Sąd, a pozytywne rozstrzygnięcie skargi spowoduje orzeczenie na rzecz skarżącej zwrotu poniesionego kosztu. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 243 § 1 w związku z art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.