IV SA 1046/03

WyrokWSA w Warszawie2004-09-23

Skład orzekający: Anna Żak, Izabela Ostrowska, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzje nakazujące rozbiórkę obiektu budowlanego (garażu i dobudówki) zostały wydane z naruszeniem przepisów proceduralnych dotyczących dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i zebrania materiału dowodowego?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 kpa, ponieważ organy administracji publicznej nie zebrały i nie rozpatrzyły w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Brak było dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym usytuowania, wymiarów oraz daty budowy spornych obiektów, co uniemożliwiło prawidłowe zastosowanie przepisów prawa budowlanego, w szczególności art. 48 i 49 Prawa budowlanego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi C. Z. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę garażu i dobudówki do budynku baru. Organy ustaliły, że obiekty te zostały wybudowane w 1998 r. i 2000 r. bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, naruszając art. 28 Prawa budowlanego. Skarżący zarzucił wydanie decyzji bez podstawy prawnej i z naruszeniem art. 49 Prawa budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak (spr.), Sędziowie WSA Izabela Ostrowska, As. WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant Tomasz Szpojankowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2004 r. sprawy ze skargi C. Z. na decyzję [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2003 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. IV S.A. 1046/03 U Z A S A D N I E N I E [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2003r.nr [...] wydana na podstawie art.138 par.1 pkt.1 kpa ,po rozpatrzeniu odwołania C. Z. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] października 2000r.nakazujacej C. i R. Z. rozbiórkę garażu i wykonanej dobudówki do budynku baru – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazał, że w trakcie postępowania przed organem I instancji ustalono, iż na terenie działki nr [...] w miejscowości Ż. C. Z. w 1998r. do budynku baru dostawił garaż o wymiarach 6,06 x 5,28 m a w roku 2000 w sierpniu wykonał dobudówkę o wymiarach 5,28x4,07m-bez wymaganego pozwolenia na budowę bądź zgłoszenia. Tym samym inwestor naruszył ar.28 ustawy Prawo budowlane, który stanowi, że roboty budowlane można rozpocząć na podstawie ostatecznej decyzji pozwalającej na budowę lub po dokonaniu zgłoszenia i upływie czasu zastrzeżonego dla organów architektoniczno-budowlanych do ewentualnego zgłoszenia zastrzeżeń o ile przepisy art.29 i 30 nie stanowią inaczej. Brak ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę spornych obiektów powoduje bezwzględny obowiązek orzeczenia ich przymusowej rozbiórki w oparciu o art.48 ustawy Prawo budowlane. W skardze do Sądu na powyższą decyzję C. Z. wniósł ,o jej uchylenie podnosząc, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ja decyzja organu I instancji zostały wydane bez podstawy prawnej, bez wyjaśnienia okoliczności sprawy i z naruszeniem art.49 ustawy Prawo budowlane z 1994r. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentacje zawartą w zaskarżonej decyzji. Wyjaśnił, iż w sprawie nie ma zastosowania art.49 ustawy Prawo budowlane z 1994r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, ponieważ zaskarżona decyzja i poprzedzająca ja decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem art.7i77par.1 kpa. Podstawowym obowiązkiem organów administracji publicznej jest dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, aby następnie w oparciu o cały materiał dowodowy podjąć decyzję rozstrzygającą sprawę co do jej istoty w całości lub w części albo w inny sposób zakończyć sprawę w danej instancji (art. 7, 77 § 1 i 104 kpa). Dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego jest podstawą realizacji naczelnej zasady postępowania - zasady prawdy obiektywnej i co ma ścisły związek z realizacją zasady praworządności zawartej w art. 6 kpa. Z protokołu oględzin przeprowadzonych przez organ I instancji w dniu [...] września 2000r. wynika, że skarżący na podstawie pozwolenia na budowę z 1997r.wybudował budynek, w którym prowadzi bar, a w oparciu o decyzję z 1998r dokonał rozbudowy tego obiektu. Przy realizacji tych przedsięwzięć, w obu przypadkach, odstąpił od warunków określonych w decyzjach o pozwoleniu na budowę i rozbudowę wznosząc obiekty o innych wymiarach niż wynikające z projektu budowlanego. Ponadto organ w toku oględzin ustalił iż skarżący do budynku baru w 1998r. dobudował garaż, a w sierpniu 2000r. wykonał dobudówkę. Następnie organ I instancji w dniu [...] września 2000r. wszczął postępowanie w sprawie garażu i dobudówki i w dniu [...].10 2000r. na podstawie art.48 ustawy Prawo budowlane z 1994r. nakazał skarżącemu rozbiórkę garażu i dobudówki do budynku baru. Postępowanie dotyczy dwóch obiektów : garażu i tzw. dobudówki które to obiekty dostawiono jak wynika z decyzji organu I instancji do budynku baru. W tych okolicznościach niezbędne było opracowanie szkicu z oględzin, aby nie było w sprawie wątpliwości czy garaż razem z w/w dobudówką stanowią jeden obiekt budowlany w sensie techniczno-budowlanym, czy też odrębne obiekty budowlane, co miałoby znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Jest to ważne z uwagi na podnoszony w skardze argument o możliwości legalizacji tych obiektów bądź obiektu na podstawie art.49 ust.1 Prawa budowlanego obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji, który stanowił, iż nie można nakazać rozbiórki, o której mowa w art. 48, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia zakończenia budowy obiektu budowlanego lub jego części, a jego istnienie nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Na właścicielu spoczywa wówczas obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego. Gdyby nawet przyjąć, że garaż stanowi odrębny od "dobudówki" obiekt, który wzniesiono bez pozwolenia na budowę w 1998r. to nigdzie w materiale dowodowym nie ustalono miesiąca, w którym go zbudowano, co jak wyżej podniesiono jest istotne w świetle treści cyt. art.49. Dokładne ustalenie daty budowy obiektu budowlanego, jego usytuowania, i innych szczegółów technicznych jest niezbędne w każdej sprawie, gdzie obiekt został zbudowany nielegalnie i w związku z tym może być orzeczony nakaz rozbiórki. Sąd orzeka na podstawie akt sprawy i w oparciu o materiały dowodowe zgromadzone przez organy administracji publicznej. Kontrola aktów administracyjnych dokonywana przez sąd administracyjny nie może się opierać na domysłach i niejasnych ustaleniach stanu faktycznego, nie dających możliwości udzielenia odpowiedzi na zarzuty strony skarżącej. W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie, organy administracji publicznej nie zebrały i nie rozpatrzyły w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, do czego zobowiązuje je art. 77 § 1 kpa. W tym stanie rzeczy na podstawie art.145 par.1 ust.1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz.1270/ w zw. z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz.1271, nr 240, poz. 2052; z 2003r. nr 124, poz.1153/ Sąd orzekł jak w wyroku. Na podstawie art.152 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło