IV SA 1165/03

WyrokWSA w Warszawie2004-09-24

Skład orzekający: Andrzej Gliniecki, Bogusław Cieśla, Grzegorz Czerwiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o stwierdzeniu naruszenia prawa, wydana w wyniku wznowienia postępowania, powinna zostać uchylona, jeśli w wyniku wznowionego postępowania zapadłaby decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej?
Ratio decidendi
Decyzja o stwierdzeniu naruszenia prawa, wydana w wyniku wznowienia postępowania, nie powinna zostać uchylona, jeśli w wyniku wznowionego postępowania zapadłaby decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. W takim przypadku, mimo stwierdzenia naruszenia prawa, decyzja dotychczasowa nie jest uchylana, a strona może dochodzić roszczeń odszkodowawczych. Ponadto, sąd administracyjny kontroluje legalność decyzji w ramach wznowionego postępowania, a nie sprawy należące do kompetencji innych organów, takich jak organy nadzoru budowlanego.
Stan faktyczny
Skarżący A.K. wniósł o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] lutego 2000 r. zatwierdzającą projekt budowlany i wydającą pozwolenie na rozbudowę budynku warsztatu szklarskiego. Skarżący twierdził, że nie brał udziału w postępowaniu, a decyzja narusza jego interes prawny i jest niezgodna z planem zagospodarowania przestrzennego. Po odmowie wznowienia, uchyleniu tej odmowy i kolejnym postępowaniu, Prezydent Miasta R. postanowieniem z dnia [...] października 2002 r. wznowił postępowanie, a następnie decyzją z dnia [...] listopada 2002 r. stwierdził naruszenie prawa, ale odmówił uchylenia decyzji z 2000 r., uznając, że zapadłaby decyzja odpowiadająca w istocie dotychczasowej. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zaskarżył decyzję Wojewody do WSA, domagając się uchylenia wszystkich decyzji.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Andrzej Gliniecki (spr.), Sędziowie As. WSA Bogusław Cieśla, As. WSA Grzegorz Czerwiński, Protokolant Aldona Kieler-Kowalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 września 2004 r. sprawy ze skargi A.K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2003 r. Nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Skargę oddala Prezydent Miasta R., na wniosek A.G., decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2000 r. zatwierdza projekt budowlany i wydaje pozwolenie na rozbudowę istniejącego budynku warsztatu szklarskiego (I etap budowy) w R. przy ul. [...] (działka nr ew. [...]). W dniu 17.04.2000 r. A.K. (jeden ze spadkobierców po H. i W. K. właścicielach sąsiedniej posesji przy ul. [...]) składa wniosek o wznowienie postępowania zakończonego w/w decyzją z dnia [...] lutego 2000 r. Decyzja ta, zdaniem wnioskodawcy, narusza jego interes prawny i jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Wnioskodawca nie brał udziału w tym postępowaniu w charakterze strony. Prezydent Miasta R. decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2000 r. odmawia wznowienia postępowania, od czego wnosi odwołanie A.K.. Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania, decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2000 r. uchyla zaskarżoną decyzję i umarza postępowanie I instancji, ponieważ A.K. nie wykazał się tytułem własności do nieruchomości (działki nr [...]). Powyższą decyzję A. K. zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 24 maja 2002 r. (IV SA 1951/00) uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. W ocenie Sądu, organy niesłusznie odmawiały skarżącemu prawa żądania wznowienia postępowania z powodu nie przedstawienia postanowienia sądu o stwierdzenie nabycia spadku. Bowiem zgodnie z art. 925 kc spadkobierca nabywa spadek z chwilą jego otwarcia to jest z chwilą śmierci spadkodawcy (art. 924 kc). Postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku ma charakter deklaratoryjny. Organ odwoławczy nie uwzględnił tego, że Sad Rejonowy postanowieniem z dnia [...] czerwca 2000 r. stwierdził, iż spadek po H.K., w drodze dziedziczenia ustawowego, nabyli jej synowie – A. K., J.K. i K.K. Na skutek powyższego wyroku, Prezydent Miasta R. postanowieniem nr [...] z dnia [...] października 2002 r. wznowił postępowanie na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Następnie decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2002 r., wydaną na podstawie art. 151 § 2 w związku z art. 146 § 2 kpa, Prezydent Miasta R. stwierdził, że decyzja nr [...] z dnia [...] lutego 2000 r. w sprawie udzielenia pozwolenia na rozbudowę istniejącego zakładu szklarskiego – I etap, o część usługową w parterze i mieszkalną – w poziomie I piętra, na terenie położonym w R. przy ul. [...], została wydana z naruszeniem prawa, gdyż strony bez własnej winy nie brały udziału w postępowaniu i odmawia jej uchylenia ponieważ w wyniku wznowienia postępowania zapadłaby decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Jak wynika z uzasadnienia decyzji, rozbudowa zakładu szklarskiego, nie narusza interesów prawnych właścicieli sąsiedniej nieruchomości nr [...]. Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich, nie może pozbawiać inwestora możliwości zabudowy swojej własnej działki. Właściciele sąsiedniej nieruchomości nie mogą też decydować o inwestycjach na cudzej odrębnej nieruchomości. Decyzja z dnia [...] lutego 2000 r. została wydana z naruszeniem prawa, gdyż współwłaściciele sąsiedniej nieruchomości, bez własnej winy, nie brali udziału w tym postępowaniu w charakterze strony. Jednak po przeprowadzeniu postępowania, po wznowieniu, stwierdzono, iż zapadłaby decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej – art. 146 § 2 kpa. Inwestor wraz z wnioskiem o wydanie pozwolenia na rozbudowę budynku przedłożył wszystkie wymagane dokumenty, uzgodnienia i opinie. Przyjęte w projekcie budowlanym rozwiązania, nie naruszają przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, są też zgodne z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego m. R. A. K. złożył odwołanie od powyższej decyzji, zarzucając, że "decyzja ta łamie prawo w sposób skandaliczny" i narusza jego słuszny interes prawny, "jest stronnicza i kumoterska", w związku z czym "wnosi o jej uchylenie w całości i wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę bezprawnie wzniesionych budynków na posesji przy ul. [...] w R.". Istniejąca zabudowa na działce sąsiedniej, uniemożliwia racjonalną zabudowę działki skarżącego, z powodu czego ponosi straty materialne. Obecny budynek nie jest rozbudową, gdyż były warsztat został rozebrany, wybudowano więcej niż pozwalała decyzja z dnia [...] lutego 2000 r. a organy tuszują takie bezprawie. Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania, decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2003 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji między innymi wskazano, iż inwestycja objęta kwestionowanym pozwoleniem w żadnym stopniu nie narusza prawa własności działek sąsiednich, ani też nie ogranicza możliwości ich zabudowy. Odległość budynku od strony wschodniej od granicy wynosi – 4m. Ustalenia planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego dopuszczają budowę na tym terenie tego typu budynków. Postępowanie zostało wznowione zgodnie z wskazaniami Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartymi w uzasadnieniu wyroku z dnia 24 maja 2002 r. Żądanie skarżącego nakazania rozbiórki budynku, nie ma uzasadnienia. Zaś ewentualne zastrzeżenia co do zgodności realizacji inwestycji z wydanym pozwoleniem na budowę, mogą być rozstrzygane przez właściwe organy nadzoru budowlanego. Zarzuty skarżącego nie znajdują uzasadnienia w obowiązujących przepisach. Zaskarżona decyzja w ocenie organu odwoławczego jest słuszna, nie usuwa z obrotu prawnego wadliwej decyzji, ale otwiera drogę do wystąpienia z roszczeniem odszkodowawczym zgodnie z art. 153 kpa. W skardze złożonej do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję, A.K. wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji, utrzymanej nią w mocy decyzji pierwszej instancji oraz kwestionowanej decyzji z dnia [...] lutego 2000 r. – o pozwoleniu na rozbudowę istniejącego budynku warsztatu szklarskiego. Uzasadnienie skargi opiera się na tej samej argumentacji, która stanowiła podstawę złożenia odwołania. Zdaniem skarżącego, który kwestionuje również akty administracyjne wydane przed 2000 r., cała inwestycja na sąsiedniej działce, jest bezprawiem opartym na oszustwie urzędników, a skarżący i jego rodzina zostali pozbawieni wszelkich praw w tej sprawie. Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargę, podtrzymuje swoje stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i wnosi o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez w/w Sąd pierwszej instancji na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.). Skarga jest nieuzasadniona. Zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji, zostały wydane w wyniku wznowienia postępowania postanowieniem nr [...] z dnia [...] października 2002 r. O tym zaś, że skarżący ma przymiot strony w niniejszym postępowaniu, przesądził wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 maja 2002 r. sygn. Akt NSA 1951/00. Wznowienie postępowania nastąpiło na podstawie art. 145 § 1 ust. 4 kpa, gdyż z pisma skarżącego z dnia 17.04.2000 r., wynikał tylko to, że bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu. Inne podane w tym piśmie okoliczności (zarzuty),nie dawały podstaw do wznowienia postępowania w oparciu o inną przesłankę określoną w art. 145 § 1 pkt 1-8 kpa. Bezzasadne jest więc kwestionowanie podstawy prawnej wznowienia postępowania, powołanej w/w postanowieniu. Wznowienie postępowania jest jednym z trybów nadzwyczajnych umożliwiających wzruszenie decyzji ostatecznej, jednak podstawy wszczęcia tego postępowania zostały ściśle określone w art. 145 § 1 kpa i wykładnia tych przepisów nie może mieć charakteru rozszerzającego. W odwołaniu od decyzji pierwszej instancji (pismo z dnia 21.12.2002 r.) skarżący zawarł więcej zarzutów i okoliczności, niż we wniosku z dnia 17.04.2000 r., jednak ich ogólnikowość i brak konkretnych dowodów nie pozwalało również na poszerzenie przedmiotu postępowania o inne okoliczności wymienione w art. 145 § 1 kpa, niż przesłanka z pkt 4 tego przepisu. Podobnie w skardze, która stanowi w większości powtórzenie argumentacji zawartej w odwołaniu, nie można się dopatrzeć zarzutów, któryby mogły poddać w wątpliwość przeprowadzone postępowanie wznowieniowe i podważyć wydane w nim decyzje. W odwołaniu, jak i w skardze, skarżący odnosi się głównie do kształtu, wielkości, usytuowania, odległości itp. parametrów zrealizowanej inwestycji – warsztatu szklarskiego przy ul. [...] w R.. Tymczasem przedmiotem postępowania jest kontrola decyzji z dnia [...] lutego 2000 r. w ramach wznowionego postępowania. Sprawy, które podnosi skarżący w odwołaniu i skardze dotyczą realizacji inwestycji i kontrola w tym zakresie należy do organów nadzoru budowlanego, a nie do organów administracji architektoniczno-budowlanej, które wydawały decyzje w tej sprawie. W sprawach budownictwa działają dwa niezależne, posiadające własne kompetencje, piony organów: organy administracji architektoniczno – budowlanej i organy nadzoru budowlanego (art. 81 Prawa budowlanego). Każdy z organów administracji publicznej musi z urzędu przestrzegać swojej właściwości rzeczowej i miejscowej (art. 19 kpa). Nie można więc oczekiwać, że w ramach wznowionego postępowania organy administracji architektoniczno-budowlanej, rozpatrzą również sprawy należące do kompetencji organów nadzoru budowlanego. W takim przypadku, jeżeli podanie dotyczy kilku spraw podlegających załatwieniu przez różne organy, organ powinien zawiadomić wnoszącego podanie o właściwości innych organów w sprawach nie należących do jego właściwości (art. 66 § 1 kpa). Również kwestionowanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] października 1997 r. w tym postępowaniu jest bezzasadne, nawet gdyby było uzasadnione to merytorycznie. Nie można również uznać za uzasadnione i poprawne z punktu widzenia przestrzegania prawa, zarzuty ad personam kierowane w stosunku do konkretnych urzędników, bez podania konkretnych faktów. Jeżeli skarżący miał wątpliwości co do uczciwości konkretnych urzędników w załatwieniu jego spraw, należało zgłosić to do organów prokuratury lub policji w celu wszczęcia stosownego postępowania i wówczas organ mógłby rozważyć wznowienie postępowania także w oparciu o przepisy art. 145 § 1 pkt 1 i 2 kpa. W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji prawa nie naruszają. Większość zarzutów i stwierdzeń zawartych w skardze a wcześniej w odwołaniu, nie może być rozpatrzona w tym postępowaniu z uwagi na to, że przekraczają one przedmiot niniejszego postępowania lub z uwagi na swą ogólnikowość i oceny charakter przy braku konkretnych dowodów, nie mogą stanowić odniesienia do innych przesłanek określonych w art. 145 § 1 kpa. Samo to, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu nie daje podstawy do uchylenia decyzji dotychczasowej, jeżeli w wyniku wznowionego postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swojej istocie decyzji dotychczasowej – a do takiej konkluzji w wyniku przeprowadzonego ponownie postępowania, organy doszły. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło