IV SA 1258/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Otylia Wierzbicka (spr.), Sędziowie NSA Joanna Kabat-Rembelska, Asesor WSA Jakub Linkowski, Protokolant Danuta Gorzelak-Maciak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 maja 2004 r. sprawy ze skargi D. i M.K. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] lutego 2003 r. Nr [...] w przedmiocie Odszkodowania za szkody wyrządzone powodzią skargę oddala Wojewoda [...] decyzją z dnia [...].10.2002 r. powołując się na przepis art. 105 § 1 kpa w zw. z art. 186 ust. 1 i 188 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. prawo wodne, po rozpatrzeniu wniosku D. i M.K. o przyznanie odszkodowania w kwocie 160 tyś. złotych za straty poniesione w związku z powodzią jaka miała miejsce w dniach [...]-[...] maja 2002 r. w S. umorzył postępowanie w sprawie. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że prawo wodne z dnia 18 lipca 2001 w art. 16 ust.3 reguluje kwestię odszkodowania dla właściciela gruntów zalanych podczas powodzi w wyniku nieprzestrzegania przepisów ustawy przez właściciela wody lub urządzeń wodnych. Wnioskodawcy wnoszą zaś o odszkodowanie za zalanie budynku spowodowane według ich twierdzeń zaniedbaniem właścicieli rzeki "[...]" i zbiornika wodnego [...]". Z treści art. 186 ust. 2 i 3 cytowanej ustawy można by wnioskować o właściwości Wojewody do ustalenia wysokości odszkodowania, jednak w ocenie organu art. 186 ust. 1 nie upoważnia Wojewody do rozpatrzenia takiego wniosku gdyż sprawy te zostały wyłączone z administracyjnego trybu postępowania. Strona może dochodzić swych roszczeń w postępowaniu przed sądem powszechnym. Skoro zdaniem organu brak jest przepisu prawa materialnego, który stanowiłby podstawę żądania, to wniosek o przyznanie odszkodowania za zalanie budynku przez powódź nie może być rozważany w postępowaniu administracyjnym, co czyni takie postępowanie bezprzedmiotowym. Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli D. i M. K.. W odwołaniu podnoszą, że zaskarżona decyzja jest wadliwa gdyż organ błędnie zinterpretował przepisy ustawy prawo wodne a zwłaszcza art. 186 ust. 1. Zarzut ten uzasadniają następująco. Właścicielowi załanych gruntów podczas powodzi w wyniku nieprzestrzegania przepisów ustawy przez właściciela wody lub urządzeń wodnych przysługuje odszkodowanie na warunkach określonych w ustawie ( art. 16 ust. 3 ustawy ), zaś w sprawie naprawienia szkód innych niż określone w art. 16 ust. 3 i art. 17 ust. 1, a taką inną szkodą w ich ocenie jest zniszczenie domu przez powódź, droga sądowa przysługuje po wyczerpaniu trybu administracyjnego określonego w art. 186 ust. 3. Przepis ten stanowi, że na żądanie poszkodowanego organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego, a jeżeli szkoda nie jest następstwem pozwolenia wodnoprawnego, właściwy wojewoda ustala wysokość odszkodowania w drodze decyzji, decyzja jest niezaskarżalna. Wnoszą o uchylenie zaskarżonej decyzji. Minister Środowiska po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...].02.2003 r. powołując się na art. 138 § 1 pkt 1 kpa zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. W uzasadnieniu decyzji podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, że postępowanie administracyjne w przedmiocie odszkodowania za budynek mieszkalny zniszczony podczas powodzi jest bezprzedmiotowe co uzasadnia umorzenie postępowania. W ocenie organu odwoławczego art. 186 ust. 1 prawa wodnego przewiduje tryb administracyjny do naprawienia szkód innych niż określone w art. 16 ust. 3, to jest innych niż szkody spowodowane zalaniem gruntów podczas powodzi. Przepis ten dotyczący naprawienia szkód "innych" należy interpretować łącznie z przepisem art. 185 zawierającym generalne ustalenie, że przepisy art. 186-188 stosuje się do naprawienia szkód o których mowa w ustawie. Żaden z przepisów prawa wodnego nie przewiduje odszkodowania za budynki zniszczone podczas powodzi co oznacza, że nie jest to szkoda, o której mowa w ustawie. Na decyzję Ministra Środowiska skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnieśli D. i M.K. W skardze podnoszą ten sam zarzut co w odwołaniu. Zarzucają bowiem naruszenie prawa materialnego tj. art. 186 w zw. z art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 18.07.2001 r. prawo wodne przez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że w przypadku wyrządzenia przez powódź szkód innych niż zalanie gruntów, dochodzenie roszczeń odszkodowawczych na drodze administracyjnej jest niedopuszczalne. Wnoszą o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację przytoczoną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie jest zasadna. Skarżący D. i M. K. we wniosku o przyznanie odszkodowania za zniszczenie domu mieszkalnego spowodowanego powodzią jako podstawę prawną żądania powołali art. 186 ust. 2 i 3 w zw. z art. 16 ust. 3 i art 26 ustawy z dnia 18.07.2001 r. prawo wodne ( dz. U. 01. 115. 1229). Organy obu instancji uznały, że brak jest w ustawie prawo wodne przepisu przewidującego odszkodowanie za niszczone przez powódź budynki. W ocenie organów przepis art. 186 ust. 1 ustawy na który powołują się skarżący dotyczy szkód innych niż określone w art. 16 ust. 3, i ma zastosowanie do naprawienia szkód, o których mowa w ustawie. Stanowiska skarżących, którzy zarzucają błędną interpretację art. 186 ustawy nie można podzielić. Ustawa z dnia 18.07.2001r. prawo wodne w rozdziale VIII reguluje odpowiedzialność za szkody. Art. 185 zamieszczony w tym rozdzir.le stanowi, że do naprawienia szkód, o których mowa w ustawie z wyłączeniem przepisów art. 82-88 stosuje się przepisy art. 186-188. Nie ma więc wątpliwości, że przepisy tego rozdziału dotyczą odpowiedzialności za powstałe szkody obejmujące stany faktyczne określone w ustawie. Przepis art. 186 ust. 1 który wskazują skarżący nie może być interpretowany w oderwaniu od treści art. 185. Naprawienie szkód innych niż określone w art. 16 ust. 3 i art. 17 ust. 1 o jakich mowa w art. 186 ust. 1 należy odnieść jak słusznie wskazał organ odwoławczy do naprawienia szkód określonych w ustawie. Ustawa prawo wodne określa w poszczególnych przepisach stany faktyczne w przypadku zaistnienia których, poszkodowanemu przysługuje odszkodowanie na zasadach określonych w ustawie. Są to przepisy art. 76, 107 ust. 8 i inne. Odpowiedzialność za szkody spowodowane powodzią ustawa reguluje w art. 16 ust. 3. 1. Przepis ten dotyczy wyłącznie odszkodowania dla właściciela gruntów zalanych podczas powodzi. Żaden z przepisów ustawy nie przewiduje odszkodowania za budynki zniszczone podczas powodzi. Skarżący ani w odwołaniu ani też w skardze nie wskazali przepisu ustawy, który odnosiłby się do odszkodowania za budynki zniszczone powodzią. Powyższe prowadzi do wniosku, że organ odwoławczy prawidłowo ocenił, że szkoda spowodowana zalaniem budynku przez powódź nie jest szkodą określoną w ustawie i nie ma do niej zastosowania art. 186 ust. 1. Wyłączenie drogi administracyjnej nie oznacza, że dochodzenie odszkodowania na podstawie przepisów prawa cywilnego nie jest możliwe. Z powyższych względów należało na podstawie art. 127 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 02.153.1270) skargę oddalić