IV SA 1277/03

WyrokWSA w Warszawie2004-08-31

Skład orzekający: Teresa Kobylecka, Anna Szymańska, Tomasz Wykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze, uchylając decyzję organu I instancji, prawidłowo zastosowało przepisy dotyczące wygaśnięcia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji, mimo że wniosek o ustalenie warunków zabudowy został złożony i decyzja organu I instancji wydana przed datą wygaśnięcia planu?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy jest zobowiązany do stosowania przepisów prawa materialnego obowiązujących w dniu wydania przez niego decyzji. W przypadku, gdy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego wygasł przed datą wydania decyzji przez organ odwoławczy, organ ten musi uwzględnić nowy stan prawny. W sytuacji, gdy plan nie obowiązuje, ustalenie warunków zabudowy może nastąpić wyłącznie w trybie art. 44 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, który wymaga ponownego przeprowadzenia postępowania przez organ I instancji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która uchyliła decyzję Burmistrza Gminy W. ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie parkingu. Organ odwoławczy uznał, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, na podstawie którego wydano decyzję organu I instancji, wygasł z dniem 31 grudnia 2002 r., ponieważ nie zostały spełnione warunki jego przedłużenia. Skarżąca kwestionowała tę interpretację, argumentując, że plan obowiązywał w dacie złożenia wniosku i wydania decyzji organu I instancji, a także podnosząc zarzuty dotyczące niezgodności inwestycji z planem i przepisami szczególnymi.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Kobylecka Asesor WSA Anna Szymańska Asesor WSA Tomasz Wykowski (spr.) Protokolant Dominik Niewirowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 sierpnia 2004 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu - oddala skargę - Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2003 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uchyliło decyzję Burmistrza Gminy W.z dnia [...] października 2002 r., którą to decyzją ustalono warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie tymczasowego parkingu samochodowego na około 54 miejsca parkingowe dla samochodów osobowych z dojazdem z istniejącego układu komunikacyjnego hipermarketu [...], obejmującej odwodnienie i ogrodzenie, przewidzianej do realizacji w W., w rejonie ulicy [...]. Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego zapadła po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Burmistrza Gminy W., wniesionego przez J. S.. W motywach decyzji SKO podniosło, iż decyzja organu I instancji wydana została w oparciu o ustalenia Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego m.. W., zatwierdzonego Uchwalą Rady m. W. Nr [...] z dnia [...] września 1992 r. (Dziennik Urzędowy Województwa [...] Nr [...], poz.[...]). W związku z faktem, iż plan ten obowiązywał w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity - Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 zpóźn.zm.), tj. w dniu 1 stycznia 1995 r., to znajduje do niego zastosowanie art.67 tej ustawy. Zgodnie z tym przepisem miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego, obowiązujące w dniu wejścia w życie ustawy, tracą moc po upływie 8 lat od dnia jej wejścia w życie (tj. po dniu 31 grudnia 2002 r.) o ile nie zachodzą przesłanki, o których mowa w art.67 ust.2 ustawy. Stosownie do art.67 ust.2 ważność miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego obowiązujących w dniu wejścia w życie ustawy ulega przedłużeniu do dnia 31 grudnia 2003 r., o ile w terminie ośmiu lat od dnia wejścia w życie tej ustawy rada gminy uchwali studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy i przystąpi do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo jego zmiany. W ocenie organu odwoławczego warunki, o których mowa w art.67 ust.2 ustawy nie zostały spełnione w niniejszej sprawie. Jak bowiem wynika z informacji udzielonej przez naczelnika Wydziału Głównego Architekta Dzielnicy [...] m. W., Rada Gminy W.nie podjęła uchwały o przystąpieniu do sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub jego zmiany. Powyższe oznacza, iż dla terenu przedmiotowej inwestycji budowlanej od dnia 1 stycznia 2003 r. nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. W konsekwencji powyższego w ocenie SKO w sprawie niniejszej możliwe jest ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu jedynie w trybie przewidzianym przez art.44 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. W tym to bowiem trybie ustala się warunki zabudowy i zagospodarowania terenu w sytuacji, w której nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego merytoryczne orzeczenie w sprawie, tj. rozpatrzenie wniosku inwestora z zachowaniem rygorów wskazanych w art.44 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym nie może nastąpić na etapie postępowania odwoławczego. Wynika to chociażby z faktu, iż w myśl art.40 ust.4 ustawy w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu winna przygotować osoba posiadająca uprawnienia urbanistyczne. Ponowne rozpatrzenie wniosku inwestora winno zatem nastąpić w postępowaniu przed organem I instancji. Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniosła J.S.. W ocenie skarżącej przy ocenianiu, czy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obowiązywał w dacie orzekania przez SKO organ ten naruszył zarówno art.67 ust.l ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity - Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz.139 z późn.zm.), jak i art.8 k.p.a. zobowiązujący organy administracji do prowadzenia postępowania w taki sposób aby pogłębić zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli. Skarżąca podniosła, iż zasadnicze znaczenie dla oceny kwestii ważności planu na gruncie niniejszej sprawy ma fakt, iż złożenie przez inwestora wniosku o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jak i wydanie stosownej decyzji przez organ I instancji nastąpiło przed dniem [...] grudnia 2002 r. a zatem w okresie, w którym plan zagospodarowania przestrzennego obowiązywał bezsprzecznie. Okoliczność ta wywołuje zdaniem skarżącej taki skutek, iż art.67 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, przewidujący wygaśnięcie planu po dniu [...] grudnia 2002 r. nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie. W ocenie skarżącej wadliwa wykładnia art.67 ust.l ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, w oparciu o którą SKO uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania temu organowi spowodowała, iż organ odwoławczy uchylił się od rozpatrzenia tych wszystkich okoliczności sprawy, które przesądzają o niedopuszczalności planowanej inwestycji zarówno w świetle postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jak i przepisów szczególnych. Rozwijając ten zarzut skarżąca podniosła m.in., iż wbrew zapisom planu uciążliwość i szkodliwość inwestycji dla środowiska wykraczają poza granice terenu inwestycji a sama inwestycja jest sprzeczna z określoną w planie funkcją podstawową (mieszkaniową) i preferowaną (usługową). Przedmiot inwestycji nie odpowiada ponadto definicji tymczasowego obiektu budowlanego zawartej w art.3 pkt 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane (Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz.2016 zpóźn.zm.). Nie dopełniono także obowiązku uzyskania opinii zarządu drogi w kwestii wykorzystania terenu przeznaczonego pod budowę czy modernizację dróg. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest niezasadna. Zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. nie uchybia przepisom prawa. Organ administracji zobowiązany jest do stosowania przepisów prawa materialnego obowiązujących w dniu wydania decyzji. Powyższa zasada stosuje się także do organu odwoławczego, który powinien ocenić sprawę według przepisów prawa materialnego obowiązujących w dniu wydania przez ten organ decyzji odwoławczej. Oznacza to, że jeżeli przepisy prawa materialnego ulegną zmianie w czasie między wydaniem decyzji w I instancji a rozpatrzeniem odwołania, organ odwoławczy - zachowując tożsamość sprawy - obowiązany jest uwzględnić nowy stan prawny, chyba że z nowych przepisów wynika coś innego (m.in. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 7 maja 2002 r. III RN 59/01 OSNP/3/56 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 grudnia 1999 r. IV S.A. 2079/97 LEX nr 48737). Przepisami prawa materialnego są również zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest bowiem przepisem gminnym a zatem aktem prawa miejscowego jednostki samorządu terytorialnego (art.7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity - Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 z późn.zm). W dacie wydania przez Burmistrza Gminy W. decyzji ustalającej na wniosek inwestora warunki zabudowy i zagospodarowania terenu (23 października 2002 r.) obowiązywał Plan Ogólny Zagospodarowania Przestrzennego m.. W., zatwierdzony Uchwałą Rady m. W. Nr [...]z dnia [...] września 1992 r. (Dziennik Urzędowy Województwa [...] Nr [...], poz.[....]). Decyzje tę wydano z uwzględnieniem postanowień tego planu. Słusznie jednakże uznało Samorządowe Kolegium Odwoławcze, iż zapisy planu nie obowiązywały w dacie orzekania w postępowaniu odwoławczym ([...] marca 2003 r.). Z art.67 ust.l i la ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym wynika bowiem, iż Plan Ogólny Zagospodarowania Przestrzennego W. zachowałby - w odniesieniu do obszaru na którym znajduje się teren inwestycji - swoją ważność po dniu [...] grudnia 2002 r. tylko w razie łącznego spełnienia się dwóch warunków. Stosownie do powyższego do dnia [...] grudnia 2002 r. winno było zostać uchwalone studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz winno było nastąpić przystąpienie do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo jego zmiany (studium oraz projektowany plan lub zmiana planu dotychczasowego winny były obejmować obszar, na którym znajduje się teren inwestycji). Wskazane wyżej warunki nie zostały spełnione. O ile warunek dotyczący uchwaleniu studium został spełniony z mocy samego prawa (zgodnie z art.27 ust.l ustawy z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy - Dz.U. Nr 21, poz.361 z późn.zm. funkcję studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego W. pełni Plan Ogólny Zagospodarowania Przestrzennego W.) o tyle właściwa rada gminy do dnia [...] grudnia 2002 r. nie przystąpiła do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo jego zmiany, obejmujących obszar na którym znajduje się teren inwestycji. Odnosząc się do zarzutu skarżącej należy stwierdzić, iż ani w art.67 ani w innych przepisach rozdziału 7 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym ustawodawca nie przewidział, aby niezależnie od ziszczenia się czy też nieziszczenia się warunków wskazanych w art.67 ust.la ustawy, w indywidualnych sprawach, w których przed dniem 1 stycznia 2003 r. zapadła decyzja w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, następowało przedłużenie obowiązywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego do dnia rozstrzygnięcia odwołania od tej decyzji. Niebowiązywanie w dacie orzekania przez SKO miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w oparciu o który decyzję pierwszoinstancyjną wydał Burmistrz Gminy W. oznacza, iż organ odwoławczy orzekał w innym stanie prawnym aniżeli organ I instancji. Zmianę tę SKO zobowiązane było uwzględnić. W wyniku powyższego SKO prawidłowo uznało, iż w dacie w której orzeka, merytoryczne rozpatrzenie wniosku złożonego przez inwestora nie może nastąpić w trybie przewidzianym dla ustalania warunków zabudowy i zagospodarowania na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Rozpatrzenie wniosku może nastąpić wyłącznie z zastosowaniem trybu wskazanego w art.44 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, dotyczącym sytuacji, w których teren inwestycji nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Tryb ten m.in. obejmuje obligatoryjne przeprowadzenie rozprawy administracyjnej oraz przedstawienie przez organ orzekający w przedmiocie ustalenia warunków projektu decyzji wojewodzie w celu stwierdzenia zgodności tej decyzji z prawem. Ponadto zgodnie z art.40 ust.2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu winna przygotować osoba posiadająca uprawnienia urbanistyczne. Słusznie uznał organ odwoławczy, iż postępowanie przewidziane w art.44 ustawy winien przeprowadzić organ I instancji, w związku z czym zachodzą przesłanki do zastosowania art.l38§2 k.p.a., tj. uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania temu organowi. Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) w związku z art.97 ust.l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1271).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło