IV SA 1310/03
WyrokWSA w Warszawie2004-10-13
Skład orzekający: Anna Żak, Mariola Kowalska, Tadeusz Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego ma obowiązek nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, nawet jeśli inwestor powołuje się na wcześniejszą decyzję o warunkach zabudowy lub wykonuje prace określane jako remont?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego ma obowiązek nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, zgodnie z art. 48 Prawa budowlanego. Przepis ten wprowadza automatyzm orzekania rozbiórki w przypadku samowoli budowlanej, niezależnie od okoliczności jej popełnienia. Prace polegające na przebudowie istniejącego obiektu budowlanego, a nie tylko na jego odtworzeniu stanu pierwotnego, stanowią budowę i wymagają pozwolenia na budowę.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki garażu murowanego i utwardzenia wykonanych bez pozwolenia na budowę. Inwestorzy twierdzili, że działali na podstawie decyzji o warunkach zabudowy dotyczącej remontu istniejącego garażu drewnianego i że z uwagi na zły stan techniczny podjęli prace przed uzyskaniem pozwolenia. Organy nadzoru budowlanego uznały, że doszło do samowoli budowlanej, ponieważ wykonano przebudowę, a nie remont, i utrzymano w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Żak, Sędziowie asesor WSA Mariola Kowalska,, sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr), Protokolant Marcin Gruszczyński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2004 r. sprawy ze skargi J. i A. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki garażu murowanego oddala skargę.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją Nr [...] z dnia [...] lipca 2003r. , na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 106 z 2000r. poz.1126 – tekst jednolity z późn. zmianami) nakazał J. i A. K. dokonanie rozbiórki garażu murowanego, wolnostojącego oraz utwardzenia z płyt betonowych, wykonanego przy wjeździe do garażu wybudowanego bez pozwolenia na budowę na terenie posesji przy ul. [...] w W.
Odwołanie od tej decyzji wnieśli J. i A.K.
W odwołaniu, strony stwierdzają, że w dniu 10.09.1997r. otrzymały decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dot. wykonania inwestycji polegającej na remoncie istniejącego garażu drewnianego na murowany.
Strony podnoszą ,że z uwagi na pogarszający się stan techniczny garażu oraz zagrożenie dla bezpieczeństwa osób przebywających w pobliżu garażu zdecydowali się na dokonanie prac remontowo-budowlanych przed ewentualnym uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją Nr [...] z dnia [...] marca 2003 r. utrzymał w mocy zakwestionowaną w odwołaniu decyzję organu I instancji.
W toku postępowania prowadzonego w ramach nadzoru budowlanego ustalono, że na posesji przy ul. [...] w W. w 2000 r. wybudowany został garaż z pustaków gazobetonowych z dachem pokrytym papą. Przedmiotowy garaż wykonany został w miejscu istniejącego garażu drewnianego. Wjazd do garażu utwardzono płytami chodnikowymi ze spadkiem do ulicy.
Z dokumentów zebranych w trakcie postępowania wynika, że inwestor otrzymał decyzję Nr [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, ustalającą warunki zabudowy inwestycji budowlanej - remont istniejącego garażu. Wg w/w decyzji inwestycja polegać miała "na remoncie istniejącego garażu drewnianego na murowany, o wym. 5,5 m. x 3m. x 2,4 m. Garaż winien być estetyczny, wykonany z materiałów ognioodpornych, nietrwale związanych z gruntem". W/w decyzja wygasła z dn. [...].09.1998 r. Tak więc inwestorzy nie posiadając stosownej decyzji o pozwoleniu na budowę w warunkach samowoli budowlanej rozpoczęli realizację powyższej inwestycji, tj. rozebrany został drewniany garaż, a w jego miejsce wybudowano budynek garażowy opisany wyżej.
W ocenie organu II instancji organ I instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego a kwestie podnoszone w odwołaniu przez Skarżących nie mogą być brane pod uwagę, gdyż w sytuacji stwierdzenia faktu, że obiekt budowlany został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę, organ nadzoru budowlanego nie może uchylić się od wydania decyzji nakazującej rozbiórkę.
Skargę na powyższą decyzję złożyli J. i A. K., podnosząc, że pomieszczenie garażowe wybudowane zostało na podstawie pozwolenia z dnia [...] maja 1939r.
Strony ponownie podnoszą ,że z uwagi na pogarszający się stan techniczny garażu oraz zagrożenie dla bezpieczeństwa osób przebywających w pobliżu garażu zdecydowali się na dokonanie prac remontowo-budowlanych przed ewentualnym uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w decyzji Nr [...], z dnia [...].03.2003 r. i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1271 z późn.zm.).
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji/ postanowień/, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Sąd uznał ,że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Bezsporne jest, iż skarżący rozpoczęli budowę bez wymaganego pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 48 cyt. ustawy prawo budowlane (obowiązującym w dniu orzekania przez organ I instancji) właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.
Przepis art. 48 ustawy Prawo budowlane stanowił, że "właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ". W sprawie niniejszej zostało ustalone, że skarżący bez wymaganego pozwolenia na budowę przebudował budynek gospodarczy, co miało miejsce w 2000r. Nietrafny jest pogląd skarżącego, że przeprowadzał on jedynie remont, który nie wymaga pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego remont jest wykonywaniem w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a nie stanowiących bieżącej konserwacji. Natomiast przez budowę należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę oraz modernizację obiektu budowlanego (art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego). W rozumieniu art. 3 pkt 7 Prawa budowlanego roboty budowlane to między innymi budowa obiektu budowlanego.
Wobec powyższych ustaleń organ nadzoru budowlanego II instancji słusznie stwierdził, że inwestor nie dopełnił warunku określonego w w/w przepisie art. 28 Prawa budowlanego.
Stosownie do przepisu art. 28 ustawy Prawo budowlane roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30.
Skoro zatem inwestor nie dopełnił warunku określonego w w/w przepisie art. 28 Prawa budowlanego, PINB [...] zobligowany był orzec o nakazie rozbiórki przedmiotowego obiektu oraz utwardzenia wjazdu do garażu z płyt betonowych na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, który stanowi, że właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.
Zastosowanie art. 48 - Prawo budowlane nie jest zależne od tego w jakich okolicznościach doszło do popełnienia samowoli budowlanej. Przepis ten wprowadza automatyzm orzekania rozbiórki określonego obiektu budowlanego, o ile inwestor dopuści się samowoli budowlanej i zrealizuje obiekt bez uprzedniego uzyskania ostatecznego pozwolenia na budowę bądź skutecznego zgłoszenia.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji jest zgodna z prawem i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.270) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło