IV SA 1339/02

WyrokWSA w Warszawie2004-09-01

Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Andrzej Gliniecki, Grzegorz Czerwiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nałożenie grzywny w celu przymuszenia jest zasadne, gdy obowiązek wykonania rozbiórki został już wykonany lub stał się niewykonalny z powodu zmian stanu faktycznego (podział nieruchomości)?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że organ administracji naruszył przepisy proceduralne, nie wyjaśniając wszystkich istotnych okoliczności sprawy. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, czy obowiązek rozbiórki został wykonany, czy też stał się niewykonalny z powodu podziału nieruchomości, co czyniłoby dalsze postępowanie egzekucyjne bezprzedmiotowym lub niemożliwym do wykonania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakładające grzywnę w celu przymuszenia za niewykonanie nakazu rozbiórki samowolnie wybudowanego ustępu. A. S. podnosił, że nie jest odpowiedzialny za budowę, nie ma środków na rozbiórkę, a obowiązek został wykonany lub stał się niewykonalny z powodu podziału nieruchomości i zmian administracyjnych. Organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, zmieniając jedynie wysokość grzywny.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędziowie NSA Andrzej Gliniecki, asesor WSA Grzegorz Czerwiński (spr.), Protokolant Tomasz Szpojankowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 wrzenia 2004 r. sprawy ze skargi A. S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2002 roku Nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia I. uchyla zaskarżone postanowienie II. zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Decyzją z dnia [...] grudnia 1998 roku, Nr [...]Burmistrz Gminy [...] nakazał administratorowi posesji przy ul. P. w W. rozbiórkę samowolnie wybudowanego w latach 1986 - 1987 ustępu murowanego 0 trzech oczkach znajdującego się na działce przy ul. P. w W. wyznaczając termin wykonania rozbiórki do dnia 15 kwietnia 1999 roku. Decyzją z dnia [...] lutego 2000 roku, Nr [...] ([...])[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpoznaniu odwołania A. S. uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu, zaś w pozostałej części utrzymał ją w mocy. Pismem z dnia 10 maja 2000 roku, Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] upomniał A. S. wzywając go - jako stronę zobowiązaną - do wykonania decyzji z dnia [...] grudnia 1998 roku, Nr [...]w terminie 14 dni od dnia doręczenia upomnienia. W dniu [...] listopada 2000 roku wystawiony został tytuł wykonawczy, Nr [...] wraz z klauzulą o skierowaniu go do egzekucji administracyjnej. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2000 roku, Nr [...] ([...]) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] nałożył na A. S. grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 2131 zł za niedopełnienie obowiązku wymienionego w tytule wykonawczym z dnia [...] listopada 2000 roku. Od powyższego postanowienia zażalenie złożył A. S. podnosząc zarzut, że obowiązek nałożony na administratora nie istnieje. Nadto podniósł zarzut, że nieruchomość na której jest usytuowana ubikacja nie przynosi żadnych dochodów, a uiszczany przez najemców czynsz regulowany nie wystarcza na pokrycie koniecznych remontów bieżących. W takiej sytuacji nałożenie na administratora grzywny jest wysoce niesprawiedliwe. Nadto A. S. podniósł, że ma 89 lat i wykonuje obowiązki administratora nieodpłatnie na podstawie umowy zawartej ze współwłaścicielką M. Z.. W zażaleniu A. S. powołał się też na zarzuty zawarte w piśmie z dnia 25 listopada 2000 roku. W piśmie tym stwierdził, że po otrzymaniu upomnienia sygnalizował, że brak jest funduszy na rozbiórkę jak też na budowę nowego ustępu. Z ubikacji korzysta około 10 najemców, a jej budowa w każdym innym miejscu naruszałaby dobro mieszkańców. Od daty postawienia samego obiektu upłynęło 5 lat i jego istnienie nie narusza przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Stwierdził także, że przesunięcie ubikacji w obecne miejsce nastąpiło na wniosek właściciela sąsiedniej nieruchomości. Sąsiad sfinansował też tę operację, a on jako administrator wyraził jedynie na to zgodę. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2002 roku, Nr [...] ([...])[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej grzywny i orzekł grzywnę w wysokości 1500 zł zaś w pozostałej części utrzymał je w mocy. W uzasadnieniu stwierdził, ze wysokość grzywny musiała ulec zmianie, gdyż została źle wyliczona zaś w pozostałej części postanowienie nie narusza prawa. Na powyższe postanowienie skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył A. S. podnosząc zarzut, że zaskarżone postanowienie jest dla niego krzywdzące, gdyż to nie on lecz właściciel sąsiedniej nieruchomości finansował i nadzorował budowę. Nadto stwierdził, że samowolne wybudowanie ustępu nastąpiło w latach 1986 - 1987 w miejscu usytuowanego zgodnie z prawem w 1939 roku ustępu. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia jak również o uchylenie nakazu rozbiórki. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego postanowienia z prawem materialnym i procesowym. Zaskarżone postanowienie zapadło z naruszeniem ar 7 kpa i art.77 kpa. Nie zostały wyjaśnione wszystkie istotne okoliczności sprawy niezbędne do wydania prawidłowego rozstrzygnięcia. Na wstępie stwierdzić należy, że skarżący na rozprawie przed Sądem stwierdził, iż nałożony na niego obowiązek został wykonany i obiekt budowlany, do którego rozbiórki go zobowiązano został rozebrany. Ponieważ z materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy wynikało, że rozbiórka nie została dokonana Sąd zlecił Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w [...] poczynienie dodatkowych ustaleń na tę okoliczność. Z protokołu oględzin Nr [...]przeprowadzonych w dniu 26 maja 2004 roku przez ten organ wynika, że nieruchomość, którą administrował A. S. została podzielona na cztery mniejsze działki, a obiekt, którego rozbiórkę mu nakazano został zlikwidowany. Nie ustalono jednak, kiedy nastąpiła rozbiórka. Tymczasem między wydaniem postanowienia przez organ I instancji a wydaniem postanowienia przez organ odwoławczy minęło ponad dwa lata. Z akt sprawy nie wynika, by w tym czasie organ II Instancji posiadał aktualne informacje na temat wykonania nałożonego na skarżącego obowiązku. Nie ustalono również, kiedy nastąpił podział nieruchomości, którą administrował A. S. i czy obiekt, którego rozbiórkę mu nakazano, po podziale nieruchomości znajdował się na działce, która pozostała w jego administracji. Poczynienie powyższych ustaleń ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Celem postępowania egzekucyjnego dotyczącego egzekucji świadczeń niepieniężnych jest zmuszenie dłużnika do wykonania ciążącego na nim obowiązku. Jeżeli obowiązek ten został wykonany przed wydaniem rozstrzygnięcia przez organ II instancji to stosowanie środków egzekucyjnych staje się bezprzedmiotowe i należy rozważyć umorzenie prowadzonego postępowania. Z kolei jeżeli obiekt budowlany którego rozbiórkę nakazano A. S., po podziale nieruchomości znajdował się na działce, która nie pozostała w jego administracji to wykonanie tego obowiązku byłoby dla skarżącego niewykonalne. To również rodzi po stronie organów administracji obowiązek rozważenia możliwości umorzenia postępowania egzekucyjnego. Z powyższych względów na podstawie art. 145§1 pkt.c, art. 152 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2000 roku Nr 153 poz. 1270) w związku z art. 97§1 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zmianami) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło