IV SA 1408/03
WyrokWSA w Warszawie2004-10-14
Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Krystyna Tomaszewska, Elżbieta Zielińska-Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, utrzymując w mocy decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie wstrzymania robót budowlanych, narusza przepisy postępowania administracyjnego, jeśli nie rozpoznał merytorycznie żądania strony i nie ustosunkował się do niego w uzasadnieniu?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, utrzymując w mocy decyzję o umorzeniu postępowania, narusza zasady dwuinstancyjności i prawidłowego rozpatrzenia sprawy (art. 138 k.p.a.), jeśli nie rozpoznał merytorycznie żądania strony zawartego w odwołaniu i nie ustosunkował się do niego w uzasadnieniu. Brak przesłanek do zastosowania art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., jeśli strona jest zainteresowana merytorycznym rozstrzygnięciem.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi S. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania w sprawie wstrzymania robót budowlanych. Skarżący zarzucał organom naruszenie przepisów postępowania, w tym brak merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy oraz przewlekłość postępowania. Organy uznały, że nie zachodzą przesłanki do wstrzymania robót budowlanych i umorzyły postępowanie jako bezprzedmiotowe.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędziowie sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant Piotr Zawadzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2004 r. sprawy ze skargi S. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania dotyczącego wstrzymania robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zaskarzona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego S. G. kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotów kosztów postępowania sądowego.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] grudnia 1999r znak: [...] na podstawie art. 105§l k.p.a. po rozpatrzeniu sprawy dotyczącej wstrzymania robót budowlanych związanych z budową budynku mieszkalnego na posesji przy ul. [...] w [...] stanowiącej własność G. i G. R. umorzył postępowanie administracyjne prowadzone w ramach nadzoru budowlanego.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż w wyniku wszczętego z wniosku T. G. działającego w imieniu S. G. postępowania oraz przeprowadzonej wizji lokalnej ustalono, że budynek realizowany jest zgodnie warunkami określonymi w decyzji o pozwoleniu na budowę, projekt planu zagospodarowania terenu działki jest zgodny z przepisami wykonawczymi ustawy Prawo budowlane, kierownikiem budowy jest L. M. legitymująca się właściwymi uprawnieniami, na terenie budowy znajduje się dziennik budowy prowadzony na bieżąco, a w widocznym miejscu znajduje się tablica informacyjna.
Inwestor przedłożył również zatwierdzony projekt przebudowy napowietrznej linii energetycznej, który eliminuje kolizję przyłącza energetycznego z budową budynku mieszkalnego.
Z uwagi na powyższe ustalenia Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nie znalazł podstaw prawnych do wydania decyzji o wstrzymaniu robót budowlanych w trybie art. 50 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994r.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł T. G. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji , wydania na podstawie art. 50 ust 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r Prawo budowlane postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych oraz zobowiązania właściwego organu do wydania na podstawie art. 5ł Prawa budowlanego decyzji nakazującej zaniechanie dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu jako realizowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę gdyż decyzja o pozwoleniu na budowę jest nieprawomocna alternatywnie odwołujący wnosił o uchylenie decyzji o pozwoleniu na budowę w przypadku uznania jej ważności Odwołujący podniósł, iż nie brał udziału w postępowaniu administracyjnym w zakresie zatwierdzenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, a także dotyczącego pozwolenia na budowę.
Zdaniem T. G. realizowana inwestycja nie spełnia wymogów technicznych w zakresie wymaganym przez prawo budowlane bowiem odległość między realizowanym budynkiem, a budynkiem zlokalizowanym na sąsiedniej działce jest mniejsza niż 8 mb natomiast jego odległość od granicy działki odwołującego jest mniejsza niż 3mb.
Ponadto budowa jest prowadzona w oparciu o nieprawomocne pozwolenie na budowę, roboty budowlane są prowadzone w bezpośredniej styczności z nie izolowanymi przewodami istniejącej linii energetycznej w sposób mogący spowodować bezpośrednie zagrożenie bezpieczeństwa ludzi.
Zdaniem odwołującego inwestor nie uzyskał pozwolenia na budowę nowego przyłącza energetycznego, a także nie opracował projektu i nie zwrócił się do Zakładu Energetycznego celem uzgodnienia technicznych warunków przebudowy.
T. G. podnosi również iż brak jest jakichkolwiek podstaw do umorzenia
postępowania jako bezprzedmiotowego
Po rozpatrzeniu odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
decyzją Nr [...] z dnia [...] marca 2003r utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W ocenie organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki
dające podstawę do wstrzymania prowadzenia robót budowlanych w świetle art. 50 ust
1 Prawa budowlanego z dnia 7 lipca 1994r, a zatem brak jest podstaw do prowadzenia
przez organy nadzoru budowlanego postępowania w ramach posiadanych kompetencji
i należało umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe co prawidłowo uczynił organ
I instancji.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego S.G. domaga się
uchylenia decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego
i podnosi zarzuty które stanowią powtórzenie zarzutów sformułowanych w odwołaniu
Dodatkowym zarzutem jest zarzut przewlekłości postępowania oraz zarzut nie
zbadania przez organ odwoławczy dogłębnie sprawy lecz oparcie się wyłącznie na
uzasadnieniu decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Na podstawie art. 97§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r-Przepisy wprowadzające
ustawę-Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-Prawo o postępowaniu
przed sądami administracyjnymi niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez
Wojewódzki Sąd Administracyjny.
Rozpoznając wniesioną skargę sąd uznał, że zasługuje ona na uwzględnienie.
Sąd podzielił zarzuty skarżącego odnośnie nie zbadania sprawy przez organ
odwoławczy i braku przesłanek do umorzenia postępowania.
Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności organ odwoławczy obowiązany jest ponownie
rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu I instancji.
Organ odwoławczy nie może się zatem ograniczyć tylko do kontroli decyzji organu I
instancji, a obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę co wynika z art. 138 k.p.a.
który przyznaje organowi kompetencje do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ II instancji podzielił stanowisko Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o braku przesłanek do wstrzymania robót budowlanych w świetle art. 50 ust 1 ustawy z dnia 7 lipca I994r .
W związku z tym uznał , iż organ I instancji wydał prawidłową decyzję umarzając postępowanie jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 §1 kpa i utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Rozstrzygnięcie organu II instancji który nie rozpatrzył żądania strony zawartego w odwołaniu i nie ustosunkował się do niego w uzasadnieniu swojej decyzji świadczy o braku przeprowadzenia przez organ postępowania wyjaśniającego niezbędnego dla ustalenia stanu faktycznego co stanowi naruszenie art. 15 k.p.a. W sytuacji w której organ stwierdza brak przesłanek do zastosowania art. 50 ust 1 Prawa budowlanego powinien wydać decyzję merytoryczną w której odmówi wstrzymania robót budowlanych, a nie umarzać postępowanie jako bezprzedmiotowe.
Brak przesłanek do uwzględnienia żądania strony nie daje podstaw do umorzenia postępowania na podstawie art. 105 kpa jeżeli strona jest zainteresowana w otrzymaniu merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy i konsekwentnie przy tym obstaje co miało miejsce w niniejszym przypadku.
Decyzję o umorzeniu postępowania organ administracji państwowej wydaje zgodnie z art. 105§l kpa wówczas gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności gdy strona zrezygnuje z ubiegania się o rozstrzygnięcie określonej treści, gdy przyznanie określonego uprawnienia stało się zbędne lub gdy organ stwierdzi oczywisty brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy.
Żadna z powyższych okoliczności wskazanych w art. 105§l kpa nie wystąpiła w niniejszej sprawie dlatego organ powinien wydać decyzję załatwiającą sprawę co do jej istoty , a nie prowadzić do umorzenia ponieważ jest to niezgodne z prawem uchylenie się organu od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Naruszenie przez organy nadzoru budowlanego art. 105§l k.p.a., a ponadto brak ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ II instancji stanowią naruszenie przepisów postępowania które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy dlatego na podstawie art. 145§ 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku sądu zgodnie z art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi natomiast o kosztach orzeczono na podstawie art. 200 wyżej powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło