IV SA 1427/03

WyrokWSA w Warszawie2004-10-18

Skład orzekający: Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Ewa Machlejd, Mariola Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo utrzymał w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego, pomijając fakt uzyskania przez inwestora ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego na tej samej działce?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy winien był wziąć pod uwagę nową okoliczność faktyczną w postaci uzyskania przez inwestora ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego, która nastąpiła przed wydaniem decyzji odwoławczej. Pominięcie tej okoliczności stanowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał inwestorowi J.I. rozbiórkę samowolnie wybudowanego ustępu i fundamentów. Organ ustalił, że prace przy fundamentach były kontynuowane po wejściu w życie Prawa budowlanego z 1994 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy. Inwestor w skardze podniósł, że fundamenty istniały przed 1993 r., a on jedynie zabezpieczył teren. Ponadto uzyskał decyzję o warunkach zabudowy i pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Sędziowie sędzia WSA Ewa Machlejd, asesor WSA Mariola Kowalska (spr.), Protokolant Edyta Kuczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2004 r. sprawy ze skargi J.I. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 1999r. na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2000r., Nr 106, poz. 1126 z późn.zm.), nakazał inwestorowi J.I. dokonanie całkowitej rozbiórki samowolnie wybudowanego ustępu oraz fundamentów na nieruchomości oznaczonej nr ewid. [...] położonej w miejscowości M. W wyniku czynności kontrolnych dokonanych w dniu 7 września 1999r. organ ustalił, iż na nieruchomości stanowiącej własność J.I. znajduje się ustęp kryty papą oraz fundamenty o wym. 9,95 x 5,45m i o wysokości 20cm ponad poziom terenu. Wg oświadczenia J.I. przedmiotowe fundamenty istniały przed 1993r., natomiast, jak ustalił organ I instancji na podstawie mapy zasadniczej do celów projektowych, przekazanej przez Urząd Gminy w [...], i aktualizowanej na dzień [...] maja 1997r, przedmiotowe fundamenty nie istniały jeszcze w roku 1997r. Niezależnie od daty powstania fundamentów, jak wyjaśnił organ w uzasadnieniu decyzji, podstawa prawną działania organu powinny być przepisy prawa budowlanego z 1994r.. ponieważ inwestor kontynuował roboty budowlane przy przedmiotowym obiekcie, polegające na wykonaniu płyty betonowej grubości ok. 8cm wewnątrz powierzchni ograniczonej ścianami fundamentowymi. Powyższa płyta została wylana do górnej linii fundamentu. Na prowadzenie robót budowlanych przy budowie fundamentów oraz ustępu inwestor nie posiada pozwolenia na budowę. W odwołaniu od decyzji J. I. podniósł, iż fundament został wybudowany przed 1997r, on natomiast jedynie zalał płytę betonową w celu umożliwienia korzystania z działki w okresie zalewania działki przez deszcze. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2003r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ uznał, iż w związku z kontynuowaniem robót przy przedmiotowych fundamentach, już po dacie wejścia w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane, zastosowanie w sprawie ma art. 48 tej ustawy i niezależnie kiedy przedmiotowe fundamenty powstały, nie stosuje się w tej sytuacji art. 103 powyższej ustawy. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. I. podniósł, iż nie zgadza się z powyższą decyzją, ponieważ przedmiotowe fundamenty istniały przed 1993r., on zaś nie kontynuował prac przy nich związanych, lecz dokonał zabezpieczenia przed rosnącym przy fundamencie zielsku. W uzupełnieniu skargi skarżący podniósł, iż w dniu [...] grudnia 2002r. otrzymał decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu i na jej podstawie decyzję z dnia [...] lutego 2003r. zatwierdzającą projekt budowlany i pozwalającą na budowę budynku mieszkalnego na tej działce. W treści powyższych dokumentów nie ma wzmianki dotyczącej fundamentu kwestionowanego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Na podstawie powyższych decyzji została rozpoczęta budowa domu mieszkalnego . W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest zasadna , aczkolwiek z innych przyczyn niż podaje to skarżący. Sąd podziela stanowisko organu, iż w niniejszej sprawie nie ma zastosowania przepis art. 103 Prawa budowlanego. Przepis ten stosuje się jedynie do tych obiektów budowlanych, których budowa została zakończona przed wejściem w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994r., tj. przed dniem 1 stycznia 1995r. lub przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do pozostałych obiektów stosuje się przepisy obecnie obowiązującej ustawy. Trafnie organy zastosowały w niniejszej sprawie art. 48 Prawa budowlanego z 1994r. Niewątpliwie, zarówno budowa fundamentów, jak również przy kontynuacja robót poprzez wylanie płyty fundamentowej nastąpiła w warunkach samowoli budowlanej, ponieważ, jak zasadnie ustaliły organy, inwestor nie legitymował się ani pozwoleniem na budowę , ani nie dokonał zgłoszenia. Uchylenie zaskarżonej decyzji nastąpiło jednakże z innych przyczyn. W toku postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym wyszła na jaw nowa okoliczność, która istniała już w dacie wydawania decyzji przez organ odwoławczy. Okoliczność tę niewątpliwie organ odwoławczy winien był wziąć pod uwagę rozpoznając sprawę samowoli budowlanej. W piśmie procesowym kierowanym do Sądu w dniu 23 maja 2003r. skarżący podał, iż na podstawie decyzji Burmistrza Miasta [...] z dnia 19 lutego 2003r. nr [...] został zatwierdzony projekt budowlany oraz udzielono Janowi Izdebskiemu pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w miejscowości M. na działce o nr ewid. [...]. Decyzja niniejsza, jak wynika z wyjaśnień skarżącego jest ostateczna i na jej podstawie skarżący rozpoczął budowę domu. Przepisy art. 7 i 77 Kodeksu postępowania administracyjne nakładają na organy administracji obowiązek zgromadzenia całego materiału dowodowego oraz dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Ponadto przepis art. 138 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego określa, że przed organem odwoławczym następuje powtórne rozstrzygnięcie merytoryczne zgodnie z zasadą dwuinstancyjności i dochodzenia prawdy obiektywnej w każdym stadium postępowania, chyba, że zachodzi wyjątkowa sytuacja objęta dyspozycją art. 138 § 2 kpa. Organ odwoławczy rozpatruje sprawę ponownie merytorycznie w całym jej zakresie, powinien zatem wziąć pod uwagę również zmiany stanu faktycznego i prawnego do jakich doszło w toku postępowania odwoławczego. [Zob. wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2001 r. sygn.akt IV SA 396/99 - LEX 54143]. Pominięcie przez organ II instancji oceny nowych okoliczności stwarza podstawę do uznania naruszenia przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy. Mając na względzie wskazane wyżej rozważania i uchybienia Sąd uznał, że ze względu na swój charakter miały istotny wpływ na wynik sprawy i dlatego zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło