IV SA 1460/02
WyrokWSA w Warszawie2004-03-26
Skład orzekający: Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, NSA Krystyna Borkowska, As. WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia zostało wydane prawidłowo, jeśli doręczenie upomnienia i tytułu wykonawczego było wadliwe?Ratio decidendi
Sąd uchylił postanowienie o nałożeniu grzywny, uznając, że organy wadliwie doręczyły zobowiązanemu upomnienie i tytuł wykonawczy. Adnotacja poczty o wyjeździe adresata nie stanowi skutecznego doręczenia zastępczego w świetle przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a osoba kwitująca odbiór tytułu wykonawczego nie została zidentyfikowana. Wady te miały istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. J. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia w wysokości 4.000 zł z powodu niewykonania obowiązku rozbiórki samowolnie wybudowanego pomostu. Skarżący zarzucił wadliwe doręczenie decyzji nakładającej obowiązek rozbiórki oraz upomnienia i tytułu wykonawczego, twierdząc, że w okresach doręczeń przebywał pod innym adresem. Organy administracji obu instancji uznały doręczenia za skuteczne.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji, zasądził od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz J. J. kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, a także orzekł, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Sędziowie NSA Krystyna Borkowska, As. WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.), Protokolant Tomasz Szpojankowski, po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. J. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2002 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia 1. uchyla postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji 2. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz J. J. kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania 3. zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2002 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 122 w zw. z art. 119 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nałożył na J. J. grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 4.000 zł z powodu uchylenia się od wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym z dnia [...] lipca 2001 r. polegającego na dokonaniu rozbiórki pomostu w kształcie litery [...] o wymiarach: w części prostopadłej do brzegu 19,06m x 2,04m, w części równoległej do brzegu 6,56m x 2,06m, wybudowanego bez pozwolenia na budowę na jeziorze [...] w sąsiedztwie z działką o nr ew. [...].
Przywołany obowiązek został nałożony na zobowiązanego decyzją z dnia [...] maja 2000 r. [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...].
W uzasadnieniu podał, że mimo skutecznego, w świetle przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, doręczenia zobowiązanemu w dniu 25 czerwca 2001 r. upomnienia wzywającego do wykonania obowiązku, nie został on wykonany. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], działając jako wierzyciel, wystawił dnia [...] lipca 2001 r. tytuł wykonawczy oraz skierował do Wojewody [...] wniosek o wszczęcie egzekucji administracyjnej.
W dniu [...] września 2001 r. Wojewoda [...] opatrzył tytuł wykonawczy klauzulą o skierowaniu tytułu wykonawczego do egzekucji administracyjnej i dokonał skutecznego, w świetle kpa, doręczenia tego dokumentu zobowiązanemu.
Po rozpatrzeniu zażalenia J. J. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 144 kpa, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu stwierdził, że egzekwowana decyzja została skarżącemu skutecznie doręczona w myśl przepisu art. 44 kpa i wobec nie wniesienia od niej odwołania stała się ostateczna, a więc wymagalna.
Wobec niewykonania obowiązku nałożonego w decyzji z dnia [...] maja 2000 r., po dokonaniu czynności określonej w art. 15 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, polegającej na przesłaniu J., J. upomnienia, wydanie postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia jest zasadne.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł J. J. wnosząc o uchylenie postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
Skarżący w uzasadnieniu wyjaśnił, że nie jest prawdą, iż decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2000 r. została mu doręczona, ponieważ zgłaszał do Urzędu Gminy [...], iż od kwietnia do października każdego roku zamieszkuje na działce we wsi [...], a organy administracji kierowały korespondencję na adres [...].
Z tych względów, że w okresie kwiecień-październik nie przebywał pod wskazanym adresem nie były doręczone żadne decyzje, a ponadto nie upoważnił nikogo do odbioru korespondencji.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1, art. 2, art. 3 i art. 13 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) –Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosuje środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg między innymi na postanowienia kończące postępowanie w sprawie. Sąd uwzględnia skargę na postanowienie w przypadku stwierdzenia jego wad, o których mowa w art. 145 tej ustawy.
W przedmiotowej sprawie Sąd stwierdził, ze skarga jest uzasadniona i zaskarżone postanowienie nie może się ostać jako wydane z naruszeniem prawa procesowego, które miał istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art. 15 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia.
Organ I instancji nieprawidłowo przyjął, że upomnienie zostało zobowiązanemu skutecznie doręczone w świetle przepisów kpa. Adnotacja poczty na zwrotce, że adresat wyjechał na 2 miesiące nie oznacza doręczenia zastępczego. Reguluje je art. 44 kpa, zgodnie z którym w razie niemożliwości doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42, 43 kpa pismo powinno być złożone na okres siedmiu dni w urzędzie pocztowym, a zawiadomienie o tym umieszczone w drzwiach mieszkania adresata. W takim przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia tego okresu.
Również błędnie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego przyjął, że skuteczne było doręczenie zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego w myśl art. 26 § 5 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Z adnotacji poczty na zwrotnym potwierdzeniu odbioru nie wynika komu doręczono pismo kierowane do J. J.
Aby można było mówić o prawidłowym doręczeniu zastępczym zgodnie z art. 43 kpa w przypadku nieobecności adresata w mieszkaniu, pismo doręczone winno być za pokwitowaniem dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, gdy osoby te podejmują się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma do rąk sąsiada lub dozorcy umieszcza się zawiadomienie na drzwiach mieszkania adresata.
W niniejszej sprawie niewiadomo kim jest osoba kwitująca odbiór pisma kierowanego do skarżącego.
Powyższe wskazuje, że postanowienia obu instancji zostały wydane z naruszeniem prawa, o którym mowa wyżej (skoro organ II instancji w ramach swojej kontroli też tego nie wyeliminował).
Z tych względów i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w wyroku.
O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art. 200, zaś zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku w myśl art. 152 powołanej wyżej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło