IV SA 1623/03
WyrokWSA w Warszawie2004-09-28
Skład orzekający: Krystyna Borkowska, Mirosława Kowalska, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i umorzył postępowanie I instancji, stosując art. 48 Prawa budowlanego zamiast art. 50 i 51?Ratio decidendi
Organ II instancji naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 77 § 1 kpa, poprzez zbyt pochopne uchylenie decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania. Zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego wymaga dokładnego ustalenia daty powstania budynku i spełnienia kumulatywnie wszystkich przesłanek, co nie zostało wykazane. Organ II instancji nie zebrał wystarczającego materiału dowodowego, aby prawidłowo rozstrzygnąć sprawę.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej W.P. wykonanie inwentaryzacji budowlanej w celu doprowadzenia samowolnie rozbudowanego budynku gospodarczego do stanu zgodnego z prawem. Organ I instancji działał w trybie art. 51 Prawa budowlanego. Organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie, uznając, że zastosowanie powinien mieć art. 48 Prawa budowlanego (rozbiórka obiektu wybudowanego bez pozwolenia). Skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Borkowska, Sędziowie (WSA, As. WSA Mirosława Kowalska, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka ( spr.), Protokolant Marcin Gruszczyński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2004 r. sprawy ze skargi W.P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie wykonania inwentaryzacji I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku,
Decyzją z dnia [...] października 1999 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, nakazał W. P. wykonanie inwentaryzacji budowlanej odzwierciedlającej dokonane zmiany wraz z ocena zgodności zrealizowanych robót ze sztuką budowlaną oraz projektem budowlanym, robót koniecznych do zakończenia budowy w terminie do dnia 31 stycznia 2000 r. w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie.
W uzasadnieniu podał, że w trakcie przeprowadzonej wizji lokalnej w dniu 3 sierpnia 1999 r. stwierdzono, iż inwestor dokonał samowolnej rozbudowy (dobudowy) budynku gospodarczego, co dodatkowo jest niezgodne z warunkami określonymi w pozwoleniu na użytkowanie z dnia 29 grudnia 1994 r.
Decyzją z dnia [...] marca 2003 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, po rozpatrzeniu odwołania W. P., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie organu I instancji.
W uzasadnieniu stwierdził, że sporny budynek gospodarczy został dobudowany samowolnie tj. bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Dlatego też w sprawie tej winien mieć zastosowanie przepis art. 48 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. zgodnie z którym właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego bez pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, a nie jak orzekł organ I instancji - tryb przewidziany w art. 50 i 51 cytowanej ustawy.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł W. P.
W uzasadnieniu ogólnym jak to nazwał zaskarżył formę prowadzonych przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] postępowań oraz sposób ich realizacji, w uzasadnieniu nazwanym szczegółowym pominął skarżoną decyzję nr [...] wydaną przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).
Skarga jest zasadna, jednakże z innych przyczyn niż podniesione przez skarżącego.
Zdaniem Sądu, organ II instancji naruszył przepisy postępowania tj. art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 kpa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przepis art. 77 § 1 kpa nakłada na organy administracji publicznej obowiązek zgromadzenia całego materiału dowodowego koniecznego do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy.
W sprawie niniejszej bezsporne jest jedynie, że inwestor dokonał odstępstw od zatwierdzonej inwentaryzacji przebudowując budynek gospodarczy i decyzją z dnia [...] grudnia 1994 r. Kierownik Urzędu Rejonowego w [...] wydał pozwolenie na użytkowanie przedmiotowego budynku.
Dlatego też Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 1999 r. nałożył na W.P. obowiązki w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego z dnia 7 lipca 1994 r., celem doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.
Zdaniem Sądu, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2003 r. zbyt pochopnie uchylił decyzję organu I instancji, która próbowała tzw. legalizacji budynku i umorzył postępowanie organu I instancji nakazując stosownie art. 48 ustawy. Artykuł 48 dotyczy obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo już wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Artykuł 50 ust. 1 pkt 1 odnosi się natomiast do samowolnie realizowanych robót budowlanych nie będących budową. Zgodnie z art. 3 pkt 6 i 7 będą to prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego.
Przepis art. 48 jest przepisem restrykcyjnym, który ma zastosowanie do obiektów powstałych po 1 stycznia 1995 r., a zatem do jego stosowania konieczne jest dokładne ustalenie daty powstania budynku.
Przepis art. 48 prawa budowlanego jest też normą prawną o charakterze represyjnym z tych też względów zastosowanie tego przepisu jest możliwe tylko i wyłącznie w sytuacji, gdy wszystkie wymogi, w tymże przepisie wskazane zaistnieją kumulatywnie. Wobec daleko idących skutków dla podmiotów postępowania administracyjnego, każdy element normy prawnej z art. 48 musi być zdefiniowany w sposób wynikający wprost z ustawy i nie jest dopuszczalna rozszerzająca interpretacja terminów w tymże przepisie użytych.
Brak tych ustaleń i rozważań przez organ II instancji musi w konsekwencji prowadzić do uchylenia zaskarżonego aktu.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ administracji winien uzupełnić materiał dowodowy w zakresie wyżej omówionym i poddać go wszechstronnej analizie w aspekcie przepisów prawnych wyżej wskazanych.
Z tych względów i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w wyroku.
W trybie art. 152 powołanej wyżej ustawy orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło