IV SA 1625/03

WyrokWSA w Warszawie2004-10-25

Skład orzekający: Halina Kuśmirek, Mariola Kowalska, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy powinien uwzględnić przepis art. 49 Prawa budowlanego (dotyczący upływu 5 lat od zakończenia budowy) przy wydawaniu decyzji, jeśli termin ten upłynął między wydaniem decyzji przez organ pierwszej instancji a wydaniem decyzji przez organ odwoławczy?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy winien uwzględnić przepis art. 49 Prawa budowlanego, jeśli termin 5 lat od zakończenia samowolnej rozbudowy upłynął przed wydaniem przez niego decyzji. Przepis ten nie uzależnia swojego stosowania od daty wszczęcia postępowania administracyjnego. W związku z naruszeniem prawa materialnego, sąd uchylił decyzję organu odwoławczego.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał R. Z. rozbiórkę samowolnie rozbudowanej części budynku mieszkalnego. Organ wskazał, że rozbudowa nastąpiła w 1997 roku. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy. R. Z. złożył skargę, argumentując, że upłynęło 5 lat od zakończenia rozbudowy, co powinno skutkować zastosowaniem art. 49 Prawa budowlanego, a także podnosząc kwestię braku własności budynku.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Stwierdzono, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono zwrot kosztów postępowania od Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek (spr.), Asesor WSA Mariola Kowalska, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant Katarzyna Bednarska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2004 r. sprawy ze skargi R. Z. na decyzję [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza , że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasadza od [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego R. Z. kwotę 300 zł (trzysta zł) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2000 r., na podstawie art. 48 ustawy – prawo budowlane z 1994 r., nakazał R. Z. dokonanie rozbiórki części budynku mieszkalnego, samowolnie rozbudowanego, znajdującego się na posesji w W. przy ul. [...]. W uzasadnieniu decyzji organ administracyjny wskazał, iż inwestor R. Z. w 1997 roku samowolnie rozbudował budynek mieszkalny, którego był współwłaścicielem w 1/3 części. W takim przypadku na podstawie art. 48 prawa budowlanego z 1994 r. organ jest zobowiązany wydać nakaz rozbiórki samowolnie dobudowanej części. Odwołanie od tej decyzji wniósł R. Z. podnosząc, iż budynek przy ul. [...] w W., nie ma formalnego właściciela. Toczy się w tej sprawie postępowanie sądowe. D. B., której wniosek wszczął postępowanie administracyjne w tej sprawie, nie jest współwłaścicielem posesji. Rozbudowa dotyczy komórki przylegającej do dwuizbowego budynku. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2003 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, w pełni podzielając argumentację organu I instancji. Skargę na powyższą decyzję złożył R. Z., uznając jej nieprawidłowość wobec okoliczności, iż od zakończenia rozbudowy upłynęło 5 lat i wobec tego w sprawie winien mieć zastosowanie art. 49 prawa budowlanego. Ponadto nie może on dokonać rozbiórki w budynku, którego nie jest właścicielem. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Uznał również, że art. 49 prawa budowlanego nie może mieć zastosowania w niniejszej sprawie, ponieważ wszczęcie postępowania administracyjnego nastąpiło przed upływem pięciu lat od zakończenia budowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Przepis art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – prawo budowlane (Dz. U. nr 89, poz. 414 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania zaskarżonej decyzji stanowił, iż nie można nakazać rozbiórki, o której mowa w art. 48, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia zakończenia budowy obiektu budowlanego lub jego części, a jego istnienie nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Na właścicielu spoczywa wówczas obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego. R. Z. uznany został za inwestora dobudowanej części obiektu w oparciu o jego oświadczenie zawarte w protokole oględzin z dnia [...].07.1999 r. zgodnie z art. 52 ustawy prawo budowlane nakaz rozbiórki może być wydany tak w stosunku do właściciela budynku, jak i inwestora lub zarządcy obiektu budowlanego. Jak wynika z dokonanych przez organy administracyjne ustaleń, inwestor dokonał samowolnej rozbudowy budynku mieszkalnego przy ul. [...] w 1997 roku. W piśmie z dnia 28.05.1998 r. D. B. termin rozbudowy obiektu określony został na październik 1997 roku. W chwili więc wydawania decyzji o nakazanie rozbiórki przez organ I instancji nie upłynął termin określony w art. 49 ust. 1 prawa budowlanego. Odmienna natomiast sytuacja zaistniała w czasie wydawania decyzji przez organ odwoławczy. W marcu 2003 r. upłynął bowiem termin 5 lat od daty zakończenia samowolnej rozbudowy obiektu. Organ II instancji winien więc uwzględnić w trakcie orzekania przepis art. 49. Art. 49 nie uzależniał stosowania tego przepisu od daty wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie samowolnie wybudowanego obiektu lub jego części. Błędny jest odmienny pogląd w tej sprawie zaprezentowany w odpowiedzi na skargę. Uznając więc, że zaskarżona decyzja naruszyła przepis prawa materialnego art. 49 ust. 1 prawa budowlanego z 1994 roku, Sąd administracyjny na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) uchylił decyzję wydaną przez organ odwoławczy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło