IV SA 1684/03

WyrokWSA w Warszawie2004-11-04

Skład orzekający: Bogusław Moraczewski, Tadeusz Nowak, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego, który został wzniesiony bez wymaganego pozwolenia na budowę i jest niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, może zostać uchylona z uwagi na złożenie wniosku o zmianę sposobu użytkowania obiektu?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję organu II instancji, uznając, że naruszyła ona przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, 77 i 107 k.p.a. Pominięto istotne okoliczności faktyczne i prawne, które mogły mieć wpływ na rozstrzygnięcie. Mimo że obiekty zostały wzniesione samowolnie i niezgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego, co uzasadniało nakaz rozbiórki, organ II instancji nieprawidłowo uchylił decyzję organu I instancji, opierając się jedynie na złożonym wniosku o zmianę sposobu użytkowania, który nie wpłynął na stan prawny i faktyczny sprawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki budynku magazynowo-ekspedycyjnego i wiaty, które zostały wzniesione bez pozwolenia na budowę w latach 1988-1989 i były niezgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Organ I instancji wydał decyzję nakazującą rozbiórkę. Organ II instancji uchylił tę decyzję, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, głównie z uwagi na złożony przez inwestora wniosek o zmianę sposobu użytkowania budynku na cele mieszkalne. Skarżący (sąsiedzi) wnieśli skargę do WSA, argumentując, że złożenie wniosku nie zmienia stanu faktycznego ani prawnego sprawy, a budynek jest niezgodny z planem i nie nadaje się do zamieszkania.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zasądził od WINB na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego i orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Moraczewski, Sędziowie ( WSA, As. WSA Tadeusz Nowak (spr.), Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, , Protokolant Piotr Zawadzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 04 listopada 2004 r. sprawy ze skargi R. Z. i G. H. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2003r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących R. Z. i G. H. kwotę 350 zł (trzysta pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. decyzją Nr [...] z dnia [...] stycznia 2003r. , na podstawie art. 37 ust. 1 pkt. 1 Prawa budowlanego z 1974 r. (Dz. U. Nr 38, poz. 229 z późn. zm.) nakazał M. N. rozbiórkę budynku typu "O.", użytkowanego na cele magazynowo - ekspedycyjne i wiaty konstrukcji stalowej znajdujących się na terenie działek o nr ewid. [...] i [...] przy ul. [...] w J. W uzasadnieniu decyzji PINB w O. wskazał, iż przedmiotowe obiekty zostały zrealizowane w latach 1988 - 1989 bez wymaganego pozwolenia na budowę, a ponadto na przeszkodzie legalizacji spornych obiektów stoi ich niezgodność z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Miasta J. zatwierdzonym uchwałą nr [...] Rady Narodowej W. z dnia [...] czerwca 1980 r. (Dz. Urz. Rady Narodowej W. z dnia [...] lutego 1981 r. poz. [...]). Od w/w decyzji odwołanie złożył M. N., wnosząc o jej uchylenie. W odwołaniu, strona stwierdza, że iż zgodnie z zapisami i dyspozycjami planu miejscowego zgłosiła zamiar zmiany sposobu użytkowania przedmiotowego budynku gospodarczego na budynek mieszkalny i zdaniem strony fakt ten winien być w pierwszej kolejności rozpatrzony przez właściwe organy. Strona podniosła również, że w Naczelnym Sądzie Administracyjnym toczy się postępowanie dot. pozwolenia na użytkowanie o sygn. akt IV S.A. 1642 / 01, którego wynik będzie miało istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy dotyczącej rozbiórki. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W ocenie organu II instancji, organ I instancji nieprawidłowo nakazał jedną decyzją rozbiórkę dwóch obiektów o odmiennym sposobie użytkowania. Wskazał też, powołując się na zasadę dewolutywności, że winien uwzględnić stan faktyczny i prawny istniejący w chwili wydawania rozstrzygnięcia Il-go instancyjnego. Okolicznością skłaniającą organ II instancji do rozstrzygnięcia sprawy w sposób określony w sentencji decyzji jest fakt, iż inwestor w dniu 24 lutego 2003 r. (data wpływu 26 lutego 2003 r.) złożył do Urzędu Miasta w J. wniosek o zmianę sposobu użytkowania budynku gospodarczego wybudowanego na działkach nr ewid. [...] przy ul. [...] w J. na cele mieszkalne. Organ stwierdza, że w przypadku udzielenia pozwolenia w oparciu o art. 71 ust. 1 Prawa budowlanego na zmianę sposobu użytkowania obiektu, o którym mowa we wniosku inwestora z dnia 24 lutego 2003 r. za bezprzedmiotowe należałoby uznać nakazanie rozbiórki, jeżeli nie wystąpiłyby inne przesłanki mogące skutkować wydaniem takiego nakazu. Skargę na powyższą decyzję złożyła R. Z. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji . Zdaniem skarżącej M. N. nadal nie posiada ostatecznej decyzji zezwalającej mu na użytkowanie, w jakimkolwiek celu, wzniesionego budynku. Ponadto zdaniem strony skarżącej złożenie wniosku o zmianę sposobu użytkowania budynku nie zmienia stanu faktycznego ani prawnego sprawy. Pozostaje bez wpływu na fakt, iż budynek został wzniesiony bez pozwolenia na budowę. Poza tym, omawiany budynek określany jako "stalowy" z definicji nie nadaje się do zamieszkania. Strona wskazuje również, że inwestor nie mając zezwolenia na użytkowanie w ogóle, nie może zmienić sposobu użytkowania. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w decyzji Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r. i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1271 z późn. zm.). Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji/ postanowień/, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem Sądu, zaskarżona decyzja zapadła z obrazą przepisu art. 7 kpa wobec braku dokładnego wyjaśnienia sprawy, art. 77 kpa wobec braku wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, art. 107 kpa gdy zważyć, że uzasadnienie decyzji nie zawiera właściwej analizy materiału dowodowego i wykładni przepisów prawa. W uzasadnieniu decyzji pominięto okoliczności faktyczne i prawne mogące mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, co stwarza przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy. Bezspornym jest, że w latach 1987 - 1988 M. N. wzniósł na swoich działkach o nr ew. [...], położonych przy ul. [...] w J. budynek typu "O.", użytkowanego na cele magazynowo - ekspedycyjne i wiatę konstrukcji stalowej bez wymaganych zezwoleń. Ponadto obiekty te zostały wzniesione na obszarze, dla którego według wskazań miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego istniał wówczas i istnieje nadal zakaz lokalizowania innych wolnostojących budynków poza budynkami mieszkalnymi. Wedle Prawa budowlanego z 1974 r. dopuszczenie do użytkowania samowolnie, czyli bez pozwolenia budowlanego, wzniesionych obiektów budowlanych było możliwe, ale tylko o ile obiekt budowlany wzniesiony został na terenie, który był przeznaczony pod budownictwo w aktualnym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego terenu. W niniejszej sprawie obiekt wzniesiony przez skarżącego usytuowany został niezgodnie z planem zagospodarowania, w związku z tym decyzja o dopuszczeniu do użytkowania byłaby rażącym naruszeniem prawa. Ujawnienie takiego stanu prawnego trafnie zostało przez organ I instancji zakwalifikowane jako podstawa do zastosowania art. 37 ust. 1 pkt. 1 Prawa budowlanego z 1974 r. Nadmienić należy, iż starania M. N. o dopuszczenie do użytkowania samowolnie, wzniesionych obiektów budowlanych lub zmianę sposobu użytkowania są do chwili obecnej nieskuteczne. W dniu [...] kwietnia 1999r. Burmistrz Miasta J. wydał decyzję nr [...], w której zezwolił na użytkowanie przedmiotowych budynków na cele magazynowo - biurowe. Odmówił natomiast zezwolenia na użytkowanie części budynku na cele produkcyjne. Wojewoda [...], w decyzji nr [...] z dnia [...] kwietnia 2001r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Po rozpatrzeniu skargi M. N. Naczelny Sąd Administracyjny, (sygn. akt IV S.A. 1642 / 01) w dniu 17 lutego 2003r. wydał wyrok, w którym oddalił skargę Pana N.. Również postępowanie w sprawie zmiany sposobu użytkowania budynku gospodarczego wybudowanego na działkach nr ewid. [...] przy ul. [...] w J. na cele mieszkalne wszczęte na wniosek z dnia 24 lutego 2003 r. (data wpływu 26 lutego 2003 r.) zostało zakończone decyzją Burmistrza Miasta J. o umorzeniu postępowania. Z powyższych względów, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło