IV SA 1688/03
WyrokWSA w Warszawie2004-11-04
Skład orzekający: Bogusław Moraczewski, Tadeusz Nowak, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo wydał nakaz rozbiórki obiektu budowlanego (budynku gospodarczego – piwnicy) w sytuacji, gdy inwestor rozpoczął jego budowę bez wymaganego zgłoszenia, a jego działania nosiły znamiona samowoli budowlanej?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego prawidłowo wydał nakaz rozbiórki obiektu budowlanego, który był realizowany w warunkach samowoli budowlanej. Inwestor rozpoczął budowę bez wymaganego zgłoszenia, a charakter prac wskazywał na budowę nowego obiektu, a nie remont istniejącego. Zgodnie z przepisami Prawa budowlanego, samowola budowlana obliguje organ do nakazania rozbiórki.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą Z. S. rozbiórkę realizowanego budynku gospodarczego (piwnicy). Organ ustalił, że inwestor rozpoczął budowę bez wymaganego zgłoszenia, wykonując fundament o określonych wymiarach. Skarżący Z. S. twierdził, że dokonał jedynie remontu starej piwnicy. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę na decyzję organu odwoławczego.Rozstrzygnięcie
Skargę oddalił.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Moraczewski (spr.), Sędziowie ( WSA, As. WSA Tadeusz Nowak, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, , Protokolant Piotr Zawadzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 04 listopada 2004 r. sprawy ze skargi Z. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2003r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki fundamentów piwnicy skargę oddala
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2003 r. Nr [...], po rozpatrzeniu odwołania Z. S. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] lipca 2002 r. Nr [...] nakazującą Z. S. rozbiórkę realizowanego budynku gospodarczego (piwnicy gospodarczej), o wymiarach 4 m x 6, 85 m zlokalizowanego w D., na nieruchomości przy ul. [...].
Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, iż na skutek skargi K. M. zam. w D., przy ul. [...] przedstawiciel Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P., w dniu 18 czerwca 2002 r. dokonał czynności kontrolnych na nieruchomości w D., przy ul. [...]. Organ nadzoru budowlanego ustalił, że inwestor – Z. S. rozpoczął budowę budynku gospodarczego na w/w nieruchomości bez wymaganego przepisami zgłoszenia oraz że wykonał fundament o wymiarach 4 m x 6,85 m i grubości 0,45 m. W związku z powyższym, w dniu 28 czerwca 2002 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. wszczął postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie i ustalił, że inwestor dokonał samowoli budowlanej. W dniu [...] lipca 2002 r. organ ten wydał w oparciu o art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane decyzję nakazującą rozbiórkę realizowanego obiektu budowlanego.
Organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji, prawidłowo przeprowadził postępowanie w niniejszej sprawie. Przepis art. 48 ustawy Prawo budowlane zobowiązuje organ nadzoru budowlanego do bezwzględnego orzekania nakazu rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie lub wybudowanego bez pozwolenia na budowę lub zgłoszenia.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podniósł, że inwestor przed rozpoczęciem robót budowlanych winien zgłosić roboty do właściwego organu administracji architektoniczno – budowlanej. Zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, budowa budynków gospodarczych w zabudowie siedliskowej o powierzchni zabudowy do 35 m/2, przy rozpiętości nie większej niż 4,80 m wymaga zgłoszenia wykonania robót budowlanych. Inwestor nie dokonał obowiązku ciążącego na nim z mocy ustawy. Ponadto organ II instancji stwierdził, że rozpoczęta budowa powstaje w odległości 30 – 35 cm od granicy nieruchomości, co jest niezgodne z obowiązującym Rozporządzeniem Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Wymienioną decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2003 r. Z. S. zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, którymi został zobowiązany do rozbiórki budynku gospodarczego (piwnicy gospodarczej). Zdaniem skarżącego dokonał on bowiem jedynie remontu starej "mającej około 80 lat piwnicy zimnej.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
W związku z reformą sądownictwa administracyjnego niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002 Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 12710). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie mogła być uwzględniona.
W niniejszej sprawie stwierdzić należy, że stosownie do treści art. 28 ustawy Prawo budowlane, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30 tej ustawy. Zdaniem Sądu złożone podczas prowadzonego postępowania administracyjnego oświadczenie Z. S. – pismo z dnia 10 lipca 2002 r., że realizowany obiekt gospodarczy służyć będzie w siedlisku do przechowywania płodów rolnych, nie tłumaczy faktu samowolnego rozpoczęcia budowy. Co prawda art. 29 ust. 1 pkt 1 b ustawy Prawo budowlane zwalnia inwestorów od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej zabudowy siedliskowej, tj. parterowych budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m, przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4,80 m, jednak budowa przedmiotowych obiektów wymaga zgłoszenia właściwemu organowi architektoniczno budowlanemu (art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane). Zgłoszenia tego inwestor powinien dokonać przed zamierzonym terminem rozpoczęcia robót budowlanych, a do wykonywania robót może przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od daty doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie sprzeciwu. Odwołujący się Z. S. nie dokonał wymaganego prawem zgłoszenia budowy, a więc realizował budowę budynku gospodarczego w warunkach samowoli budowlanej – potwierdzonej podczas kontroli budowy przez inspektorów nadzoru budowlanego w dniu 18 czerwca 2002 r. W trakcie postępowania administracyjnego ustalono, że inwestor nie posiadał również pozwolenia na budowę realizowanego obiektu. Zatem stosownie do treści art. 48 ustawy Prawo budowlane – organ nadzoru budowlanego nakazał rozbiórkę obiektu wykonanego w warunkach samowoli budowlanej.
Rodzaj i zakres prac budowlanych jednoznacznie wskazują, że nie był to remont piwnicy. Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 3 pkt 8 wymienionej ustawy remont może dotyczyć tylko obiektu istniejącego i to w takim stanie technicznym, który nie obejmuje zmiany lub wymiany elementów konstrukcyjnych. Remont ma na celu tylko odtworzenie stanu pierwotnego. W wyniku jego przeprowadzenia nie może powstać zupełnie nowy obiekt budowlany, bo wtedy mamy do czynienia z odbudową, a nie z remontem.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 Nr 153, poz. 1270) skargę jako bezzasadną należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło