IV SA 178/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący del. S.NSA Maria Czapska-Górnikiewicz (spr.), Sędziowie WSA Izabela Ostrowska, asesor WSA Grzegorz Czerwiński, Protokolant Dorota Jackiewicz, po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2004 r. sprawy ze skargi Prezydenta Miasta [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2001 r. Nr [...] w przedmiocie rozbiórki drogi I. uchyla zaskarżoną decyzję II. uchyla wykonalność zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku Prezydent Miasta [...] zgłoszeniem z dnia [...].01.2000 r. skierowanym do Starostwa Powiatowego w [...], wskazując na art. 29 ust. 2 pkt 7 i art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane zgłosił zamiar przystąpienia do remontu drogi eksploatacyjnej położonej wzdłuż kanału [...] od oczyszczalni ścieków do ulicy [...] o długości ok. [...] mb. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...]. 04. 2000 r. na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzył postępowanie w sprawie remontu drogi eksploatacyjnej wskazanej w zgłoszeniu z dnia [...]. 01. 2000 r. Rozpoznając wniesione odwołania od powyższej decyzji, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]. 10. 2000 r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Skierowaną do Urzędu Miasta [...] decyzją z dnia [...] marca 2001 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity z 2000 r. Dz. U. Nr 106 poz. 1126) nakazano rozbiórkę wybudowanej bez wymaganego pozwolenia na budowę drogi dojazdowej do [...] ( oczyszczalni ścieków) wzdłuż kanału [...] od ulicy [...] w O. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Zarząd Miasta [...]. Decyzją z dnia [...] grudnia 2001 r. wydaną przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. po rozpatrzeniu wniesionego odwołania, uchylono zaskarżoną decyzję w całości i na podstawie art. 48 ustawy Prawo budowlane nakazano Gminie [...] rozbiórkę wybudowanej bez wymaganego pozwolenia na budowę drogi dojazdowej do [...] (oczyszczalni ścieków) wzdłuż kanału [...] od ulicy [...] w O. W uzasadnieniu powyższej decyzji stwierdzono, iż wniesione odwołanie jest częściowo zasadne, bowiem Urząd Miasta nie posiada przymiotu strony, a tym samym nie może być adresatem decyzji. Ponieważ z akt sprawy wynika, iż inwestorem jest Gmina [...], to obowiązek o którym mowa w art. 48 ustawy Prawo budowlane winien obciążać zgodnie z art. 52 cyt. ustawy inwestora, w tym przypadku Gminę [...]. Nadto organ odwoławczy stwierdził, iż dołączone do akt dokumenty mające potwierdzić fakt istnienia wcześniejszego przedmiotowej drogi, odnoszą się jedynie do wykonania drogi eksploatacyjnej dla kanału na czas jego budowy. Zgłoszenie zaś zostało złożone na remont drogi, która nie istniała. Brak jest w aktach dokumentów potwierdzających fakt legalnego wybudowania drogi przed datą wykonania robót. Tym samym w ocenie organu odwoławczego, nie można uznać, że roboty budowlane wykonane przez inwestora były remontem drogi. Wykonanie nasypu pod drogę, ustawienie krawężników na ławie betonowej oraz nawiezienie zagęszczonego tłucznia kamiennego należy uznać zdaniem organu za budowę drogi, na którą wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę. Organ odwoławczy stwierdził, iż brak jest podstaw do twierdzenia, iż wykonane roboty były odtworzeniem stanu poprzedniego remontu. W tej sytuacji, skoro wybudowanie drogi spełnia przesłanki art. 48 ustawy Prawo budowlane, organ nadzoru budowlanego nie może się uchylić od wydania decyzji nakazującej dokonanie rozbiórki. Skargę do Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję wniósł działający w oparciu o Uchwałę Gminy [...] - Zarząd Miasta [...]. Strona skarżąca stwierdziła, iż organ dokonał dowolnej oceny dowodów, nie przeprowadzając przy tym ewentualnego uzupełnienia postępowania dowodowego. Zdaniem strony skarżącej przedmiotowa droga jest drogą eksploatacyjną dla kanału na czas jego budowy, a tymczasem organ nie zbadał, czy skończono budowę kanału. Dowolna jest też dokonana przez organ ocena, iż wykonane prace budowlane nie stanowiły remontu drogi. Przedstawione wyżej zarzuty stanowią uzasadnienie wniosku strony skarżącej o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga jest zasadna. W szczególności zasadny jest zarzut strony skarżącej dotyczący braku należytego wyjaśnienia istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności. Należy podkreślić, iż zgodnie z treścią zaskarżonej decyzji nakazem rozbiórki objęto drogę dojazdową, a taki zapis powoduje, iż w wykonaniu tejże decyzji winna nastąpić całkowita likwidacja drogi wzdłuż kanału od oczyszczalni ścieków do ulicy [...]. Tymczasem treść znajdujących się w aktach sprawy dokumentów, jak i stanowisko samego organu odwoławczego wskazuje na to, iż objęty zaskarżoną decyzją obiekt został zrealizowany w miejsce istniejącej wcześniej drogi gruntowej. Kwestia ta jednak nie została jednoznacznie wyjaśniona przez organ . I tak z treści odpowiedzi na skargę wynika, iż " do czasu budowy drogi istniała tam droga gruntowa", w zaskarżonej decyzji organ odwoławczy stwierdził "nie istniała w tym miejscu droga, gdyż nie została uwzględniona na mapie " , z kolei w protokole oględzin z dnia [...]. 08. 2000 r. na str. 1 zapisano: "istnieje droga o przeznaczeniu eksploatacyjnym do obsługi kanału i dojazdu do zlewni..", a na str. [...] tegoż protokołu zawarto oświadczenie strony odwołującej się : " nad kanałem nie było żadnej drogi gruntowej,, . W przypadku gdyby okazało się, że obecnie zrealizowany obiekt powstał na istniejącej wcześniej drodze gruntowej, czy też drodze eksploatacyjnej dla kanału to w decyzji należałoby wyraźnie wyodrębnić te elementy obiektu, które zrealizowano w wyniku samowoli budowlanej. Niezależnie od wyżej wskazanych wątpliwości należy w szczególności zwrócić uwagę na to, iż wobec tego, że zaskarżona decyzji dotyczy drogi, to obowiązkiem organu było wyjaśnienie w szczególności, czy w rozpoznawanej sprawie nie zaistniała sytuacja przewidziana między innymi np. w przepisie art. 36 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych ( Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838 ze zm.). Brak podjęcia przez organy administracji państwowej czynności zmierzających do należytego wyjaśnienia wątpliwości w przedstawionym powyżej zakresie, a mającym istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, stanowi naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 10 k.p.a., a także art. 77 k.p.a. Brak ustaleń we wskazanym wyżej zakresie wyłącza też możliwość oceny legalności ( zgodności z prawem) zaskarżonej decyzji, co w konsekwencji obligowało Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji. Ujawnione wady, tj. naruszenie przepisów postępowania w zakresie mającym istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia powoduje uchylenie zaskarżonej decyzji z mocy art. 145 § 1 pkt lc ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271). Ponadto na podstawie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w pkt 2 wyroku.