IV SA 1805/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak, Sędziowie ( WSA, As. WSA Ewa Machlejd (spr.), Grzegorz Czerwiński, , Protokolant Edyta Kuczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 listopada 2004 r. sprawy ze skargi S. i J. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 1999 r. na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane nakazał S. i J. państwu S. rozbiórkę, dokonanej samowolnie dobudowy do budynku mieszkalnego, usytuowanej przy granicy działki H. i M. państwa R. Podczas kontroli przeprowadzonej w dniu [...] kwietnia 1999 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego ustalił protokolarnie fakt dobudowania do istniejącego budynku mieszkalnego obiektu o wymiarach w rzucie 4,44 m na 3, 14 m na fundamencie betonowym, o ścianach z pustaków żużlobetonowych i o przykryciu z blachy usytuowanej przy granicy nieruchomości należącej do H. i M. państwa R. Organ stwierdził, że inwestorzy państwo S. na powyższą dobudowę pozwolenia na budowę nie posiadają. Zgodnie z art. 28 Prawa budowlanego roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Wobec niedysponowania przez państwo S. ważną decyzją o pozwoleniu na budowę, właściwy organ nakazał, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, działając na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji złożyli S. i J. państwo S. wnioskując o uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżący twierdzili, że fundament na przybudówkę został wykonany w 1993 r. i o tym fakcie nie nadmienili Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego podczas dokonywanej kontroli w dniu [...] kwietnia 1999 r. W ocenie skarżących dokonana nadbudowa graniczy częściowo z działką państwa R. i nie naruszą w sposób istotny ich interesów oraz nie koliduje z budynkami istniejącymi na ich działce. Ponadto zdaniem skarżących wiek, ciężka sytuacja zdrowotna i materialna przemawiają za uchyleniem decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art.83 ust 2 Prawa budowlanego zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. W uzasadnieniu organ wskazał, ze z przedstawionego stanu faktycznego jednoznacznie wynika, ze został naruszony art. 28 Prawa budowlanego. Artykuł ten nakłada na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę przed przystąpieniem do wykonywania robót budowlanych. Pozwolenie musi mieć formę decyzji i musi to być decyzja ostateczna w rozumieniu Kpa. Z zebranego w sprawie materiału wynika, że państwo S. nie dysponowali ważną decyzją o pozwoleniu na budowę, zatem Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 48 Prawa budowlanego był zobligowany wydać decyzje nakazującą rozbiórkę przedmiotowego obiektu budowlanego. Od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę złożyli państwo S., wnosząc o zalegalizowanie dokonanej przybudówki zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami. W ocenie skarżących kontrola przeprowadzona przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie została przeprowadzona dokładnie i szczegółowo. Zdaniem skarżących w uzasadnieniu decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nie nadmienił, że dokonana przybudówka nie zagraża sąsiadce jak również środowisku przestrzennemu. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosił o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez w/w Sąd pierwszej instancji na podstawie art. 97 par 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 z późn. zm.). Skarga jest zasadna. Należy zgodzić się ze skarżącymi, że protokół z dnia [...] kwietnia 1999 r. nie zawiera opisu obiektu , który by pozwolił ustalić, czy w chwili kontroli przeprowadzonej przez organ nadzoru budowlanego budowa była zakończona. Z protokołu wynika, że inwestorzy rozpoczęli dobudowę do budynku mieszkalnego w kwietniu 1998 r. i że dobudowano obiekt o wymiarach w rzucie 4,14 x 3,14m. wykonano fundament betonowy, ściany konstrukcyjne z pustaków żużlobetonowych, przykrycie z blachy. W dniu kontroli [...] kwietnia 1999 r. inwestor obsadzał stolarkę okienną. Z tak poczynionych ustaleń nie wynika, czy budowa była zakończona i kiedy. Organ II instancji utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji nakazującą wykonanie rozbiórki dobudowy rozważał jedynie art. 48 Prawa budowlanego, nie rozważył natomiast, czy w sprawie nie miałby zastosowania art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego. Przepis tego artykułu stanowi, że nie można nakazać rozbiórki o której mowa w art. 48, jeżeli upłynęło 5 lat od zakończenia budowy obiektu budowlanego, a jego istnienie nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Z protokołu kontroli wynika, że budowa została rozpoczęta w kwietniu 1998 r., nie wynika natomiast kiedy została zakończona. W razie zaistnienia przypadku z art. 49 ustawy istniałaby możliwość legalizacji samowoli budowlanej. Przepisy art. 7 i 77 kpa nakładają na organy administracji obowiązek zgromadzenia całego materiału dowodowego oraz dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Ponadto przepis art. 138 § 1 kpa określa, że przed organem odwoławczym następuje powtórne rozstrzygniecie merytoryczne zgodnie z zasadą dwuinstancyjności i dochodzenia prawdy obiektywnej w każdym stadium postępowania, chyba, że zachodzi wyjątkowa sytuacja objęta dyspozycją art. 138 § 2 kpa. Organ odwoławczy rozpatruje sprawę ponownie merytorycznie w całym jej zakresie, (...) – (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23.04.2001 r. sygn. akt IV SA 396/99 – Lex 54143). Mając na względzie powyższe rozważania, Sąd uznał, że organy obu instancji naruszyły przepisy art. 7 i 77 kpa, a uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy i dlatego zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji podlegają uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270).