IV SA 1814/03

WyrokWSA w Warszawie2004-01-28

Skład orzekający: Sędzia NSA Z. Flasińska, WSA M. Małaszewska-Litwiniec, NSA Z. Niewiadomski (spr.)

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy odrzucająca zarzut do projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która nie zawiera wszechstronnego uzasadnienia uwzględniającego interesy prawne obywateli, narusza prawo i może stanowić podstawę do stwierdzenia jej nieważności?
Ratio decidendi
Naruszenie przez radę gminy obowiązku wszechstronnego rozpatrzenia i uzasadnienia zarzutu do projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zgodnie z art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały. Brak wyważenia sprzecznych interesów właścicieli działek i interesów ogólnych w uzasadnieniu uchwały, która odrzuca zarzut, prowadzi do naruszenia prawa.
Stan faktyczny
D. P. wniosła zarzut do projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta S., kwestionując ustalenia dotyczące obszaru położenia jej firmy. Rada Miejska w S. odrzuciła zarzut, uznając przyjęte rozwiązania za korzystne. Z. P., współwłaściciel firmy, wniósł skargę do sądu administracyjnego, zarzucając ingerencję w prawo własności i uniemożliwienie prowadzenia przedsiębiorstwa. Rada Miejska wniosła o oddalenie skargi, twierdząc, że została wniesiona przez podmiot nieuprawniony.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały, orzekł, że uchwała nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził od Rady Miejskiej w S. na rzecz Z. P. kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Z. Flasińska, Sędziowie WSA M. Małaszewska-Litwiniec, NSA Z. Niewiadomski (spr.), Protokolant A. Dobrowolski, po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi Z. P. na decyzję Rady Miejskiej w S. z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie zarzutu do projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta S. 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały, 2. zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, 3. zasądza od Rady miejskiej w S. na rzecz Z. P. kwotę 10 zł ( dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia 12 czerwca 2002 r. D. P., współwłaścicielka, i jak można wnosić z materiałów sprawy, firmy prowadzącej działalność gospodarczą, położonej na obszarze objętym projektem zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta S., wniosła zarzut do przedmiotowego projektu planu, kwestionując przyjęte w projekcie planu ustalenia dotyczące obszaru położenia w/w firmy. Uchwałą Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2003 roku, Rada Miejska w S. odrzuciła w/w zarzut D. P., wyjaśniając iż celem zmiany obowiązujących ustaleń planistycznych było m.in. dopuszczenie na obszarze położenia działek skarżącej zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z dopuszczeniem nieuciążliwej zabudowy produkcyjno - usługowej i z wyznaczeniem działek, m.in. części tych które są współwłasnością skarżącej, na których dopuszcza się wyłącznie zabudowę usługową. W uzasadnieniu Rada podniosła iż skarżąca nie zgłaszała wniosków do projektowanej zmiany planu, a przyjęte rozwiązania są dla niej korzystne ( możliwość zabudowy terenu również budynkiem jednorodzinnym). W konkluzji Rada ogólnie powołała się na to iż nie naruszyła obowiązującego prawa ani też nie nadużyła przysługującego jej władztwa planistycznego. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą uchwałę Rady Miejskiej w S. wniósł Z. P. współwłaściciel P. Kwestionując projektowane ustalenia planistyczne skarżący zarzucił ingerencję w jego prawo własności, poprzez to , że projektowane ustalenie uniemożliwia dalsze prowadzenie przedsiębiorstwa ( protesty sąsiadów chcących się budować, a przez to konflikty społeczne związane m.in. z niebezpieczeństwem utraty pracy przez 50 pracowników jakie jego zakład zatrudnia). W konkluzji wniósł o wyznaczenie strefy ochronnej wokół przedsiębiorstwa albo wykup nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Rada Miejska wniosła o oddalenie lub odrzucenie skargi ze względu na wniesienie jej przez podmiot nieuprawniony - Firmę "P." a nie D. P. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie właściwy w sprawie w związku z reformą sądownictwa administracyjnego, zważył co następuje. Skarga wbrew twierdzeniu Rady Miejskiej w S. jest dopuszczalna bowiem została wniesiona jak wynika z ustaleń Sądu dokonanych na podstawie akt sprawy i oświadczenia skarżącego złożonego na rozprawienie nie przez wyodrębnioną prawnie firmę ale Z. P. prowadzącego wraz z żoną D. P. działalność gospodarczą na zasadzie wpisu do ewidencji pod nazwą P. w ramach wspólności majątkowej małżeńskiej. Z kolei D. P. wniosła zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta S. działając w ramach wspólności interesów własnych i jej męża Z. P. Co do zaś merytorycznych zastrzeżeń skargi to nie mogą odnieść zamierzonego skutku te które związane są z ewentualnymi skutkami faktycznymi i prawnymi jakie wywoła plan po jego uchwaleniu, w tym żądanie wykupu nieruchomości w związku ze zmianą ich wartości. Te kwestie mogą być rozważane i realizowane dopiero po ustaleniu planu ( art.36ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym - tekst jedn.Dz. U. z 1999r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) Inaczej natomiast ocenić trzeba zastrzeżenia zgłoszone do projektu zmian planu w zarzucie. Istotą zastrzeżeń zgłoszonych w zarzucie było zakwestionowanie zmiany przeznaczenia terenu na którym położone są działki należące do skarżącego i jego żony poprzez dopuszczenie, obok dotychczasowej, zabudowy jednorodzinnej. Do zarzutu tego Rada Miejska w S. nie odniosła się w sposób wymagany art. 24 ust.3 przywołanej wyżej ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Sytuacja ta aktualnym czyni pytanie czy gmina nie nadużyła przysługującego jej władztwa planistycznego. Odpowiedzi nie można znaleźć w uzasadnieniu do zaskarżonej uchwały. Uzasadnienie to choć dość obszerne, to do zgłoszonego zarzutu nawiązuje w niewielkim stopniu, naruszając tym samym regulacje art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Ustawowy obowiązek uzasadnienia uchwały jest szczególnie ważny wówczas, gdy rada gminy odrzuca wniesiony zarzut. Chodzi o to aby rada, rozpatrując zarzut, wyjaśniła wszystkie istotne okoliczności sprawy, aby można było jednoznacznie rozstrzygnąć, czy w danym przypadku rada nie nadużyła przysługującego jej władztwa planistycznego. Rada mając na względzie interesy ogółu społeczności lokalnej, nie może tracić z pola widzenia interesów prawnych poszczególnych obywateli i jednostek organizacyjnych. Naruszenie przepisów art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, nie może pozostać bez wpływu na ocenę legalności uchwały rady gminy i może stanowić przesłankę do stwierdzenia jej nieważności. Przesłanka ta wystąpi wówczas, gdy z uzasadnienia nie wynika, że istotne okoliczności sprawy zostały przez organy gminy wyjaśnione i ocenione. I chociaż wadliwość ta jest przede wszystkim związana z naruszeniem przepisów prawa procesowego, to może dojść do stwierdzenia nieważności uchwały. Jeżeli zatem w sprawie rozpoznawanej przez Sąd z materiałów sprawy nie wynika, aby Rada Miejska w S. rozpatrzyła zarzut strony skarżącej w kategoriach wyważania sprzecznych interesów właścicieli działek położonych na obszarze objętym planem i interesów ogólnych przyjmując jedynie, że projektowane rozwiązania są konieczne, to naruszyła tym samym art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, zobowiązujący do uzasadnienia faktycznego i prawnego uchwały o odrzuceniu zarzutu, a wcześniej jego wszechstronnego i wnikliwego rozpatrzenia. W tym stanie faktycznym i prawnym Sąd zobowiązany do kontroli legalności zaskarżonej uchwały, działając na podstawie art. 147§ 1, 152 oraz 200 ustawy z dnia30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło