IV SA 1820/03

WyrokWSA w Warszawie2004-11-08

Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Mirosława Kowalska, Bogusław Cieśla

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę samowolnie wybudowanej konstrukcji dachowej, ścian na poddaszu, przebudowanego słupa kominowego i dobudowanego ganku, wydana bez zapewnienia czynnego udziału stron w postępowaniu, w szczególności bez powiadomienia o terminie oględzin, może zostać utrzymana w mocy?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 10 § 1 kpa i art. 79 kpa, które gwarantują stronom czynny udział w każdym stadium postępowania. Strony nie zostały prawidłowo powiadomione o terminie oględzin, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. W związku z tym, sąd uchylił obie decyzje.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał K. i W. P. rozbiórkę wybudowanej nowej konstrukcji dachowej, ścian na poddaszu, przebudowanego słupa kominowego oraz dobudowanego ganku, stwierdzając samowolę budowlaną. Organy ustaliły, że prace te zostały wykonane bez wymaganego pozwolenia na budowę. Strony wniosły odwołanie, podnosząc m.in. brak powiadomienia o oględzinach i pozbawienie możliwości czynnego udziału w postępowaniu. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów kpa.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska ( spr.), Sędziowie (WSA, As. WSA Mirosława Kowalska, Bogusław Cieśla, Protokolant Katarzyna Bednarska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2004 r. sprawy ze skargi K. i W.P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2003r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki konstrukcji dachowej. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nr [...] z dnia [...].06.2002r., II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r., działając na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, nakazał K. i W. P. rozbiórkę wybudowanej nowej konstrukcji dachowej na budynku mieszkalnym, wybudowanych ścian na poddaszu budynku mieszkalnego, przebudowanego słupa kominowego na wysokości poddasza budynku mieszkalnego oraz dobudowanego ganku do budynku mieszkalnego na działce nr ew. [...] położonej w M. przy ul. [...], bez wymaganego pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu organ wskazał, iż w wyniku oględzin przeprowadzonych na terenie w dniu 15.05.2002 r. w obecności B.P. oraz Z.P. (córki K. i W. P.) ustalono, że K. i W. P. na własnej działce w 2001 r. dokonali przebudowy całej konstrukcji dachu o wym. 8,30m x 12,70m na budynku mieszkalnym wybudowanym w 1987 r., a także dokonali przebudowy na wysokości poddasza budynku słupa kominowego, wykonali ściany działowe ze słupami na poddaszu i dobudowali ganek konstrukcji murowanej o wymiarach 4,70m x 2,55m bez wymaganego pozwolenia na budowę. Po dokonanej przebudowie budynek posiada pomieszczenie mieszkalne na poddaszu z dachem dwuspadowym, a obecny okap dachu został wysunięty 0,70m poza lico ściany nad ulicę ustronie. Ustalenia powyższe uzasadniały w ocenie organu orzeczenie rozbiórki w oparciu o art. 48 Prawa budowlanego. Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli K. i W. P. podnosząc, iż nie zostali powiadomieni o wyznaczonych na dzień 15.05.2002 r. oględzinach, czym zostali pozbawieni możliwości czynnego udziału w postępowaniu, a protokół z oględzin nie został im doręczony do podpisu. Odwołanie zarzuca także błąd organu w ustaleniach faktycznych, bowiem zdaniem odwołujących się nie dokonali oni przebudowy dachu, a jedynie jego remontu rozpoczętego w 1997 r. Przyznali natomiast, iż zagospodarowali poddasze na cele mieszkaniowe. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania K. i W. P. oraz B.P., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy w całości podzielił ustalenia faktyczne oraz argumentację prawną organu I instancji, zaprezentowaną w kontrolowanej decyzji. Skargę na powyższą decyzję złożyli K. i W.P., wnosząc o jej uchylenie i podnosząc naruszenie przez organy art. 7, 10, 77 § 1 i 79 § 1 kpa, bowiem W.P. nie został powiadomiony o komisyjnych oględzinach i nie otrzymał zawiadomienia o wszczęciu postępowania, a co za tym idzie nie mógł wypowiedzieć się na temat terminu, w którym zostały wykonane roboty przy remoncie budynku mieszkalnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniu [...].04.2002 r. skierował zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie wybudowanego budynku na działce w M. do Z.P. uznając ją za inwestorkę. W tym samym dniu zawiadomił o komisyjnych oględzinach stwierdzając, iż Z.P. jest właścicielką działki na której prowadzona była inwestycja. Oględziny w dniu 15.05.2002 r. odbyły się z udziałem jedynie sąsiadki B.P. oraz Z.P. Kolejne zawiadomienie o wszczęciu postępowania, tym razem w sprawie przebudowy konstrukcji dachowej budynku mieszkalnego adresowana była do K. i W. P., uznanych przez organ za właścicieli nieruchomości przy ul. [...]. Zasada praworządności wyrażona w art. 6 kpa powiązana jest ściśle z obowiązkiem organu administracji kierowania postępowaniem w sposób nie naruszający przepisów prawa. Tymczasem z akt sprawy bezspornie wynika, iż wizja lokalna przeprowadzona w dniu 15.05.2002 r., której wynik miał zasadnicze znaczenie w sprawie, została przeprowadzona z naruszeniem art. 10 § 1 kpa oraz art. 79 kpa. Przepisy te wymagają zapewnienia udziału stronie w każdym stadium postępowania. Zasada ta przejawia się w obowiązku zawiadomienia strony o wszczęciu postępowania, prawie strony dostępu do akt sprawy, prawie do zgłoszenia dowodów, obowiązku zawiadomienia strony o terminie i miejscu przeprowadzenia dowodu, prawie strony do wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji. O terminie oględzin każda ze stron winna być powiadomiona co najmniej na siedem dni przed terminem, w celu umożliwienia jej wzięcia udziału w czynności. W toku przeprowadzonej wizji, strona ma prawo zadawać pytania świadkom, biegłym, a przede wszystkim składać wyjaśnienia (art. 79 § 2 kpa). Z akt sprawy jednoznacznie wynika, iż skarżący właściciele nieruchomości, inwestorzy i adresaci decyzji nakazującej rozbiórkę, w ogóle nie zostali powiadomieni o terminie wizji lokalnej, zaś zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie, której przedmiot nie jest tożsamy z przedmiotem decyzji rozbiórkowej, otrzymali po przeprowadzonych oględzinach. Mając powyższe na uwadze należy uznać, iż zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji zapadły z naruszeniem art. 7, 75 § 1 i art. 77 § 1 kpa oraz art. 10 § 1 i art. 79 kpa, mającym istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Organ odwoławczy nie tylko nie odniósł się do zasadnych zarzutów skarżących dotyczących naruszenia przepisów postępowania, ale także z naruszeniem art. 128 kpa rozpatrzył odwołanie B. P., mimo, iż jej pismo z dnia 28.06.2002 r. nie stanowi odwołania, a jedynie polemikę z argumentacją skarżących zawartą w ich odwołaniu. Z tych wszystkich względów należy uznać, iż sprawa nie została rozpatrzona w stopniu koniecznym do jej ostatecznego rozstrzygnięcia, co obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny do uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 ust. 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271, nr 240 poz. 2052, nr 124 poz. 1153). Na podstawie art. 152 cyt. ustawy orzeczono o wstrzymaniu wykonania decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło