IV SA 1834/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), Sędziowie NSA Czesława Socha, As. WSA Grzegorz Czerwiński, Protokolant Dorota Zamiela, po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi I. i E. B. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2002 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala Decyzją z dnia [...] lipca 2001 r. Burmistrz Gminy W. zatwierdził projekt budowlany i udzielił I. i E. B. pozwolenia na przebudowę i rozbudowę budynku gospodarczego na budynek mieszkalny na działkach nr ew. [...] i [...] obrębu [...] przy ul. [...] w W. Decyzja ta poprzedzona została decyzją ostateczną Burmistrza Gminy W. z dnia [...] lipca 2000 r. ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu. W dniu [...] sierpnia 2001 r. Prezes Spółki L. zawiadomił organ I instancji, że inwestor wykonuje roboty w takim zakresie, jaki nie został uzgodniony ze Spółką. W szczególności podał, że zgoda Spółki dotyczyła przebudowy dachu, tymczasem wykonywane są otwory okienne i balkony od strony działki należącej do Spółki. Oświadczył jednocześnie, że nie otrzymał do wiadomości ani decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, ani decyzji o pozwoleniu na budowę. W dniu [...] sierpnia 2001 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 3 ustawy – Prawo budowlane, wstrzymał postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. Zażalenie na to postanowienie wnieśli w dniu [...] września 2001 r. małżonkowie B. W dniu [...] września 2001 r. Prezes Spółki L. wniósł odwołanie od decyzji o udzieleniu małż. B. pozwolenia na budowę. Decyzją z dnia [...] października 2001 r. Wojewoda [...] uchylił decyzję organu I instancji o pozwoleniu na budowę i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji – uzasadniając uchylenie nie załączeniem do akt wypisu i wyrysu z miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego. W dniu [...] listopada 2001 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] nakazał rozbiórkę określonych w decyzji elementów rozbudowywanego obiektu – powołując jako podstawę prawną art. 48 Prawa budowlanego. Odwołanie od tej decyzji wnieśli inwestorzy. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2001 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie zażaleniowe uznając, iż postanowienie z dnia [...] sierpnia 2001 r. o wstrzymaniu robót budowlanych utraciło moc z upływem 2 miesięcy od daty jego wydania, tj. [...] października 2001 r. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2001 r. Burmistrz Gminy W. zawiesił postępowanie w sprawie wydania małż. B. pozwolenia na przebudowę i rozbudowę – do czasu ostatecznego zakończenia sprawy samowoli budowlanej. Decyzją z dnia [...] marca 2002 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji nakazującą rozbiórkę. W uzasadnieniu decyzji podano, iż zgodnie z oświadczeniem inwestora, złożonym do protokołu oględzin sporządzonego w dniu [...] sierpnia 2001 r. rozpoczął on roboty budowlane w lipcu 2001 r., a więc przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę. Roboty te rozpoczął więc samowolnie, co uzasadnia nakazanie ich rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. W skardze na tę decyzję wniesioną do Naczelnego Sądu Administracyjnego I. i E. B. zarzucają, że: - roboty rozpoczęto przed upływem 14 dni od daty wydania pozwolenia na budowę, a nie przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, - Spółka L. nie składała odwołania od decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę, lecz jedynie pismo podpisane przez W. M., który nie wykazał, że jest umocowany do reprezentowania Spółki, - wydanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego postanowienia o wstrzymaniu robót zobowiązywało organ do wydania decyzji na podstawie art. 51 Prawa budowlanego, a nie na podstawie art. 48 tego prawa. Odpowiadając na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Jednocześnie wyjaśnił, że pozwolenie na budowę z dnia [...].07.2001 r. było już nieważne w dniu jego wydania ze względu na fakt przystąpienia wcześniej przez inwestora do wykonywania robót budowlanych. Roboty budowlane zostały więc rozpoczęte nie tylko przed uprawomocnieniem się decyzji o pozwoleniu na budowę, lecz w ogóle przed jej wydaniem. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. z dnia [...] listopada 2001 r. nakazująca rozbiórkę samowolnie wykonanych elementów budynku dobudowanych i nadbudowanych do budynku gospodarczego. Przede wszystkim należy podnieść, że art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo Budowlane (Dz. U. nr 89, poz. 414 ze zm.) pozwala inwestorowi na rozpoczęcie robót budowlanych dopiero wówczas gdy dysponuje on ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego inwestor rozpoczynając i kontynuując prace budowlane nigdy nie dysponował ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę. Jak wynika bowiem z załączonych dokumentów od decyzji Burmistrza Gminy W. nr [...] z dnia [...] lipca 2001 r. udzielającej I. i E. B. pozwolenia na przebudowę i rozbudowę budynku gospodarczego na budynek mieszkalny, wniesione zostało odwołanie. Wojewoda [...] uznał odwołanie za wniesione w terminie i po jego rozpatrzeniu, decyzją z dnia [...] października 2001 r. nr [...], uchylił decyzję Burmistrza Gminy W. z dnia [...] lipca 2001 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Organ architektoniczno-budowlany uznał prawidłowość wniesionego odwołania w związku z czym, stosownie do art. 130 kpa, wniesienie odwołania wstrzymuje wykonanie decyzji i decyzja taka nie ulega wykonaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny będąc związany granicami zaskarżonej decyzji, a więc decyzji rozbiórkowej, nie może badać prawidłowości wydanych rozstrzygnięć w innym postępowaniu administracyjnym dotyczącym pozwolenia na budowę. Nie może również badać w tym postępowaniu prawidłowości nie zaskarżonego postanowienia z dnia [...] sierpnia 2001 r. o wstrzymaniu robót budowlanych. Skutki tego postępowania mają jednak znaczenie dla zaskarżonej decyzji dotyczącej rozbiórki obiektu. Z postępowania tego wynika, że skarżący nie dysponował ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę. Nie ma więc istotnego znaczenia czy inwestor rzeczywiście rozpoczął prace przed datą wydania decyzji, czy już po jej wydaniu, skoro decyzja nie nabrała waloru ostateczności. Podkreślić również należy, że oprócz braku ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę inwestor posiadał również postanowienie z dnia [...] sierpnia 2001 r. wydane przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. na podstawie art. 50 Prawa budowlanego, wstrzymujące prowadzone prace budowlane. Była to dodatkowa podstawa prawna zakazująca nie prowadzenia robót budowlanych. Okoliczność, iż organy nadzoru budowlanego nie wydały następnie decyzji w trybie art. 51 Prawa budowlanego nie ma znaczenia w sprawie. Skoro bowiem organy nie uznały celowości wydania takiej decyzji, postanowienie to stosownie do art. 50 ust. 4 Prawa budowlanego, straciło ważność po upływie 2 miesięcy od dnia jego doręczenia. Upływ terminu z art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego nie ma znaczenia w przypadku decyzji wydanej na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Organy nadzoru budowlanego w przypadku stwierdzenia, iż obiekt budowlany jest wznoszony bez wymaganego pozwolenia na budowę są zobowiązane orzec jego rozbiórkę. Inwestor prowadził prace budowlane bez pozwolenia na budowę i dodatkowo przy wstrzymaniu robót budowlanych a zatem były podstawy do uznania wykonywanych prac budowlanych za tzw. "samowolę budowlaną". Wykonując prace budowlane wbrew powyższym wymogom inwestor prowadził te prace na swoje własne ryzyko. Dodatkowo podnieść należy, że inwestor nie wykonał innych nałożonych obowiązków związanych z rozpoczęciem budowy, m.in. wymogu z art. 41 ust. 4 Prawa budowlanego, nakazującego mu zawiadomienie właściwego organu o zamierzonym terminie rozpoczęcia robót budowlanych. Prawidłowość wydanej decyzji o nakazie rozbiórki nie budzi, zdaniem Sądu administracyjnego wątpliwości, dlatego też skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270).