IV SA 1864/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Joanna Kabat - Rembelska (spr.) Sędziowie NSA Alicja Plucińska-Filipowicz WSA Wojciech Mazur Protokolant Iwona Kędzior po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2004r. sprawy ze skargi A. i Z. D. i S. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2002 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta Z. z dnia [...] lutego 2002 r.; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz A. i Z. D. oraz S. M. kwoty po 10 zł. (dziesięć), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] marca 2002 r. "na podstawie art. 138§1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 43 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r., Nr 15, poz. 139, wraz z późń. zm.) oraz w oparciu o ustalenia dla obszaru [...] Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Z. zatwierdzonego uchwałą Miejskiej Rady Narodowej w Z. Nr [...] z dnia [...] stycznia 1989 r. uchyliło pkt 3 lit b trzecie, czwarte i szóste tiret" decyzji Burmistrza Miasta Z. z dnia [...] lutego 2002 r., ustalającej, na wniosek I. i R. Z., warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na rozbudowie i nadbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, przewidzianej do realizacji w Z. przy ul. O. i w tym zakresie umorzyło postępowanie organu pierwszej instancji, zaś w pozostałym zakresie utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podniósł, że zgodnie z ustaleniami Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Z. zatwierdzonego uchwałą Miejskiej Rady Narodowej w Z. Nr [...] z dnia [...] stycznia 1989 r. teren, na którym ma być realizowana inwestycja położony jest w obszarze oznaczonym symbolem [...], określonym jako istniejąca zabudowa mieszkaniowa do adaptacji. Ustalenia planu dla tego obszaru są następujące "teren zainwestowania miejskiego (adaptacja, modernizacja, uzupełnienia) z przewagą zabudowy o niskiej intensywności.. W związku z powyższym, w ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego planowana inwestycja polegająca na rozbudowie i nadbudowie istniejącego budynku mieszkalnego jest zgodna z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Oznacza to, że wydanie decyzji odmawiającej ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla tego zamierzenia, byłoby sprzeczne z art. 43 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Organ odwoławczy podkreślił, że , że kwestia ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich będzie szczegółowo rozważana w toku postępowania o pozwolenie na budowę. Ponadto Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że z ustaleń planu nie wynika, by linia realizowanej zabudowy powinna wynosić 3 m od linii rozgraniczającej ulicę [...] oraz by miała pokrywać się z linią rozgraniczającą ulicy [...] a nadto by linia ogrodzenia od strony układu drogowego była zgodna z docelowymi liniami rozgraniczającymi, jak również, by inwestor zapewnić miał miejsca postojowo - garażowe na terenie własnej działki według wskaźnika 1 miejsce na 1 mieszkanie. W związku z tym zamieszczenie wymienionych warunków w decyzji organu pierwszej instancji nastąpiło bez podstawy prawnej, co uzasadniało uchylenie decyzji Burmistrza Miasta Z. w tym zakresie i umorzenie postępowania tego organu jako bezprzedmiotowego. Skargi na powyższą decyzję wnieśli A. i Z. D. oraz S. M. Skarżący domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, zarzucając, że organy orzekające w sprawie nie uwzględniły oceny prawnej wyrażonej przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 września 2001 r., dotyczącej ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skarg, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skargi podlegają uwzględnieniu, lecz z innych przyczyn, niż zostały w nich wskazane. Postępowanie w sprawie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu jest pierwszym etapem procesu inwestycyjnego. Decyzja kończąca to postępowanie rozstrzyga, czy planowana inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Uzyskanie, w warunkach określonych w ustawie z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zra.), decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu stanowi niezbędną przesłankę ubiegania się przez inwestora o pozwolenie na budowę. Z istoty postępowania w sprawie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu wynika, że dotyczy ono inwestycji planowanej, która ma być realizowana w przyszłości. Wniosek taki wypływa między innymi z użytego przez ustawodawcę w art. 43 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym określenia "zamierzenie". Ponadto zgodnie z art. 47 powołanej ustawy warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, ustalone w decyzji, wiążą organ wydający pozwolenie na budowę, które może być wydane przed rozpoczęciem robót budowlanych. Z akt administracyjnych niniejszej sprawy oraz oświadczeń stron złożonych na rozprawie w dniu 21 stycznia 2004 r. wynika, że inwestycja, dla której ustalono warunki zabudowy i zagospodarowania terenu została rozpoczęta jeszcze przed wydaniem decyzji przez organ pierwszej instancji. Z niekwestionowanych oświadczeń skarżących należy wnosić, że I. i R. Z. przystąpili do realizacji inwestycji na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, która następnie została uchylona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 września 2001 r. Fakt przystąpienia do rozbudowy i nadbudowy istniejącego budynku mieszkalnego potwierdza także treść pisma inwestorów z dnia 15 października 2000 r. skierowanego do Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie sygn. akt IV SA 1466/00, którego odpis znajduje się w aktach administracyjnych. Organy orzekające w sprawie zupełnie pominęły wskazaną okoliczność, co doprowadziło do wydania decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji, której realizacja została już rozpoczęta. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowany jest pogląd, iż rozpoczęcie robót budowlanych czyni bezprzedmiotowym postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę. Skoro ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dotyczy wcześniejszego etapu procesu inwestycyjnego, to rozpoczęcie robót budowlanych już na tym etapie czyni bezprzedmiotowym także to postępowanie. W związku z tym stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego - art. 43 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Odnosząc się do zarzutów skarg podnieść należy, że organy orzekające w sprawie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu nie były związane oceną prawną wyrażoną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 września 2001 r.. Wyrok ten zapadł w związku ze skargami wniesionymi na decyzje o pozwoleniu na budowę, a zatem w innej sprawie niż sprawa o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Oznacza to, że ocena prawna wyrażona w tym orzeczeniu nie była wiążąca przy ustalaniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.