IV SA 1879/02
WyrokWSA w Warszawie2004-01-15
Skład orzekający: Sędzia NSA (del.) Czesława Socha, Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Sędzia NSA (del.) Bogusław Moraczewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na roboty budowlane, wydana na rzecz członka spółdzielni mieszkaniowej posiadającego spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, może zostać uznana za nieważną z powodu rzekomego braku przymiotu strony po stronie inwestora, mimo zgody zarządu spółdzielni?Ratio decidendi
Sąd uznał, że inwestor posiadający spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, który uzyskał zgodę zarządu spółdzielni na wykonanie robót budowlanych, posiadał legitymację do ubiegania się o pozwolenie na budowę. Brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji w trybie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., gdyż inwestor był stroną postępowania. Ewentualne naruszenia procedury wewnętrznej spółdzielni przy udzielaniu zgody nie mają wpływu na ważność decyzji administracyjnej.Stan faktyczny
Spółdzielnia Mieszkaniowa wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na roboty budowlane, twierdząc, że inwestor A. S., członek spółdzielni z własnościowym prawem do lokalu, nie miał przymiotu strony w postępowaniu. Organy administracji utrzymały w mocy decyzję o pozwoleniu na budowę, uznając, że inwestor wykazał prawo do dysponowania nieruchomością i uzyskał zgodę spółdzielni. Sąd administracyjny rozpoznał skargę spółdzielni na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]".Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA (del.) Czesława Socha, Sędziowie WSA Mirosława Kowalska (spr.), NSA (del.) Bogusław Moraczewski, Protokolant Dorota Jackiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi [...] Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2002 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności oddala skargę
Zaskarżoną decyzję z dnia [...].03.2002 r. nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138§1 kpa po rozpatrzeniu odwołania [...] Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" od decyzji Wojewody [...] nr [...] z [...].01.2002 r., odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Dzielnicy [...] z [...].04.1994 r. nr [...], udzielającej A. S. pozwolenia na wykonanie robót budowlanych – utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] wyżej wymienioną.
Roboty budowlane dotyczyły wykonania drzwi i schodów na podwórko z lokalu nr [...] w budynku przy ul. [...] w W. Inwestor A. S. miał do tego lokalu spółdzielcze własnościowe prawo, był członkiem [...] Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]".
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podniósł, że w świetle art. 29 ust. 5 ustawy Prawo budowlane z 24.10.1974 r. w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania kwestionowanej decyzji pozwolenie budowlane może być wydane wyłącznie jednostce organizacyjnej lub osobie, która wykaże prawo do dysponowania nieruchomością.
W związku z faktem, że Spółdzielnia wiedziała na czym polega inwestycja, wyraziła na nią zgodę – organ udzielający pozwolenia na budowę słusznie uznał, że inwestor wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
W imieniu Spółdzielni zgodę wyraziło dwóch członków zarządu, ewentualne naruszenie przez Spółdzielnię procedury przy udzielaniu przedmiotowej zgody przewidzianej ustawą – Prawo spółdzielcze, nie może być badane w toku postępowania administracyjnego i nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności w trybie art. 156§1 pkt. 2 k.p.a.
Zdaniem organu odwoławczego A. S. jako inwestor posiada przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. stąd do niego była skierowana decyzja Burmistrza Dzielnicy [...] wyżej opisana.
W skardze z 20.04.2002 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" wniosła o uchylenie decyzji obu instancji.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organy traktowały A. S. jako inwestora a więc automatycznie jako stronę postępowania administracyjnego z faktu zaś, że roboty miały być wykonane przez jego wykonawców i na jego koszt nie wynika by mógł mieć przymiot strony postępowania. Skarżąca Spółdzielnia w nawiązaniu do swojego stanowiska powołała orzeczenie NSA z 24.01.1996 r. IV SA 744-745/94 OSP 4/97 poz. 82 " w postępowaniu administracyjnym w sprawie przebudowy w budynku mieszkalnym spółdzielni strychu przeznaczonego dotychczas do wspólnego użytkowania członków spółdzielni posiadających w takim budynku przydzielone im lokale mieszkalne na warunkach własnościowego prawa do lokalu, członkowie nie mają przymiotu strony w sprawie o udzielenie pozwolenia na taką przebudowę".
W odpowiedzi na skargę z 12.07.2002 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał argumentację jak w uzasadnieniu decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując niniejszą skargę uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu w trybie art. 151 ustawy Prawo w postępowaniu administracyjnym z dnia 30.08.2002 r. (Dz. U. 153. poz. 1270).
Postępowanie organów administracyjnych dotyczyło wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji w trybie art. 156§1 pkt. 4 jako takiej, która została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie.
Należy podkreślić, że w postępowaniu nieważnościowym organ administracji nie jest związany zarzutami wniosku, powinien we własnym zakresie szczegółowo zbadać czy kwestionowana decyzja została wydana zgodnie z prawem czy prawo narusza (NSA IV SA 1715/97 LEX nr 48731).
Zdaniem sądu, jak słusznie wykazały organy obu instancji, nie ma żadnej z przesłanek przewidzianych dyspozycją art. 156§1 k.p.a., która skutkowałaby nieważność decyzji Burmistrza Dzielnicy [...] z [...].04.19994 r. w przedmiocie pozwolenia na wykonanie robót budowlanych. W Szczególności nie jest tak jak podnosi skarżący we wniosku o stwierdzenie nieważności, że w/w decyzja została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie (art. 156§ 1 pkt. 4 k.p.a.).
A. S. został stroną postępowania zakończonego wydaniem decyzji w przedmiocie pozwolenia na wykonanie wyżej opisanych robót, bo to on zwrócił się o wydanie takiej decyzji i jako inwestor dochował stosownych wymogów. Dołączył projekt budowlany, wykazał, że jest on zgodny z wymogami Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, złożył zgodę Spółdzielni, w zasobach której pozostawał jego spółdzielczy własnościowy lokal, na projektowane prace. Zgodę wyrazili na piśmie dwaj członkowie Zarządu Spółdzielni.
A. S. wykazał prawo do dysponowania lokalem, który był przedmiotowy dla prac budowlanych, wypełnił wymóg art. 29 ust. 5 Prawa budowlanego obowiązującego wdacie wydania decyzji a więc zawartego w ustawie z 24.10.1974 r. Ustawa ta nie precyzuje "prawa do dysponowania nieruchomością" ale zdaniem Sądu w tym zapisie ustawodawca przewidywał legitymowanie się tytułem prawnym wynikającym np. z ograniczonego prawa rzeczowego a takim dysponował inwestor. Dodatkowym elementem przesądzającym o jego prawie do dysponowania było uzyskanie zgody Spółdzielni – prawidłowo wyrażonej na piśmie, przez dwóch członków zarządu. Ewentualne zastrzeżenia co do oświadczenia woli w/w tj., że nie zostało poparte właściwą procedurą wewnątrz-spółdzielczą pozostaje bez znaczenia dla oceny jego skuteczności w postępowaniu poprzedzającym wydanie przedmiotowej decyzji. Organ był bowiem związany oświadczeniem uprawnionych osób do wypowiadania się w imieniu Spółdzielni.
A. S. do którego skierowano decyzję jest stroną w sprawie, podmiot staje się bowiem stroną spełniając przesłanki art. 28 k.p.a.
A. S. w postępowaniu zakończonym decyzją udzielającą mu pozwolenia na wykonanie robót budowlanych był stroną, bo jako osoba fizyczna na podstawie obowiązującego prawa (Prawa budowlanego wyżej omówionego) mógł uzyskać konkretne korzyści po skonkretyzowaniu ich w decyzji administracyjnej, organu działającego w granicach jego właściwości i kompetencji.
W ocenie Sądu powołane przez skarżącą orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie może mieć odniesienia w sprawie niniejszej, bo choć dotyczy relacji spółdzielnia – członkowie, w żaden sposób nie przystaje do przedmiotowej sprawy. Dotyczy legitymacji w odniesieniu do części wspólnych pozostających w zasobach spółdzielni, podczas gdy tu mamy do czynienia z pozwoleniem w odniesieniu do spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu związanego z inwestorem.
Sąd podziela pogląd krytyczny organu II instancji, wobec stanowiska organu I instancji, który uznał, że wykonanie robót przez A. S/ – wywołuje nieodwracalne skutki w rozumieniu art. 156§2 k.p.a.
Wykonanie obiektu (tu określonych robót) jest zdarzeniem faktycznym, nie prawnym stąd nie prowadzi do skutku, który można określić jako nie dający się odwrócić, bo jego odwrócenie zależy tylko od możliwości technicznych inwestora. (wyrok NSA z 16.04.99 IV SA 233/97).
Sąd orzekł jak w sentencji mając na uwadze powyższe rozważania.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło