IV SA 1879/03

WyrokWSA w Warszawie2004-11-09

Skład orzekający: Anna Żak, Ewa Machlejd, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych może zostać wydana bez oceny zgodności wykonanych robót z przepisami prawa i sztuką budowlaną, po uprzednim wstrzymaniu robót i stwierdzeniu samowoli budowlanej?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając, że organy nadzoru budowlanego naruszyły prawo materialne, w szczególności art. 36 ust. 2 pkt 3 Prawa budowlanego z 1974 r. Pozwolenie na wznowienie robót budowlanych wymagało nie tylko przedłożenia dokumentacji, ale przede wszystkim oceny przez organ nadzoru budowlanego, czy wykonane roboty są zgodne z przepisami prawa i regułami sztuki budowlanej. Wydanie decyzji bez takiej oceny było przedwczesne.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na wznowienie robót budowlanych dla budynku mieszkalnego z częścią handlową, których budowa została wstrzymana decyzją z 1994 r. Inwestor kontynuował prace, co zostało uznane za samowolę budowlaną. Organ pierwszej instancji wydał postanowienie nakazujące opracowanie dokumentacji powykonawczej, a następnie decyzję o pozwoleniu na wznowienie robót. Skarżący, właściciel sąsiedniej nieruchomości, wniósł odwołanie, a następnie skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów prawa, w tym brak oceny zgodności wykonanych robót z prawem i sztuką budowlaną.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak, Sędziowie ( WSA, As. WSA Ewa Machlejd (spr.), Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, , Protokolant Edyta Kuczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 listopada 2004 r. sprawy ze skargi S. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] postanowieniem nr [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. na podstawie art. 123 KPA w związku z art.54 ust. 1 i art. 56 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane nakazał Z. P. opracowanie powykonawczej inwentaryzacji geodezyjnej oraz inwentaryzacji urbanistyczno-budowlanej budynku mieszkalnego z częścią handlową z opinią o stanie technicznym, projektem dokończenia robót i uzgodnieniem Państwowego Inspektora Sanitarnego bądź uprawnionego rzeczoznawcy. Organ ustalił, że opisany stan faktyczny wyczerpuje przesłanki wymienione w art. 103 ust 2 Prawa budowlanego z 1994 r., tj. decyduje o rozpoznaniu sprawy w oparciu o Prawo budowlane z 1974 r. [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. na podstawie art. 36 ust.2 pkt 3 Prawa budowlanego z 1974 r. w związku z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. udzielił Z. P. pozwolenia na wznowienie robót budowlanych polegających na budowie budynku mieszkalnego z częścią handlową na działce nr ew. [...] przy ul. [...] w [...], jednocześnie zobowiązując Z. P. do: prowadzenia robót pod nadzorem osoby o wymaganych kwalifikacjach i uprawnieniach, zgodnie z dokumentacja techniczną w sposób zapewniający bezpieczeństwo ludzi, mienia i środowiska; prowadzenia dziennika budowy; umieszczenia tablicy informującej budowy; stosowania wyrobów dopuszczonych do obrotu i powszechnego stosowania w budownictwie; uzyskania pozwolenia na użytkowanie od właściwego organu administracji architektoniczno – budowlanej. W uzasadnieniu organ pierwszej instancji wskazał, ze inwestor Z. P. wykonała obowiązki określone w postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] stycznia 2003 r., tj przedłożyła wymaganą dokumentację, z której wynika że istniejące elementy budynku są wykonane zgodnie z zasadami sztuki budowlanej, nie stwarzają zagrożenia życia ludzi i bezpieczeństwa mienia, mogą stanowić podstawę do kontynuowania budowy. Ponadto inwestycja nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie stwarza zagrożenia środowiska i nie narusza obowiązujących warunków technicznych oraz interesów osób trzecich. Odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji złożył S. D. wnioskując o uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżący podnosił, ze decyzja narusza interesy skarżącego w rozumieniu art. 5 Prawa budowlanego. Skarżący podnosił, że decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana z naruszeniem przepisów ustawy Prawo budowlane z 1974 r., gdyż w momencie wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę inwestor nie dysponował ostateczną decyzją o lokalizacji. Ponadto decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu została wydana po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego. Ponadto skarżący wskazał na pismo Urzędu Rejonowego, z którego wynika, ze prace wykonywali robotnicy niewykwalifikowani, za wiedzą i zezwoleniem inwestora, skutkiem czego było zawalenie się części muru. W ocenie skarżącego przy wydawaniu decyzji nie uwzględniono zarzutów zgłoszonych w odwołaniu z dnia [...] maja 2000 r. do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, Skarżący zarzuca ponadto, że postępowanie dowodowe i wyjaśniające w niniejszej sprawie nie zostało w sposób wyczerpujący i prawidłowy dokonane. W ocenie skarżącego powyższe zarzuty przemawiają za uchyleniem decyzji udzielającej pozwolenia na wznowienie przedmiotowych robót. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r. na podstawie art.138 par 1 Kpa w związku z art.83 ust2 Prawa budowlanego zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. W uzasadnieniu organ ten wskazał na prawidłowość przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, czego dowodem jest postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...]zmierzające do zgromadzenia wszystkich dokumentów niezbędnych w sprawie i usunięcia wszelkich niezgodności z prawem. W ocenie organu decyzja został wydana zgodnie z prawem i nie znajdują uzasadnienia zarzuty stawiane przez skarżącego. Skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył S. D. wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji., a także decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów prawa, przez wydanie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych pomimo, iż z uwagi na okoliczności wymienione w art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r., wznowienie robót nie było dopuszczalne. Skarżący podnosił, że w trakcie realizacji budowy organy administracji nie działały zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa budowlanego i kpa, nie dostosowano inwestycji do istniejącej zabudowy. według skarżącego samowola budowlana powinna być doprowadzona do stanu zgodnego z prawem. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosił o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez w/w Sąd pierwszej instancji na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153. poz.1272 z późn. zm.). Skarga jest zasadna. Sądy administracyjne kontrolują legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa i trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa - art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270). Rozpoznawana sprawa dotyczy decyzji udzielającej inwestorowi pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, które decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...].10.1994 r. na podstawie art. 36 ust. 1 pkt 1 Praw budowlanego zostały wstrzymane. Zobowiązana nie zastosowała się do w/w decyzji o wstrzymaniu robót. W dniu kontroli [...] 10.1994 r. pracownicy organu nadzoru stwierdzili prace budowlane w toku, zaś w dniu [...].03.2000 r. zaawansowanie robót ocenili, jako stan surowy otwarty. Biorąc pod uwagę, że roboty budowlane były prowadzone w czasie obowiązywania zakazu ich prowadzenia, organ nadzoru budowlanego uznał, że cały budynek został wykonany samowolnie. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] podjął kroki zmierzające do legalizacji samowoli i wydał postanowienie z dnia [...] stycznia 2003 r. o charakterze dowodowym nakazujące inwestorowi opracowanie powykonawczej inwentaryzacji geodezyjnej i urbanistyczno-budowlanej obiektu z opinią o stanie technicznym, projektem dokończenia robót i uzgodnieniem Państwowego Inspektora Sanitarnego bądź uprawnionego rzeczoznawcy. Decyzja organu I instancji z dnia [...] stycznia 2003 r. udzielająca Z. P. pozwolenia na wznowienie robót została podjęta po stwierdzeniu, że określone w postanowieniu z dnia [...] stycznia 2003 r. obowiązki zostały przez inwestora wykonane. W uzasadnieniu decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że inwestycja nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie stwarza zagrożenia środowiska i nie narusza obowiązujących warunków technicznych i interesów osób trzecich. Organ II instancji, utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję przez właściciela sąsiedniej nieruchomości S. D. decyzję stwierdził, że organ I instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie wyjaśniające zmierzające do usunięcia stanu niezgodności z prawem. Stwierdzić należy, że zarówno organ I, jak i II instancji naruszyły prawo materiale, a mianowicie art. 36 ust. 2 pkt 3 Prawa budowlanego z 1974 r., który pozwala na wznowienie robót budowlanych, gdy inwestor doprowadził obiekt do stanu zgodnego z prawem. Przepis art. 36 ust. 2 pkt 3 nakazuje, aby w celu uzyskania decyzji zezwalającej na wznowienie robót, organ nadzoru budowlanego wydał postanowienie określające, jakie czynności i zmiany lub przeróbki inwestor ma dokonać w obiekcie budowlanym. Wymogu tego nie spełnia postanowienie dowodowe z dnia [...] stycznia 2003 r., które dotyczy jedynie sporządzenia i przedstawienia przez inwestora dokumentacji. Bezsporne jest, że powstały budynek wymagał wykonania dokumentacji powykonawczej, ale również wymagał oceny organu nadzoru budowlanego, czy roboty zostały wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną, przepisami i normami budowlanymi. Żądanie przedstawienia określonych dokumentów ma na celu rozszerzenie materiału dowodowego, jest więc postanowieniem o charakterze dowodowym. Nałożenie obowiązku przedstawienia dokumentów nie jest nałożeniem obowiązku wykonania określonych czynności. Po złożeniu dokumentacji organ nadzoru winien dokonać oceny i wypowiedzieć się, czy w świetle przedstawionej dokumentacji wykonane roboty są zgodne z przepisami prawa i regułami sztuki budowlanej. Wobec braku powyższych ustaleń wydana decyzja o wznowieniu robót była przedwczesna i rozpatrując sprawę ponownie organ I instancji dokona oceny robót budowlanych w zakresie ich zgodności z przedłożoną dokumentacją powykonawczą, a także oceni, czy obiekt spełniać będzie warunki techniczne wynikające z przepisów prawa. Z powyższych względów na podstawie art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) Sad orzekł jak w wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło