IV SA 193/03

WyrokWSA w Warszawie2004-04-20

Skład orzekający: Sędzia NSA Zofia Flasińska, Sędzia WSA Wojciech Mazur, Asesor WSA Anna Szymańska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy władający nieruchomością ponosi administracyjną odpowiedzialność pieniężną za usunięcie drzewa bez zezwolenia, nawet jeśli nie ustalono sprawcy tego czynu?
Ratio decidendi
Władający nieruchomością ponosi administracyjną odpowiedzialność pieniężną za usunięcie drzewa bez zezwolenia, ponieważ przepisy ustawy o ochronie przyrody jednoznacznie wskazują go jako adresata kary. Fakt nie ustalenia sprawcy wycięcia drzewa nie ma wpływu na wymierzenie kary administracyjnej, której przesłanką jest wyłącznie zaistnienie faktu wycięcia drzewa lub krzewu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o wymierzeniu Międzyzakładowej Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" kary pieniężnej za usunięcie dwóch drzew bez wymaganego zezwolenia. Organ I instancji (Burmistrz Gminy) nałożył karę, wskazując spółdzielnię jako władającego nieruchomością, mimo nieustalenia sprawcy wycinki. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, podzielając argumentację organu I instancji. Spółdzielnia wniosła skargę, zarzucając błędne zastosowanie przepisów i brak możliwości zapobieżenia wycince przez osoby trzecie.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Flasińska, Sędzia WSA Wojciech Mazur (spr.), Asesor WSA Anna Szymańska, Protokolant Sylwia Czesnkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi Międzyzakładowej Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2002 r. Nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej - skargę oddala - IV S.A. 193/03 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] sierpnia 2002 r. nr [...] Burmistrz Gminy – W. na podstawie art. 47k ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody / tj. Dz.U. z 2001 r. Nr 99, poz. 1079 ze zm./ zwanej dalej ustawą oraz § 10 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 1998 r. w sprawie kar pieniężnych za naruszenie wymagań ochrony środowiska oraz rejestru decyzji dotyczących tych kar / Dz.U. Nr 162, poz. 1138/ zwanego dalej rozporządzeniem wymierzył Międzyzakładowej Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" karę pieniężną za usunięcie bez wymaganego zezwolenia 2 szt. Drzew - robinii akacjowych ( o obwodach pni: 71 cm, 77 cm) w wysokości 7.884,00 zł. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż władającym gruntem, na którym w miesiącu grudniu 2001 r. dokonano wycięcia dwóch drzew robinii akacjowych jest MSM "[...]" w W., co wynika z wypisu z rejestru gruntów. Na podstawie art. 47e ustawy władający nieruchomością obowiązani są do utrzymywania we właściwym stanie drzew oraz krzewów na niej rosnących a ich usunięcie wymaga zezwolenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta wydanego na wniosek władającego. Przeprowadzone postępowanie wyjaśniające nie doprowadziło do wykrycia sprawcy wycięcia drzew, jednakże zdaniem organu I instancji nie miałoby to znaczenia, bo adresatem kary pieniężnej jest zawsze władający nieruchomością. Wysokość kary naliczono zgodnie z § 10 ust. 1 i 2 rozporządzenia. Decyzją z dnia [...] listopada 2002 r. sygn. [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. po rozpatrzeniu odwołania MSM "[...]" w W. od powyższej decyzji na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji podano, iż władający nieruchomością obowiązany jest zapewnić należyty nadzór nad roślinnością a w przypadku bezprawnego działania osób trzecich w stosunku do drzew i krzewów powinien zawiadomić odpowiednie organy. Ponadto Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło argumentację organu I instancji, iż adresatem kary pieniężnej za wycięcie drzew jest władający nieruchomością i nawet ustalenie sprawcy czynu bezprawnego nie zmienia adresata decyzji. Podniesiony w odwołaniu zarzut upływu czasu pomiędzy faktem wycięcia drzew a wymierzeniem kary nie miał wpływu na ustalenie stanu faktycznego w przedmiotowej sprawie. Skargę na powyższą decyzję złożyła Międzyzakładowa Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" w W. zarzucając, że w przedmiotowym postępowaniu powinien mieć zastosowanie art. 435 k.c. wyłączający odpowiedzialność spółdzielni, bowiem nie miała ona wpływu na fakt wycięcia drzew a także nie mogła temu zapobiec. W przedmiotowej sprawie zastosowano odpowiedzialność zbiorową, podczas gdy kara wymaga ustalenia sprawcy a spółdzielnia nie ma możliwości w skuteczny sposób zapobiegać aktom naruszenia prawa. W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do regulacji art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwy sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. Nr 153, poz. 1270 /. Skarga jest nie zasadna. Z treści art. 47 e ustawy wynika, iż władający nieruchomością obowiązany jest do utrzymania we właściwym stanie drzew oraz krzewów rosnących na nieruchomościach będących w jego władaniu, natomiast ich usunięcie z nieruchomości wymaga zezwolenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta wydanego na wniosek władającego. W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, iż zostały wycięte dwa drzewa robinii akacjowych na nieruchomości będącej we władaniu skarżącej spółdzielni. Nie ulega również wątpliwości, iż do wycięcia tych drzew należało uzyskać zezwolenie, które wiąże się również z uiszczeniem odpowiedniej opłaty wyliczonej na podstawie 47h ustawy i przepisów rozporządzenia wykonawczego. Natomiast za usunięcie drzew lub krzewów bez zezwolenia art. 47k ustawy przewiduje nałożenie przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta administracyjnej kary pieniężnej. Nie ulega wątpliwości, iż adresatem takiej kary jest władający nieruchomością, gdyż tylko on może uzyskać zezwolenie na usunięcie drzew lub krzewów. Przepisy ustawy w tym względzie są jednoznaczne i nie nasuwają wątpliwości interpretacyjnych. Fakt nie ustalenia sprawcy wycięcia oraz problemy z nadzorem nieruchomością nie mają żadnego wpływu na wymierzenie kary administracyjnej, której przesłanką wymierzenia jest wyłącznie zaistnienie faktu wycięcia drzewa lub krzewu. Stwierdzając taki fakt władający nieruchomością powinien niezwłocznie przeprowadzić własne postępowanie wyjaśniające a w przypadku podejrzenia popełnienia przestępstwa lub wykroczenia zawiadomić odpowiednie organy celem ustalenia sprawcy czynu bezprawnego, który ewentualnie mógłby odpowiadać za spowodowanie szkody w trybie art. 415 k.c. Powołanie przez skarżącą spółdzielnię w skardze art. 435 k.c. jako wyłączającego odpowiedzialność spółdzielni jest nieprawidłowe. Przede wszystkim treść powołanego przepisu kodeksu cywilnego dotyczy kwestii powstania szkody na skutek ruchu przedsiębiorstwa i zakładu oraz odpowiedzialności za szkodę i jej wyłączeń. Przedmiotem niniejszej sprawy nie jest ustalenie odszkodowania za wycięcie drzew, ale kwestia odpowiedzialności administracyjnej za zniszczenie drzew. Wyłączenie odpowiedzialności za szkodę z uwagi na wyłączną winę osoby trzeciej, nie może być anonimowe musi zostać wskazana konkretna osoba trzecia. W przedmiotowej sprawie sprawcy nie ustalono i błędny jest pogląd skarżącego, iż nieustalenie sprawcy zniszczenia uniemożliwia nałożenie kary administracyjnej. Podnoszone w skardze kwestie majątku spółdzielni nie mają żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ Sąd skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło