IV SA 1949/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Sędzia NSA Andrzej Gliniecki (spr.), Asesor WSA Mariola Kowalska, Protokolant Anna Sokołowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2004 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Obrotu Paliwami [...] spółka jawna J.O. i J. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej. I. Stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Przedsiębiorstwa Obrotu Paliwami [...] spółka jawna J. O. i J. P.kwotę 600 zł (sześćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Prezydent Miasta S. decyzją z dnia [...] lutego 2002 r. ([...]), na wniosek J. O. i J. P., ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu pod "budowę stanowiska tankowania samochodów gazem propan-butan w skład której wchodzi: zbiornik podziemny o poj. 6,7m³, dystrybutor LPG, agregat pompowy i przyłącze elektryczne kablowe" na działce nr [...] położonej w S. przy ul. M. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] listopada 2002 r. ([...]), z urzędu stwierdziło nieważność w/w decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] lutego 2002 r. Po rozpatrzeniu wniosku J. O. o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r. ([...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Przedsiębiorstwo Obrotu Paliwami "[...]" –J. O. i wspólnicy w S. powyższą decyzję zaskarżyło do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku, który postanowieniem z dnia 20 lutego 2003 r. (SA/Bk 188/03) odrzucił skargę. Prezydent Miasta S., w oparciu o swoją decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] lutego 2002 r., na wniosek J. O. i J. P., decyzja nr [...] z dnia [...] maja 2002 r. zatwierdził projekt budowlany i pozwolił na budowę: "stanowiska do tankowania samochodów gazem propan-butan, w tym: podziemny zbiornik o pojemności 6,7m³, dystrybutor LPG, agregat pompowy i przyłącze energetyczne kablowe – na działce nr [...], położonej w S. przy ul. M.". Wojewoda [...]pismem z dnia [...].10.2002 r. zawiadomił o wszczęciu postępowania, na wniosek Z. S., w sprawie stwierdzenia nieważności powyższej decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] maja 2002 r. o pozwoleniu na budowę. Decyzją z dnia [...] lutego 2003 r. ([...]), na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, Wojewoda [...] stwierdził nieważność decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] maja 2002 r. W uzasadnieniu decyzji, jako przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, między innymi podano to, że została stwierdzona nieważność decyzji z dnia [...] lutego 2002 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, z uwagi na jej sprzeczność z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W ocenie organu nadzorczego, decyzja z dnia [...] maja 2002 r. o pozwoleniu na budowę została podjęta w sytuacji ewidentnej sprzeczności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Obligowało to organ administracji architektoniczno-budowlanej do wystąpienia do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. o zbadanie zgodności z prawem decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] lutego 2002 r. Ponieważ organ wydający pozwolenie na budowę, nie zastosował się do powyższej procedury, badana decyzja została podjęta z rażącym naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 1a Prawa budowlanego. W aktach sprawy brak jest też zgody dwóch współwłaścicielek nieruchomości na realizację przedmiotowego zamierzenia budowlanego, co rażąco narusza art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego. Odwołanie od powyższej decyzji złożył inwestor: Przedsiębiorstwo Obrotu Paliwami "[...]" –J. O. i wspólnicy sp.j. w S., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania. Zdaniem odwołującej się, o zgodności inwestycji, a tym samym pozwolenia na budowę z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego, może świadczyć postanowienie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia [...] lipca 1990 r. ([...]), które rozstrzyga wątpliwości dotyczące interpretacji treści planu zagospodarowania przestrzennego miasta S. uchwalonego w [...] r. Orzekając o nieważności pozwolenia na budowę, organ naruszył też postanowienia przepisów art. 7 i 77 § 1 kpa. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r. ([...]) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy, po przeanalizowaniu akt sprawy, nie znalazł merytorycznych podstaw do wyrażenia innej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, niż dokonana przez Wojewodę [...] w zaskarżonej decyzji. Skoro stwierdzono nieważność decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, należy również stwierdzić nieważność wydanego pozwolenia na budowę. Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyło: Przedsiębiorstwo Obrotu Paliwami "[...]" –J. O. i wspólnicy sp.j., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, podnosząc podobne zarzuty, jak wcześniej w odwołaniu. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji, wnosi o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez w/w Sąd pierwszej instancji na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.). Skarga jest uzasadniona, chociaż z innych przyczyn, niż to w niej wskazano. Wzruszenie decyzji ostatecznej jest sytuacją nadzwyczajną i powinno stanowić wyjątek od zasady trwałości decyzji ostatecznych, wyrażonej w art. 16 § 1 kpa. Powyższe jednoznacznie wskazuje na to, że tryb wzruszenia takiej decyzji, jak i przesłanki, nie powinny budzić wątpliwości. Bezspornym w niniejszej sprawie jest, że powodem wszczęcia postępowania w celu wyeliminowania z obrotu prawnego ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, było wcześniejsze stwierdzenie nieważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Nie ulega też wątpliwości, że pomiędzy decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu a pozwoleniem na budowę zachodzi zależność, która pozwala na stwierdzenie, iż ta druga decyzja (o pozwoleniu na budowę) jest wydana w oparciu o tę pierwszą decyzję(o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu ). Powyższa zależność wynika szczególnie z brzmienia przepisów art. 47 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym i art. 32 ust. 4 pkt 1, art. 33 ust. 2 pkt 3, art. 34 ust. 1`, art. 35 ust. 1 pkt 1b Prawa budowlanego. Podkreślenia jednak wymaga fakt, że w dacie wydania decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] maja 2002 r., pozostawała jeszcze w obrocie prawnym ostateczna decyzja tego organu z dnia [...] lutego 2002 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Nieważność tej ostatniej decyzji, ostatecznie została stwierdzona dopiero, decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...]stycznia 2003 r. Tymczasem o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] maja 2002 r. o pozwoleniu na budowę, zawiadomiono strony już pismem z dnia [...].10.2002 r., co niewątpliwie zostało spowodowane "skargą" Z. S. z dnia [...].09.2002 r., odwołującego się w tym piśmie do decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] września 2002 r. ([...]), która została wydana w innej sprawie. Dopiero w kolejnym piśmie ([...].10.2002 r. – data wpływu) Z. S. i sprecyzował swoje żądanie, że chodzi mu o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] maja 2002 r. W świetle powyższych rozważań, nie można się zgodzić ze stanowiskiem organów, że w niniejszej sprawie istniały przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] maja 2002 r., jako wydanej z rażącym naruszeniem przepisów Prawa budowlanego (art. 156 § 1 pkt 2 kpa). W omawianej sprawie można by przyjąć co najwyżej, że w/w decyzja z dnia [..] maja 2002 r. została wydana z naruszeniem art. 32 ust. 4 pkt 2 i art. 35 ust. 1 pkt 1b Prawa budowlanego, jednak przyjęcie, że powyższe naruszenia przepisów prawa miały charakter rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, było w ocenie Sądu, nie uzasadnione i przedwczesne. Zaś wnioski Z. S. kierowane do Wojewody [...], zarzucające naruszenie postanowień planu zagospodarowania przestrzennego S. z roku 1992 , mogły raczej wskazywać na celowość wszczęcia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] lutego 2002 r. w sprawie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Bowiem zarzut niezgodności inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego należy w pierwszej kolejności rozumieć, jako zarzut sprzeczności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co wynika z brzmienia art. 43 i art. 46a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Ponadto należy zwrócić uwagę, iż nie ma takiej zależności, na którą wskazuje organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, ze skoro stwierdzono nieważność decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, to "należy również stwierdzić nieważność wydanego pozwolenia na budowę". Wręcz przeciwnie, sytuacja taka stanowi przesłankę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 kpa, a nie do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, czego nie dostrzegły organy, chociaż decyzja pierwszej instancji (z dnia [...] lutego 2003 r.) została wydana jeden miesiąc po ostatecznym stwierdzeniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. nieważności decyzji z dnia [...] lutego 2002 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 05.07.1996 r., III ARN 21/96, OSNAPU, 1997, nr 3, poz. 32). Powyższe okoliczności sprawy w ocenie Sądu, wskazują na to, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji, zostały wydane z rażącym naruszeniem przepisu art. 156 § 1 pkt 2 kpa. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 w związku z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł, jak w sentencji. O kosztach sądowych orzeczono na podstawie art. 200 w/w ustawy w związku z art. 97 § 2 ustawy – Przepisy wprowadzające, powołanej na wstępie.