IV SA 1956/03
WyrokWSA w Warszawie2004-11-18
Skład orzekający: Bogusław Moraczewski, Ewa Machlejd, Bogusław Cieśla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego ma obowiązek nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego samowolnie, bez wymaganego pozwolenia na budowę, nawet jeśli inwestor nie był świadomy konieczności uzyskania pozwolenia?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego ma obowiązek nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego samowolnie, bez wymaganego pozwolenia na budowę, zgodnie z art. 48 Prawa budowlanego. Niewiedza inwestora o konieczności uzyskania pozwolenia na budowę nie stanowi podstawy do odstąpienia od nałożenia obowiązku rozbiórki, a sąd administracyjny kontroluje jedynie zgodność decyzji z prawem, nie biorąc pod uwagę okoliczności takich jak trudna sytuacja finansowa czy poniesione nakłady.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku gospodarczo-garażowego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył obowiązek rozbiórki, wskazując na brak wymaganego pozwolenia na budowę i naruszenie przepisów dotyczących usytuowania obiektu. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy. Skarżąca podnosiła, że nie wiedziała o konieczności uzyskania pozwolenia na budowę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Moraczewski, , Sędzia WSA Ewa Machlejd ( spr.), Asesor WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Katarzyna Bednarska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 listopada 2004 r. sprawy ze skargi B. F. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]kwietnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku gospodarczo-garażowego. skargę oddala.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...]listopada 2002 r. na podstawie art. 48, art.52, art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 81 ust. 1 pkt. 1i 2 ust.4, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane oraz art. 104 KPA, po rozpatrzeniu sprawy budynku gospodarczo-garażowego wybudowanego na działce nr ewid. [...] położonej w miejscowości S. gm. M., nałożył na inwestora B. F. obowiązek dokonania całkowitej rozbiórki budynku gospodarczo-garażowego konstrukcji stalowej, samowolnie wybudowanego na działce oznaczonej numerem ewidencyjnym [...] w miejscowości S.
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że w wyniku postępowania administracyjnego wszczętego dnia [...] sierpnia 2002 r. i przeprowadzonych w dniu [...] września 2002 r. czynności kontrolnych ustalono, że w kierunku południowo – zachodnim w odległości ok. 1,85m od budynku oznaczonego numerem porządkowym [...] i w odległości ok. 0,80m od południowo-zachodniej granicy działki [...]wybudowany jest budynek o funkcji garażowo-gospodarczej. Przyjmując przebieg granic, wskazany w kopii mapy zasadniczej aktualnej na dzień [...] września 2002 r. oraz opisaną w protokole oględzin lokalizację tego obiektu budowlanego na gruncie, należy uznać, że przedmiotowy obiekt wybudowany został na działce oznaczonej nr ewid 282. Ponadto w dniu oględzin budynek ten był użytkowany. Inwestor na żądanie organu nie okazał decyzji pozwalającej na budowę, a wymaganej w myśl art. 28 ustawy Prawo Budowlane.
W ocenie organu, opisana lokalizacja przedmiotowego obiektu budowlanego jest niezgodna z § 12 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. § 14 określa, że obiekty budowlane zwrócone w stronę granicy ścianą bez otworów winny być oddalone od niej o 3,0m lub bezpośrednio w granicy bądź minimum 1,5m od granicy.
W ocenie organu wybudowanie na działce [...] budynku o funkcji garażowo-gospodarczej bez wymaganego pozwolenia na budowę wypełnia dyspozycję normy art. 48 Prawa budowlanego.
W przypadku więc zaistnienia samowoli budowlanej organ nadzoru budowlanego nie może uchylić się od nakazania rozbiórki i dokonać ewentualnej legalizacji budowy. Brak pozwolenia na budowę bądź jej zgłoszenia jest istotną i jedyną przesłanką do nakazania rozbiórki.
Od decyzji organu I instancji odwołanie wniosła B. F. podnosząc że nie wiedziała, iż na budowę blaszanego garażu potrzebne jest pozwolenie na budowę.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r. na podstawie art. 138 par 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kpa oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, po rozpatrzeniu odwołania B. F. od decyzji nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M., znak: [...] z dnia [...] listopada 2002 r. nakładającej na inwestora B. F. obowiązek dokonania całkowitej rozbiórki budynku gospodarczo-garażowego konstrukcji stalowej, samowolnie wybudowanego na działce o nr ewid [...] położonej w miejscowości S., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu wskazał, że organ pierwszej instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego w przedmiotowej sprawie oraz prawidłowo zastosował przepis art. 48 Prawa budowlanego, który obliguje organ nadzoru budowlanego do nakazania rozbiórki w przypadku stwierdzenia faktu, ze obiekt budowlany został wybudowany w sposób wypełniający dyspozycję art. 48 Prawa budowlanego.
Od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła B. F., wnosząc o uchylenie skarżonej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia[...] kwietnia 2003 r. oraz Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. znak: [...] z dnia [...] listopada 2002 w całości oraz o wstrzymanie prowadzonej przez Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w M. egzekucji, do czasu rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny. Skarżąca w uzasadnieniu podniosła, że nie była świadoma tego, iż na wybudowanie budynku gospodarczo-garażowego, w jej odczuciu prowizorycznej budowli potrzebne jest sporządzenie dokumentacji budowlanej oraz uzyskanie pozwolenia na budowę. Ponadto skarżąca wniosła o usankcjonowanie istniejącego stanu faktycznego przez zobowiązanie do sporządzenia dokumentacji technicznej na budynek gospodarczo-garażowy.
[...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi, argumentując jak w uzasadnieniu skarżonej decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia [...] września 2003 r. w sprawie skargi B. F. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2003 r. nr [...] wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że wykonanie zaskarżonej decyzji przed rozpoznaniem skargi mogłoby narazić stronę skarżącą na trudne do odwrócenia skutki i wyrządzić znaczne szkody.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Z mocy art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do NSA przed 1 stycznia 2003 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.
Skarga nie jest zasadna.
Poza sporem pozostaje w niniejszej sprawie, że skarżąca przystępując do wykonania robót budowlanych nie posiadała decyzji o pozwoleniu na budowę.
Sąd Rejonowy w M. wyrokiem z dnia [...] lipca 2003 r. ustalił, że B. F. w miesiącu lipcu 2002 r. w miejscowości S. na działce oznaczonej nr [...], dokonała budowy tymczasowego obiektu budowlanego konstrukcji stalowej bez wymaganego pozwolenia na budowę, tj. czynem swoim wyczerpała znamiona występku z art. 90 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane i umorzył postępowanie karne przeciwko B. F. warunkowo na okres próby 1 roku, a także orzekł wobec oskarżonej obowiązek uiszczenia świadczenia pieniężnego w kwocie 600 zł na rzecz Domu Dziecka w W. gm. K.
Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę zaskarżonych decyzji pod względem ich zgodności z prawem.
Badając zaskarżoną decyzję, Sąd uznał, że nie można postawić jej zarzutu materialnego lub procesowego naruszenia prawa, a tylko w takim wypadku istniałyby podstawy do jej wzruszenia. W rozpoznawanej sprawie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. miał podstawy do zastosowania art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, bowiem budynek gospodarczo-garażowy konstrukcji stalowej wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Zgodnie z treścią art. 48 ustawy Prawo budowlane właściwy organ nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia.
Będący przedmiotem niniejszej sprawy budynek gospodarczo-garażowy jest niewątpliwie obiektem budowlanym, którego dotyczył obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę. Tak więc roboty budowlane inwestorka mogła rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę.
Odnoszą się do zarzutów podniesionych przez skarżącą, stwierdzić należy, że przy ocenie prawidłowości wydanych w sprawie decyzji jedynym kryterium oceny dokonywanej przez Sad jest zgodność kontrolowanej decyzji z prawem. Nie mogą wiec być brane pod uwagę takie okoliczności, jak trudna sytuacja finansowa, poniesione znaczne nakłady finansowe na budowę, konieczność poniesieni znacznych wydatków na rozbiórkę czy wiek.
Z tych względów skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło