IV SA 1980/03

WyrokWSA w Warszawie2004-11-22

Skład orzekający: Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Leszek Kamiński, Agnieszka Wilczewska - Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo orzekł nakaz rozbiórki obiektu budowlanego, nie wyjaśniając w sposób dostateczny, czy skarżący dokonał budowy nowego obiektu, czy też jedynie odbudowy lub remontu istniejącego obiektu?
Ratio decidendi
Organy obu instancji nie wyjaśniły stanu faktycznego sprawy w sposób niebudzący wątpliwości, naruszając zasady postępowania administracyjnego. Nie ustalono jednoznacznie, czy skarżący dokonał budowy nowego ganku, czy też odbudowy lub remontu istniejącego obiektu, co miało istotny wpływ na zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego i orzeczenie nakazu rozbiórki. W związku z tym zaskarżona decyzja została uchylona.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę ganku dobudowanego do budynku mieszkalnego, stwierdzając samowolę budowlaną. Skarżący K. Z. twierdził, że przebudował istniejący od ponad 50 lat ganek z powodu zmiany granic działki ustalonej ugodą sądową, a jego działania były wynikiem konieczności przeniesienia drzwi wejściowych i odbudowy częściowo zniszczonej konstrukcji. Sąd administracyjny uznał, że organy nie wyjaśniły stanu faktycznego sprawy.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak (spr.), , Sędzia WSA Leszek Kamiński, Asesor WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Protokolant Anna Sokołowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2004 r. sprawy ze skargi K. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [..] kwietnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki. I. Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania K. Z. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia [...] czerwca 2001 r. nakazującej K. Z. na podstawie art. 48 Prawa budowlanego rozbiórkę, dobudowanego do budynku mieszkalnego, ganku usytuowanego od strony południowej na działce nr [...] w P. przy ul. K, - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podał, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w czasie wizji przeprowadzonej w dniu [...].06.2001 r. stwierdził, że właściciel działki nr [...] K. Z. w maju 2001 r. bez wymaganego pozwolenia na budowę wybudował ganek o wym. 1,95m x 2,10m przylegający bezpośrednio do budynku mieszkalnego. Obecny podczas oględzin inwestor oświadczył, że ganek został dobudowany po zapadnięciu się konstrukcji starego istniejącego od lat ganku. W ocenie organu nadzoru budowlanego zarówno budowa, jak i odbudowa w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowlane wymaga decyzji pozwalającej na budowę, której K. Z. nie uzyskał. Rozpoczęcie robót budowlanych bez ostatecznej decyzji zezwalającej na budowę powoduje obowiązek orzeczenia przymusowej rozbiórki samowolnie wzniesionego obiektu. Decyzja organu I instancji orzekająca na podstawie art. 48 Prawa budowlanego obowiązek rozbiórki jest zatem, w oceni organu odwoławczego, zasadna i podlega utrzymaniu. W skardze na powyższą decyzję K. Z. wnosi o jej uchylenie. Wyjaśnia, że na skutek ugody sądowej, w wyniku której ustalono granicę działki musiał przebudować istniejący od ponad 50 lat ganek w ten sposób, ze drzwi wejściowe znajdujące się od strony wschodniej musiał przenieść na stronę południową. Inspektor nadzoru budowlanego potraktował to jako samowolę budowlaną i wydał nakaz rozbiórki. Organy nie wzięły pod uwagę sądowej zmiany granic nieruchomości, co spowodowało konieczność przebudowy garnku. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu skarżonej decyzji.’ Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej przytoczone, które Sąd winien brać pod uwagę z urzędu. W ocenie Sądu, organy obu instancji nie wyjaśniły stanu faktycznego sprawy w sposób nie budzący wątpliwości. Podjęły zatem rozstrzygnięcie z naruszeniem podstawowych zasad postępowania administracyjnego określonych w art. 7 i art. 77 kpa. Zasady te nakładają na organy prowadzące postępowanie obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy, tak pod względem faktycznym, jak i prawnym w celu ustalenia rzeczywistego stanu sprawy. Obowiązkiem organu administracji państwowej jest wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego. Zaskarżoną decyzją orzeczono całkowitą rozbiórkę ganku o wym. 1,95m x 2,10m przylegającego do budynku mieszkalnego, wybudowanego bez uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Wydając nakaz rozbiórki organy nie wyjaśniły jednoznacznie, czy skarżący pobudował nowy ganek, czy też dokonał remontu istniejącego od ponad 50 lat ganku, który uległ częściowemu zniszczeniu. Już w czasie przeprowadzonych w dniu [...].06.2001 r. przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. oględzin skarżący do protokołu podał, że zgodnie z wyrokiem Sądu powszechnego musiał przenieść drzwi wejściowe w istniejącym ganku ze strony wschodniej na południową. Po wyjęciu drzwi i futryny zapadła się ściana i dach ganku w związku z czym musiał je odbudować. Na wykonanie tych robót nie uzyskał pozwolenia na budowę, gdyż nie wiedział, że taka decyzja jest wymagana. Wobec podniesionych przez skarżącego okoliczności obowiązkiem organu było wyjaśnienie w jakim zakresie wykonał roboty budowlane bez wymaganego pozwolenia na budowę i jaki mają one charakter. Wydając na podstawie art. 48 prawa budowlanego nakaz całkowitej rozbiórki ganku organ uznał, iż skarżący wzniósł obiekt budowlany, co w zebranym materiale dowodowym nie znajduje potwierdzenia. Nakazując rozbiórkę, nie jest bez znaczenia, czy nakaz ten dotyczy całości obiektu wybudowanego bez uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, czy też już istniejącego lub jego części w zależności od zakresu robót, które zostały wykonane i wymagały pozwolenia bądź zgłoszenia. Rozbiórkę można bowiem nakazać tylko w takim zakresie, w jakim wybudowano obiekt z naruszeniem prawa. Z tych względów Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa procesowego mającym istotny wpływ na wynik sprawy, w związku z czym na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzeczono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło