IV SA 2097/03

WyrokWSA w Warszawie2004-06-25

Skład orzekający: Otylia Wierzbicka, Tadeusz Cysek, Tomasz Wykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organizacja społeczna, której cele statutowe nie obejmują ochrony przeciwpowodziowej, może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu w sprawie zwolnienia z zakazu składowania materiałów na terenach bezpośredniego zagrożenia powodzią?
Ratio decidendi
Organ administracji jest uprawniony do odmowy dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu, jeśli nie wykaże ona spełnienia dwóch przesłanek łącznie: uzasadnienia udziału celami statutowymi oraz przemawiania za tym interesu społecznego. W przypadku postępowania dotyczącego zwolnienia z zakazu składowania materiałów na terenach bezpośredniego zagrożenia powodzią, cele statutowe organizacji muszą być związane z ochroną przeciwpowodziową, a nie tylko z ochroną środowiska, która jest rozpatrywana na późniejszym etapie (pozwolenie wodnoprawne).
Stan faktyczny
Organizacja społeczna O. wniosła skargę na postanowienie Ministra Środowiska, które utrzymało w mocy postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej odmawiające O. udziału w postępowaniu w sprawie zwolnienia Przedsiębiorstwa "P." S.A. z zakazu składowania materiałów na terenach bezpośredniego zagrożenia powodzią. Organ uznał, że ochrona przeciwpowodziowa, będąca przedmiotem postępowania, nie należy do statutowych celów O., a kwestie ochrony środowiska będą rozpatrywane na dalszym etapie.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Otylia Wierzbicka Sędzia NSA Tadeusz Cysek Asesor WSA Tomasz Wykowski (spr.) Protokolant Ewa Oleksiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi O. na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] maja 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia do udziału w postępowaniu w sprawie zwolnienia z zakazu składowania materiałów na terenach bezpośredniego zagrożenia powodzią - oddala skargę - Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] maja 2003 r. Minister Środowiska utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. z dnia [...] lutego 2003 r., odmawiające O. z siedzibą w G. udziału w postępowaniu w przedmiocie zwolnienia Przedsiębiorstwa "P." S.A. z siedzibą w W. z zakazu składowania materiałów na terenach bezpośredniego zagrożenia powodzią na rzece W. /ok. [...] oraz [...] km/. Zaskarżone postanowienie Ministra Środowiska zapadło po rozpatrzeniu zażalenia na postanowienie organu I instancji, wniesionego przez O. z siedzibą w G. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ podniósł, iż postępowanie, do którego udział zgłosił skarżący nie dotyczy kwestii objętych jego działaniami statutowymi. W postępowaniu w sprawie zwolnienia z zakazu składowania materiałów na terenach bezpośredniego zagrożenia powodzią bada się bowiem jedynie to, czy ewentualne zwolnienie nie wpłynie niekorzystnie na ochronę przeciwpowodziową tych terenów. Ochrona przeciwpowodziowa nie należy do statutowych celów skarżącego, z czego wynika brak przesłanek do tego aby brał on udział w postępowaniu. Swoje cele statutowe, tj. w szczególności ochronę ptaków, skarżący będzie mógł w pełni realizować na dalszym etapie rozstrzygania przez organy administracji, tj. w postępowaniu w przedmiocie wydania pozwolenia wodnoprawnego. Za nieuzasadniony uznał organ zarzut skarżącego, iż negatywne rozpatrzenie jego wniosku jest niekonsekwencją w świetle tego, iż w innym postępowaniu w przedmiocie, o którym mowa w art.83 ust.2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz.U. Nr 115 z 2001 r., poz.1229, z późn.zm.), dotyczącym nakazania wycięcia drzew i krzewów, analogiczny wniosek skarżącego uwzględniono (postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. z dnia [...] listopada 2002 r.). Minister Środowiska podkreślił, iż zasadnicze różnice w przedmiocie tych postępowań uzasadniają odmienne ustalenie w każdym z nich kręgu podmiotów uprawnionych do uczestnictwa. W skardze O. z siedziba w G. podnosi się, iż przedmiot postępowania w sprawie zwolnienia z zakazu składowania materiałów na terenach bezpośredniego zagrożenia powodzią nie sprowadza się tylko do oceny zagadnień związanych z ochroną przeciwpowodziową. Z art. 9 ust. 3 Prawa wodnego wynika bowiem, iż decyzja zwalniająca z zakazu składowania materiałów na terenach bezpośredniego zagrożenia powodzią nie może naruszać przepisów ustawy z dnia 11 kwietnia 200Ir. Prawo ochrony Środowiska ( dz. U. Nr 62 z 2001 r., poz. 627 zpóźn. zm. ). Wymusza to de facto badanie w tym postępowaniu także kwestii związanych z ochrona środowiska, albowiem zgodnie z art. 11 Prawa ochrony środowiska decyzja naruszająca wymagania w zakresie ochrony środowiska jest nieważna ( art. 9 ust. 3 Prawa wodnego w związku z art. 11 Prawa ochrony środowiska). W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Przepis art. 31 § 1 pkt 1 kpa stanowi, że organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. Organ administracji znając żądanie organizacji społecznej za uzasadnione, postanawia o dopuszczeniu organizacji do udziału w postępowaniu. Na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu organizacji społecznej służy zażalenie . Z przytoczonych uregulowań prawnych wynika, że dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu jest możliwe, o ile organizacja wykaże, iż zostały spełnienie łącznie dwie przesłanki, tj. udział w postępowaniu jest uzasadniony celami statutowymi i przemawia za tym interes społeczny. Oznacza to, że organ administracji uprawniony jest do zbadania, czy cele statutowe organizacji społecznej wiążą się z przedmiotem prowadzonego postępowania administracyjnego a także, czy interes społeczny przemawia za udziałem w tym postępowaniu organizacji społecznej. W razie gdy organ uzna, że brak jest którejkolwiek z przesłanek lub obu przesłanek łącznie orzeka o niedopuszczeniu organizacji społecznej do udziału w prowadzonym postępowaniu. W rozpatrywanej sprawie organ odwoławczy uznał, że cele statutowe O. w G. nie mają związku z prowadzonym postępowaniem w przedmiocie zwolnienia wnioskodawcy z zakazu składowania materiałów na terenach bezpośredniego zagrożenia powodzią, bowiem przedmiot tego postępowania dotyczy zagadnienia z zakresu ochrony przeciwpowodziowej, a kwestie te nie są objęte celami statutu tej organizacji. Z treści art. 83 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001. Prawo wodne ( Dz. U. Nr 115. poz. 1229 ze zm.) wynika, że celem postępowania prowadzonego przez dyrektora regionalnego zarządu gospodarki wodnej jest ocena, czy zwolnienie od zakazu, wymienionego w punktach od 1 do 3, nie narusza bezpieczeństwa powodziowego na konkretnym obszarze bezpośredniego zagrożenia powodzią. Uzyskanie zezwolenia na wykonywanie robót i podejmowanie innych czynności gospodarowania na obszarach bezpośredniego zagrożenia . o którym jest mowa w art.83 ust. 2 pkt 1 Prawa wodnego nie jest wystarczającym warunkiem do podjęcia wskazanych w nim robót i czynności. Podmiot, który uzyskał decyzję o zwolnieniu z zakazu składowania materiałów, musi zgodnie z art. 122 ust. 2 pkt 3 Prawa wodnego uzyskać jeszcze zezwolenie wodnoprawne. W świetle art. 125 pkt 3 Prawa wodnego dopiero na etapie pozwolenia wodnoprawnego brane są pod uwagę wymagania m.in. ochrony środowiska, wynikające z przepisów szczególnych, które są zgodne z celami statutowymi skarżącego. Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło