IV SA 2117/03

WyrokWSA w Warszawie2004-11-22

Skład orzekający: Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Leszek Kamiński, Agnieszka Wilczewska - Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę wydana przed uprawomocnieniem się decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji jest decyzją wydaną bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, co uzasadnia stwierdzenie jej nieważności?
Ratio decidendi
Decyzja o pozwoleniu na budowę wydana przed uprawomocnieniem się decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji jest wydana bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, co stanowi podstawę do stwierdzenia jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Brak ostatecznej decyzji lokalizacyjnej uniemożliwia wydanie pozwolenia na budowę.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy własną decyzję stwierdzającą nieważność decyzji z dnia 23 marca 1989 r. zatwierdzającej plan realizacyjny i udzielającej pozwolenia na przebudowę linii. Decyzja z 1989 r. została wydana przed uprawomocnieniem się decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji z dnia 22 listopada 1988 r., od której wniesiono odwołanie. Skarżący kwestionował brak skuteczności cofnięcia odwołania przez poprzednika prawnego.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak (spr.), , Sędzia WSA Leszek Kamiński, Asesor WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Protokolant Anna Sokołowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2004 r. sprawy ze skargi [...] S.A. Oddział w [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. skargę oddala. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 127 § 3 kpa, po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy [...] S.A. Oddział w [...] – następcy prawnego Zakładu Energetycznego [...] S.A., - utrzymał w mocy własna decyzję z dnia [...] stycznia 2003 r. stwierdzającą nieważność decyzji Dyrektora Wydziału Planowania Przestrzennego Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] marca 1989 r. W uzasadnieniu organ podał, iż ponownie rozpatrując sprawę nie znalazł podstaw do zmiany swojego stanowiska wyrażonego w decyzji z dnia [...] stycznia 2003 r., którą stwierdził nieważność decyzji z dnia [...] marca 1989 r. zatwierdzającej plan realizacyjny i udzielającej pozwolenia na przebudowę linii [...] [...]. Decyzja ta poprzedzona została decyzja z dnia [...] listopada 1988 r., wydaną przez Dyrektora Wydziału Planowania Przestrzennego Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Wojewódzkiego w [...] ustalającą lokalizację inwestycji na terenie należącym do Zakładów Stolarki Budowlanej [...]. Od decyzji tej Zakład Stolarki Budowlanej [...] wniósł w terminie odwołanie do Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa, któremu organ I instancji nie nadał biegu. Uwzględniając zażalenie złożone przez Przedsiębiorstwo [...] [...] – Okna i Drzwi SA będące następcą prawnym Zakładów Stolarki Budowlanej [...] do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na bezczynność organu I instancji – Wojewody [...] – minister Spraw Wewnętrznych i Administracji stwierdził konieczność rozpatrzenia wniesionego odwołania. W wyniku jego rozpatrzenia Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast wydał w dniu [...] lipca 2001 r. decyzję utrzymującą w mocy decyzję lokalizacyjną z dnia [...] listopada 1988 r., która dopiero w tej dacie uprawomocniła się. Wydanie zatem kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji z dnia [...] marca 1989 r., zatwierdzającej plan realizacyjny i udzielającej pozwolenia na przebudowę linii [...] [...], w sytuacji gdy nie była ostateczna decyzja z dnia [...] listopada 1988 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji nastąpiło bez wymaganych podstaw prawnych. Zgodnie z obowiązującymi w dacie jej wydania przepisami ustawy z dnia 12 lipca 1984 r. o planowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 35, poz. 185) oraz § 1 ust. 2 i § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 1985 r. w sprawie podziału inwestycji oraz zasad, zakresu i trybu ustalania ich lokalizacji (Dz. U. nr 31, poz. 140), dla przedmiotowej inwestycji było konieczne, przed uzyskaniem pozwolenia na budowę, uzyskanie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji. Decyzja taka wydana została w dniu w dniu [...] listopada 1988 r., jednakże złożone odwołanie wstrzymało jej wykonanie. Decyzja nie uostateczniła się i w związku z tym nie mogła stanowić podstawy do wydania pozwolenia na budowę. Organ nadto wskazał, iż niezasadny jest zarzut skarżącego dotyczący skuteczności cofnięcia odwołania przez [...]. W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego pismo organu I instancji z dnia [...].01.1989 r. stwierdzające, że wniesione odwołanie jest nieaktualne nie może wywołać żadnych skutków prawnych, w szczególności uznania, że odwołanie zostało skutecznie cofnięte. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzje wniosła [...] S.A. Oddział w [...] wnosząc o jej uchylenie. Skarżący podnosi, iż pismo organu I instancji z dnia [...].01.1989 r. skierowane do [...] stwierdzające, że wniesione odwołanie jest nieaktualne, było milcząco akceptowane przez odwołującego. [...] przez [...] lat akceptował treść pisma, a zatem zdaniem skarżącego wystąpił skutek cofnięcia odwołania od decyzji lokalizacyjnej. Przedsiębiorstwo [...] w tym okresie nie występowało z żadnymi zastrzeżeniami, skargami bądź zarzutami, nie odnosiło się także do złożonego odwołania, które uznało za cofnięte. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentacje zawartą w skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oceniając zaskarżoną decyzję w tym aspekcie, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby została ona wydana z naruszeniem przepisów prawa. Zaskarżona decyzja wydana została w postępowaniu nie ważnościowym, którego zakres precyzyjnie określa art. 156 § 1 kpa. Organ administracyjny wszczyna postępowanie w nowej sprawie, w której jednakże nie orzeka co do istoty sprawy rozstrzygniętej w weryfikowanej decyzji lecz bada, czy zachodzą przesłanki do zastosowania instytucji z art. 156 § 1 kpa. Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Stosownie do jego brzmienia organ administracji państwowej stwierdza nieważność decyzji, która (...) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. O rażącym naruszeniu prawa można mówić wtedy, gdy decyzja wydana została z rażącym naruszeniem prawa materialnego, a więc gdy jest ewidentnie sprzeczna z wyraźnym i nie budzącym wątpliwości przepisem, a przy tym naruszenie jest tak ciężkie, że powoduje sankcje nieważności. Zgodzić się należy ze stanowiskiem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wyrażonym w zaskarżonej decyzji, że decyzja Dyrektora Wydziału Planowania Przestrzennego Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 1989 r., udzielające Zakładowi Energetycznemu [...] pozwolenia na przebudowę linii [...] [...], wydana została z naruszeniem prawa i że naruszenie to ma charakter rażący. Odnosząc się do ustaleń stanu faktycznego, wynikajacych z akt sprawy, niesporne jest, że decyzja z dnia [...] marca 1989 r. udzielająca pozwolenia na budowę poprzedzona została decyzją z dnia [...] listopada 1988 r. ustalającą lokalizację inwestycji na terenie należącym do Zakładów Stolarki Budowlanej [...], których następcą prawnym jest [...] [...] Okna i Drzwi S.A. Od decyzji tej [...] wniósł w terminie odwołanie, w wyniku którego organ II instancji Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast wydał dopiero w dniu [...] lipca 2001 r. decyzję utrzymującą w mocy decyzję lokalizacyjną. Oznacza to, że wydana w dniu [...] marca 1989 r. decyzja o udzieleniu pozwolenia na budowę wydana została z rażącym naruszeniem obowiązujących w dacie jej wydania przepisów ustawy Prawo budowlane z 24 października 1974 r. oraz ustawy o planowaniu przestrzennym z dnia 12 lipca 1984 r. (Dz. U. z 1984 r. nr 35, poz. 185), gdyż decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji z dnia [...] listopada 1988 r., w dacie wydania decyzji zatwierdzającej plan realizacyjny i udzielającej pozwolenia na przebudowę linii [...] [...] nie była ostateczna. Przesądzało to o braku podstaw prawnych do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, co trafnie stwierdził organ odwoławczy. Nie można zgodzić się z podniesionym przez skarżącego zarzutem, że [...] cofnął swoje odwołanie, gdyż nie występował z zastrzeżeniami, żądaniami i zarzutami. Z akt sprawy wynika, że to organ I instancji wydający decyzję o ustaleniu lokalizacji uznał wniesione odwołanie za nieaktualne i nie nadał mu dalszego biegu (pismo Dyrektora Wydziału Planowania Przestrzennego Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...].01.1989 r.), co stanowiło naruszenie przepisów postępowania administracyjnego. W tym stanie rzeczy, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, skargę należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło