IV SA 2161/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Gliniecki, Sędziowie NSA Anna Żak, WSA Izabela Ostrowska (spr.), Protokolant Eliza Kapłańska, po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi E. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki obiektu budowlanego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz E. P. kwotę 10 zł (dziesięć) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...].04.2002r. Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania A. L. i E. P. od decyzji Burmistrza Gminy [...] Nr [...] z dnia [...].06.1998r. nakazującej A. L. rozbiórkę samowolnie wybudowanego warsztatu ślusarskiego zlokalizowanego przy ul. [...] w W.- uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie I instancji prowadzone na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, iż zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o art. 37 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego z 1974r., który ma zastosowanie do samowolnie wzniesionych budowli przed 1.01.1995r. W toku postępowania przed organem II instancji doszło do ustalenia , iż sporny budynek został wybudowany na podstawie pozwolenia na wykonanie robót wydanego przez Architekta Dzielnicowego Wydziału Architektury i Nadzoru Budowlanego- Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...].1.1959r. , a nadto posiada pozwolenie na użytkowanie budynku z przeznaczeniem na cele gospodarcze wydane w dniu [...].07.1961r. Z sentencji decyzji organu I instancji jednoznacznie wynika, iż dotyczy ona rozbiórki warsztatu ślusarskiego- obiektu uciążliwego dla środowiska. W tej sytuacji w ocenie organu odwoławczego wobec wydania pozwolenia na użytkowanie spornego budynku, nie można mówić o samowolnej budowie obiektu, lecz o samowolnej zmianie sposobu użytkowania. Z tych względów organ uchylił decyzję Burmistrza Gminy [...] oraz umorzył postępowanie prowadzone w oparciu o art.37 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego z 1974r. Skargę na powyższą decyzję wniósł E. P. zarzucając rażące naruszenie art.7 kpa oraz art. 105 kpa i wnosząc ojej uchylenie. Skarżący podnosi, iż pozwolenie na wykonanie robót budowlanych z dnia [...].11.1959r. nie obejmowało samowolnie dokonanej rozbudowy w 1993r. zaś pozwolenie na użytkowanie wydane w 1961r. dotyczyło stodoły z kuchnią i wozowni a nie budynku ślusarni-lakierni uciążliwego dla środowiska oraz posesji skarżącego na którą odprowadzane są toksyczne , polakiernicze wyziewy. Nadto skarżący wskazał, iż organ odwoławczy nie powołując w decyzji art. 105 kpa orzekał w zakresie umorzenia postępowania bez podstawy prawnej. W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez w/w Sąd I instancji na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. przepisy wprowadzające ustawę — prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - prawo postępowania przed sądami administracyjnymi ( DZ.U. Nr 153, poz. 1271). Skarga w części dotyczącej naruszenia art. 7 kpa jest uzasadniona. W postępowaniu administracyjnym wydanie prawidłowej decyzji w każdym przypadku powinno poprzedzać dokładne ustalenie stanu faktycznego istotnego w sprawie, stosownie do art. 7 i 77 § 1 K.p.a. Zgodnie zaś z art. 107 § 3 K.p.a. decyzja powinna być należycie uzasadniona z podaniem m.in. dowodów, na podstawie których określone fakty organ orzekający przyjął za udowodnione, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej. Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie, narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do uchylenia przez Sąd administracyjny zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy nie może ograniczyć się tylko do kontroli decyzji organu I instancji, a obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę. Wynika to z art. 138 K.p.a., który przyznaje organowi kompetencje do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, czego następstwem jest utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji bądź uchylenie i zmiana zaskarżonej decyzji. Organ II instancji swoje rozstrzygnięcie oparł na przedłożonym w toku postępowania odwoławczego pozwoleniu na wykonanie robót budowlanych z dnia [...]. 11.1959r. Nie wyjaśnił jednak czy przedmiot prac objętych pozwoleniem ( budowa stodoły oraz odbudowa i przebudowa budynków gospodarczych) jest tożsamy z przedmiotem decyzji z dnia [...].09.1998r. nakazującej rozbiórkę wybudowanego warsztatu 'ślusarskiego", zwłaszcza ,iż jak wynika z dołączonej mapki orientacyjnej na przedmiotowej działce posadowionych było cztery budynki gospodarcze w tym dwa w ostrej granicy. W uzasadnieniu organu odwoławczego brak również ustosunkowania się do faktu, iż pozwolenie na użytkowanie dotyczy stodoły z kuchnią oraz wozowni, z żadnego zaś dokumentu, ani protokołu z przeprowadzonych oględzin obiektu budowlanego nie wynika czy warsztat ślusarski znajduje się w którymś opisanych pozwoleniem budynku. Nie wyjaśnienie tych zasadniczych okoliczności faktycznych w toku postępowania odwoławczego jest tym bardziej istotne ,że z twierdzeń skarżącego wynika ,że działalność gospodarcza polegająca na prowadzeniu warsztatu ślusarskiego wykonywana była w budynku wybudowanym w 1993r. w ramach rozbudowy istniejącego już budynku posadowionego w ostrej granicy z działką skarżącego oznaczonego jako wozownia. Regułą obowiązującą w procedurze administracyjnej, różną od obowiązującej w sprawach cywilnych (art. 6 k.c), jest to, że ciężar udowodnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia w sprawie spoczywa na organie administracyjnym. Wiąże się to z istotą postępowania administracyjnego, na etapie którego organ administracyjny nie jest stroną, lecz organem władczym. To istotne naruszenie 7 kpa przez organ II instancji mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem jego konsekwencją było zastosowanie innej niż organ I instancji normy prawa materialnego. Z tych względów zaskarżona decyzja podlega uchyleniu na podstawie art.145 par.l pkt 1) c) ustawy z dnia 30.08.2003r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( DZ.U. Nr 153, poz. 1270). Za nietrafny natomiast należy w ocenie Sądu uznać zarzut skarżącego, iż rozstrzygnięcie organu odwoławczego w zakresie umorzenia postępowania nastąpiło bez podstawy prawnej.. Wydanie decyzji bez podstawy prawnej oznacza , że albo nie ma przepisu prawnego, który umocowuje administrację publiczną do działania, albo też przepis jest, ale nie spełnia wymagań podstawy prawnej działania organów tej administracji, polegającego na wydawaniu decyzji administracyjnych. Tak więc brak podstawy pranej musi być rzeczywisty, a nie jedynie polegający na braku przytoczenia w decyzji przepisu prawa jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia-jak to miało miejsce w sprawie niniejszej. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ odwoławczy rozstrzygnie sprawę w granicach określonych art. 138 kpa mając na względzie konieczność dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a przede wszystkim w którym budynku posadowionym na działce przy ul . [...] w W. prowadzony jest warsztat ślusarki, w jakiej dacie inwestycja została zrealizowana oraz czy nastąpiło to w warunkach samowoli budowlanej , czy budynek ten objęty jest pozwoleniem na użytkowanie z dnia [...].07.1961r., a także którego konkretnie budynku dotyczy decyzja Nr [...] Burmistrza Gminy [...] z dnia [...].06.1998r. nakazująca rozbiórkę warsztatu ślusarskiego bez szczegółowego opisu usytuowania go na gruncie. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji w oparciu o art. 145 par. l pkt lc ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( DZ.U. Nr 153, poz.1270), rozstrzygnięcie o kosztach opierając na art. 200 cytowanej ustawy w zw. z art. 97 par.2 ustawy przepisy wprowadzające powołaną ustawę .