IV SA 2253/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bożena Walentynowicz, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Asesor WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka(spr.), Protokolant Katarzyna Bednarska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2004 r. sprawy ze skarg T S i A J na decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) maja 2003 r. nr (...) w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego. skargi oddala. Decyzją z dnia (...) kwietnia 2003 r. nr (...) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w (...) na podstawie art. 105 § 1 kpa umorzył postępowanie administracyjne w przedmiocie wykonania przez Z i J ogrodzenia działki nr ew. (...) położonej w (...) od strony drogi publicznej (działki nr (...)) jako bezprzedmiotowe. W uzasadnieniu podał, że zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane budowa ogrodzeń nie wymaga pozwolenia na budowę, jednakże art. 30 ust. 1 pkt 2 tej ustawy nakłada na inwestora obowiązek dokonania zgłoszenia właściwemu organowi zamiaru budowy ogrodzeń od strony dróg, placów, ulic i innych miejsc publicznych oraz o wysokości powyżej 2,20m. Wykonane ogrodzenie posiada wysokość 2m i jest zgodne z przepisami technicznymi. Inwestorzy wykonali je w (...). w miejsce istniejącej od (...) r. siatki, która uległa zniszczeniu. Aby ustalić, czy działka nr (...) (stanowiąca własność Skarbu Państwa) od strony której wykonano przedmiotowe ogrodzenie, stanowi drogę publiczną, ulicę, plac lub inne miejsce publiczne Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w (...) zwrócił się z pismem do Urzędu Gminy w (...) o udzielenie informacji. Z odpowiedzi wynika, że działka nr (...) jest drogą wewnętrzną. Zatem przedmiotowe ogrodzenie nie wymagało zgłoszenia zamiaru jego budowy lub remontu. Decyzją z dnia (...) maja 2003 r. nr (...)(...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania T S i A J, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu stwierdził, że organ nadzoru budowlanego I instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego. Zgodnie z art. 105 § 1 kpa, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. W sprawie niniejszej postępowanie jest bezprzedmiotowe, gdyż żądanie strony dotyczy sprawy, która nie podlega rozstrzygnięciu co do jej istoty przez organ administracyjny, co zostało ujawnione w toku postępowania. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyli T S i A J. Skarżący w uzasadnieniu podali, że inwestorzy już przy okazji stawiania pierwszego płotu z siatki zawłaszczyli cześć drogi, a stawiając cokół pod drugie ogrodzenie dokonali kolejnego zwężenia drogi. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w (...) posiada plan zagospodarowania przestrzennego Osiedla Turystyczno-Wypoczynkowego w (...). Według ustaleń zawartych w tym planie nie wolno budować cokołu pod ogrodzenie, a odstęp sztachet od ziemi powinien wynosić minimum 20cm, a sztachety ogrodzenia inwestorów przylegają do cokołu. W konkluzji wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. u. nr 153 poz. 1271 z późn. zm.). Skargi nie są zasadne, gdyż zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia (...) kwietnia 2002 r. nie można postawić zarzutu naruszenia prawa i to zarówno procesowego jak i materialnego. Określona w art. 6 kpa zasada praworządności wymaga aby każdy akt władczej ingerencji organu administracji państwowej w sferę praw obywateli był oparty na konkretnym przepisie prawa. Z art. 3 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane wynika, że ogrodzenia zaliczają się do urządzeń budowlanych, co by świadczyło o tym, że roboty budowlane przy ich wznoszeniu powinny być objęte czynnościami organów państwowego nadzoru budowlanego, polegającymi przede wszystkim na objęciu ich obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. jednak przepis art. 29 ust. 1 pkt 7 tego prawa czyni od tego obowiązku wyraźne odstępstwo, stanowiąc, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa ogrodzeń. Ograniczenie obowiązku zgłoszenia właściwemu organowi wymaga zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, i innych miejsc publicznych oraz o wysokości powyżej 2,20m. W konsekwencji wynika z tego, że ogrodzenia budowlane poza miejscami publicznymi i do wysokości 2,20m nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę ani nie podlegają obowiązkowi zgłoszenia i w związku z tym nie podlegają nadzorowi organów budowlanych. Wydana w odniesieniu do takich ogrodzeń decyzja administracyjna nakazująca ich rozbiórkę nie miałaby podstawy prawnej i w rezultacie dotknięta byłaby wadą nieważności z art. 156 § 1 pkt 2 kpa. W przedmiotowej sprawie jest bezsporne, że działka nr (...)od strony której wykonano przedmiotowe ogrodzenie jest jedynie drogą wewnętrzną, nie stanowi więc drogi publicznej, ulicy, placu lub innego miejsca publicznego, a zatem decyzja (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) maja 2003 r. utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w (...) z dnia (...) kwietnia 2003 r. umarzającą postępowanie administracyjne w przedmiocie wykonania przez Z i E J ogrodzenia działki nr (...) jako bezprzedmiotowe, była prawidłowa. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, jeśli żądanie strony nie dotyczy sprawy podlegającej rozstrzygnięciu co do istoty przez organ administracji, postępowanie administracyjne wszczęte takim żądaniem, jako bezprzedmiotowe, powinno ulec umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 kpa, bez względu na przyczyny, z powodu których strona wystąpiła z odnośnym wnioskiem (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 stycznia 1990 r. sygn. akt II SA 1240/89 ONSA 1990/1/160). Zarówno w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jak i doktrynie prawa bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 105 § 1 kpa to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Sprawa administracyjna jest wiec konsekwencją istnienia stosunku administracyjnego, takiej sytuacji prawnej, w której strona ma prawo żądać od organu administracyjnego skonkretyzowania jej indywidualnych uprawnień wynikających z prawa materialnego. Postępowanie w takiej sprawie staje się bezprzedmiotowe, jeżeli braknie któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 marca 1998 r. sygn. akt II SA 70/98, Lex nr 43205). Tak więc w sprawie niniejszej decyzje organów nadzoru budowlanego I i II instancji odpowiadają prawu w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego albowiem stwierdzono oczywisty brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Z tych względów i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w wyroku.