IV SA 2344/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Cysek Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.) Asesor WSA Wanda Zielińska-Baran Protokolant Grażyna Dalba po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi B. i B. M. oraz Stowarzyszenia [...] na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] maja 2003 r. Nr [...] w przedmiocie uzgodnienia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu - skargę oddala - Zaskarżonym do Naczelnego Sądu Administracyjnego postanowieniem z dnia [...].05.2004 r., nr [...] Główny Inspektor Sanitarny, w wyniku rozpatrzenia zażaleń mieszkańców domów sąsiadujących z obszarem planowanej inwestycji, w tym m. in. B. i B. M., od postanowienia Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].11.2002 r., nr [...]- uzgadniającego w zakresie wymagań higienicznych i zdrowotnych warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji pod nazwą "budowa Drogowej Trasy [...] wraz z towarzyszącą infrastrukturą techniczną - odcinek od węzła z drogą krajową nr [...] do ul. [...]"- utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W niniejszej sprawie w I instancji orzekał Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] na prośbę Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w G., w nawiązaniu do art. 3 la ustawy z dnia 14.03 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Owego uzgodnienia Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny dokonał z zastrzeżeniem zachowania szeregu warunków. Wśród nich zamieścił konieczność zastosowania odpowiednich rozwiązań technicznych (ekranów akustycznych, wymiany okien na okna o zwiększonej izolacyjności akustycznej, realizację zieleni izolacyjnej) ze względu na prognozowane w sporządzonym raporcie oddziaływania na środowisko zamierzonej inwestycji, wystąpienie ponadnormatywnej emisji hałasu i zanieczyszczeń powietrza atmosferycznego (emisja dwutlenku azotu) na terenach objętych ochroną i w budynkach chronionych, zlokalizowanych na terenach niechronionych, co pozwoliłoby zapewnić dotrzymanie normatywnego poziomu hałasu i zanieczyszczeń powietrza. Jednocześnie zastrzegł, że szczegółowy wykaz budynków objętych tymi rozwiązaniami, z zaznaczeniem ich rodzaju, określony zostanie na etapie uzgadniania projektu budowlanego (warunek nr 3). Nakazał także wyeliminowanie możliwości wystąpienia zagrożenia wibroakustycznego dla zabudowy mieszkaniowej przy ul. [...] oraz obiektu palmiarni przez zastosowanie odpowiednich rozwiązań np. ekranów wibroakustycznych (warunek nr 6). Wreszcie w ostatnim zamieszczonym warunku nr 8 zaznaczył, iż na terenach, na których mimo zastosowania zabezpieczeń technicznych stwierdzi się przekroczenie dopuszczalnych wartości stężeń zanieczyszczeń lub dopuszczalnego równoważnego poziomu dźwięku, zostanie utworzony obszar ograniczonego użytkowania. Nadto Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny zaznaczył, że projektowane przedsięwzięcie znajduje odzwierciedlenie w planie zagospodarowania przestrzennego miasta G., a szczegółowe rozwiązania zostaną przedstawione na etapie projektu budowlanego. We wniesionych jednobrzmiących zażaleniach podkreślano, ze realizacja wskazanych warunków w praktyce, w wielu wypadkach nie będzie możliwa. Z uwagi na fakt, że jezdnie przebiegać będą pod oknami, nie będzie wystarczająco dużo miejsca na montaż ekranów, co pozwoli jedynie na ochronę mieszkańców przez wymianę okien na szczelniej sze. Poza tym zdaniem skarżących nie ma możliwości zachowania odpowiedniej odległości zamierzonej inwestycji od budynków, a położenie przedmiotowego obszaru w niecce spowoduje nieuniknione zbieranie się i zaleganie smogu, stanowiącego zagrożenie dla śródmieścia miasta. Zażalający się uznali za niedopuszczalny pomysł puszczenia szybkiego ruchu przez środek zabytkowej zabudowy secesyjnej miasta, z koniecznością wyburzeń i degradacji Parku S. i P.. Podkreślili także planowany przebieg projektowanej trasy w pobliżu [...], którego o wszczęciu postępowania nie powiadomiono. W konkluzji zaznaczyli, że istnieje inna możliwość rozładowania ruchu pojazdów na tym obszarze. Skarżący M. w swym zażaleniu wskazali, że realizacja tej inwestycji narazi ich na ogromne straty ekonomiczne, bowiem wartość ich mieszkania ulegnie drastycznemu obniżeniu. W tej sytuacji zażądali odszkodowania i równej klasy mieszkania. Zaznaczyli także, iż aby wykupić swe mieszkanie musieli sprzedać działkę budowlaną i zaciągnąć kredyt w banku. Ponadto podkreślili, że ta część miasta wzniesiona została na lekkiej glebie- kurzawce, co powoduje pękanie ścian budynków, nie przystosowanych do dużego tonażu samochodów. Główny Inspektor Sanitarny rozpoznając wniesione zażalenia zauważył, że planowany odcinek trasy jest zgodny z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego miasta G., zawartymi w uchwale Rady Miejskiej w G. nr [...] uchwalonej dnia [..].12.1994 r. (ogłoszonej w Dz. Urz. Woj. [...] nr [...], poz. [...] ze zm.). Uznał za prawidłowe ustalenia poczynione przez organ I instancji. W szczególności zaznaczył, że zgodnie z informacjami zawartymi w raporcie 15 budynków mieszkalnych będzie znajdowało się w zasięgu ponadnormatywnego, negatywnego oddziaływania na środowisko. Podkreślił, że już w chwili obecnej ma miejsce ponadnormatywne oddziaływanie hałasu emitowanego przez ruch pojazdów samochodowych na środowisko na tym obszarze, a eksploatacja projektowanej trasy może ją powiększyć, jednakże przy projektowanych zabezpieczeniach nie spowoduje to pogorszenia sytuacji akustycznej w większości budynków mieszkalnych. Wskazał także, iż budowa przedmiotowego odcinka drogowego spowoduje przekroczenia dopuszczalnych norm w zakresie emisji dwutlenku azotu w zasięgu 50-150 m od krawędzi jezdni, ale jak wynika z przeprowadzonej w raporcie analizy w zasięgu ponadnormatywnego oddziaływania nie zlokalizowano terenów mieszkaniowych i terenów rolnych. Stwierdził również, iż na etapie ustalania warunków zabudowy określane są ogólne wymogi sanitarne związane z lokalizacją inwestycji, ich celem jest jedynie zwrócenie uwagi inwestorowi, że muszą być podjęte przedsięwzięcia ograniczające niekorzystny wpływ drogi na otoczenie z uwzględnieniem przepisów obowiązujących. Wymogi te są uszczegóławiane na etapie projektu budowlanego w oparciu o konkretne rozwiązania projektowe oraz następny raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Podkreślił także, iż kwestie dotyczące innej lokalizacji inwestycji, własności nieruchomości oraz odszkodowań nie leżą w jego gestii. Jednobrzmiące skargi do Sądu Administracyjnego na to postanowienie wnieśli B. i B. M. oraz Stowarzyszenie "[...]". Skarżący zarzucili Głównemu Inspektorowi Sanitarnemu utrzymanie w mocy rozstrzygnięcia organu I instancji, mimo iż z jego ustaleń wynikało, że pomimo zastosowania konkretnych rozwiązań projektowych, niemożliwym będzie wyeliminowanie szkodliwego oddziaływania projektowanej inwestycji na środowisko i mieszkańców, co zdaniem skarżących powinno przemawiać za uchyleniem rozstrzygnięcia organu I instancji. Ponadto zauważyli, że w miejscu przecięcia projektowanej trasy z główną ul. [...] ul. [...], odległość między zabudową odpowiada szerokości trasy, ok. 100 m. Zlokalizowane tam budynki znajdują się zatem w bezpośrednim zasięgu oddziaływań trasy, zarówno wibroakustycznych, jak i emisji gazów. W odpowiedzi na skargi Główny Inspektor Sanitarny podtrzymał dotychczasową argumentację, znajdującą odzwierciedlenie w uzasadnieniu jego postanowienia i wniósł o ich oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie może zostać uwzględniona. W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego odpowiada prawu w zakresie oceny, iż w badanym postanowieniu prawidłowo został ustalony stan faktyczny, jak i właściwie zastosowano prawo materialne. Sporządzony raport nie dał podstaw do zakwestionowania tego postanowienia. Z raportu o oddziaływaniu na środowisko budowy drogowej trasy [...] odcinek od węzła z drogą krajową nr [...] do ul. [...] w G. wynika, iż projektowany odcinek trasy zawierać się będzie w granicach pasa terenu przeznaczonego w planie zagospodarowania przestrzennego G. pod planowaną drogę. W istocie, obowiązujący wówczas plan zagospodarowania przestrzennego dla tego obszaru przeznaczał ten obszar dla funkcji komunikacyjnej, pod drogę krajową, ulicę główną ruchu przyspieszonego (droga klasy [...]). Należy stwierdzić, że raport oddziaływania na środowisko tej inwestycji dokładnie określił jakie emisje może wywołać zamierzone przedsięwzięcie i zasugerował jakiego rodzaju zabezpieczenia winny zostać przez inwestora zastosowane, by wyeliminować te negatywne oddziaływania. Z tego względu Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny dokonał uzgodnienia przedłożonego mu projektu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania trenu, z jednoczesnym zastrzeżeniem szeregu warunków, w razie spełnienia których inwestor będzie mógł się ubiegać o zatwierdzenie projektu budowlanego i o uzyskanie pozwolenia na budowę. W opracowanym raporcie zaznaczono, że przy zastosowaniu środków, wynikających z postanowienia organu I instancji, a więc ekranów akustycznych, wymiany okien na okna o zwiększonej izolacyjności akustycznej, realizacji zieleni izolacyjnej, ekranów wibroakustycznych, będzie można uniknąć prognozowanych, negatywnych skutków oddziaływania na środowisko planowanej inwestycji. Mając to na uwadze stwierdzić należy, iż na etapie ustalania warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla zamierzonej inwestycji raport nie stwarza przesłanek do zakwestionowania tej konkretnej inwestycji, a pojawiające się ewentualnie zagrożenia będą do uchwycenia na następnym etapie procesu inwestycyjnego, a mianowicie przy zatwierdzaniu projektu budowlanego i uzyskiwaniu pozwolenia na budowę. Niewątpliwie na etapie ustalania warunków zabudowy określane są ogólne wymogi sanitarne związane z lokalizacją inwestycji, mają one na celu jedynie zwrócenie uwagi inwestorowi, iż musi podjąć przedsięwzięcia ograniczające niekorzystny wpływ inwestycji drogowej na otoczenie, mając jednocześnie na względzie obowiązujące przepisy. Wymogi te są uszczegóławiane na etapie projektu budowlanego w oparciu o konkretne rozwiązania projektowe oraz następny raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Stwierdzić należy, iż nie było podstaw do zakwestionowania tego raportu oddziaływania na środowisko planowanej inwestycji, a w szczególności strony kwestionujące go nie przedstawiły w postępowaniu odwoławczym innych dowodów, które podważyłyby ustalenia raportu. W tym stanie rz&czy Sąd w oparciu o art. 106 § 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270) nie uwzględnił wniosku pełnomocnika skarżących o odroczenie rozprawy w celu przedstawienia jeszcze niesporządzonego opracowania dotyczącego skutków oddziaływania na środowisko i mieszkańców tej inwestycji. Dowody takie winny być sporządzone już w postępowaniu administracyjnym, toczącym się przed organami administracji publicznej, tak by mogły się one ustosunkować do wniosku strony skarżącej o uzupełnienie postępowania administracyjnego. Sąd natomiast bada legalność rozstrzygnięcia tych organów. W myśl powołanego przepisu Wojewódzki Sąd Administracyjny prowadzi tylko postępowanie dowodowe uzupełniające i wyłącznie w oparciu o dowody z dokumentów, a to opracowanie, które strony zamierzały przedstawić miałoby charakter opinii. Dodatkowo, na marginesie można jedynie zaznaczyć, że obecni na rozprawie pełnomocnicy inwestora oświadczyli, iż przygotowany przez nich projekt budowlany przewiduje poprowadzenie planowanej trasy przez Stare Miasto G. w tunelu, co całkowicie wyeliminuje wynikające z raportu, możliwe negatywne oddziaływania inwestycji na środowisko i mieszkańców. Na tę okoliczność przedstawili mapę określającą punkty niwelacyjne. Okoliczności te staną się jednakże istotne dopiero na etapie procesu inwestycyjnego, a nie uzgadniania warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla planowanej inwestycji. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) - orzekł jak w sentencji.