IV SA 2401/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak (spr.), , Sędzia WSA Leszek Kamiński, Asesor WSA Mariola Kowalska, Protokolant Edyta Kuczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 02 grudnia 2004 r. sprawy ze skarg G. R. i J. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2003 r. nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót remontowych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. Stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla m. [...] decyzją z dnia [...] lutego 2003r. nr [...] działając na podstawie art.66 pkt.1 w zw. z art.68 pkt.3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane nakazał G. R. i J. S. współwłaścicielom budynku mieszkalnego, wielorodzinnego położonego przy ul. C. w [...] wykonanie następujących robót remontowych: -naprawę zniszczonego pokrycia dachowego oraz wykonanie obróbek blacharskich; -naprawę zniszczonych głowic kominowych, -udrożnienie przewodów kominowych w pionie nr 6 oraz doprowadzenie do prawidłowego podłączenia urządzeń do pionu kominowego, oraz wydzielenie strefy zagrożenia w bezpośrednim sąsiedztwie ściany szczytowej budynku od strony zachodniej i umieszczenia zawiadomienia o stanie zagrożenia. W uzasadnieniu decyzji podano, że na przedmiotowej nieruchomości znajduje się budynek mieszkalny wielorodzinny o 15 lokalach/ część tych lokali jest niezamieszkała/ murowany ze stropami konstrukcji drewnianej wybudowany około 1930r. Z oględzin wynika, ze stan techniczny całego budynku jest bardzo zły. Ściana szczytowa, zachodnia odchylona jest od pionu. Na ścianach widoczne są liczne spękania. Dach przecieka a obróbki blacharskie są pozrywane. Budynek wyposażony jest tylko w instalację elektryczną i ogrzewanie piecowe. Stolarka okienna jest zniszczona. Na drugiej kondygnacji w lokalu nr [...] widoczne jest duże zawilgocenie ściany od strony zachodniej budynku. Zarządca budynku –Zarząd Budynków Komunalnych "[...]" przedłożył ekspertyzę techniczną przedmiotowego budynku oraz protokoły z przeprowadzonych przeglądów instalacji i urządzeń ogrzewczo-kominowych. Z treści ekspertyzy wynika, że pokrycie dachowe jest w dużym stopniu wyeksploatowane i brak jest obróbek blacharskich, co powoduje silne zawilgocenie ścian budynki i odpryski tynków. Stopień zużycia budynku wynosi 67%. Stopień zużycia elementów budynku jest duży i nie spełnia obowiązujących norm. Remont budynku jako całości jest nieopłacalny. W ocenie organu nie występuje jednak stan bezpośredniego zagrożenia zawalenia się budynku, brak jest więc podstaw do nakazania jego opróżnienia. W świetle powyższych ustaleń, wobec stwierdzenia, ze obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym na podstawie art.66 pkt.1 ustawy Prawo budowlane nałożono na współwłaścicieli budynku obowiązek wykonania określonych robót budowlanych w celu zapobieżenia dalszej degradacji budynku ni wyeliminowania ewentualnego zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia. Odwołanie od w/w decyzji wnieśli G. R. i J. S.. W wyniku jego rozpoznania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego działając w oparciu o art.138 par.1 pkt.1 kpa. decyzją z dnia [...] maja 2003r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w całości podzielając stanowisko organu I instancji. W skardze na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, J. S. i G. R. zarzucili, że nakaz wykonania robót remontowych nie jest zgodny z przedłożoną przez zarządcę budynku ekspertyzą stanu technicznego budynku, która we wniosku końcowym kwalifikuje budynek do pilnej rozbiórki. W tej sytuacji adekwatna do istniejącej sytuacji decyzja winna nakazywać rozbiórkę budynku w oparciu o art.67 ust.1 i art.68 ust.1 ustawy Prawo budowlane. Podnieśli w szczególności, że niecelowe i niebezpieczne jest wykonanie naprawy dachu, gdzie roboty modernizacyjne są niedopuszczalne wobec jego 70% zniszczenia, na co wskazuje ekspertyza techniczna a ściana szczytowa jest odchylona niebezpiecznie od pionu. Wykonanie prac remontowych wskazanych przez organy jest nie tylko nieopłacalne, ale wręcz grozi katastrofą budowlaną. Z ekspertyzy technicznej wynika, ze budynek kwalifikuje się do pilnej rozbiórki dlatego obowiązek wykonania częściowego remontu nałożony przez organy nadzoru jest niezrozumiały. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skardze nie sposób odmówić zasadności. Stosownie do treści art.77 par.1 kpa organ administracji publicznej jest zobowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć materiał dowodowy. Przez rozpatrzenie całego materiału dowodowego należy rozumieć uwzględnienie wszystkich dowodów przeprowadzonych w postępowaniu jak i uwzględnienie wszystkich okoliczności towarzyszących przeprowadzeniu poszczególnych dowodów mających znaczenie dla oceny ich mocy i wiarygodności/ W. S., Uchybienia procesowe/. Zgodnie z treścią 80 k.p.a. organ administracji państwowej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona. Zatem organ administracji obowiązany jest zgodnie z art. 77 § 1 i 80 kpa dokładnie przeanalizować każdy przeprowadzony w sprawie dowód. Zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji wydane zostały z naruszeniem powyżej wskazanych przepisów. Organ I instancji na podstawie oględzin budynku ustalił, że jego stan techniczny jest bardzo zły, ponieważ ściana szczytowa, zachodnia odchylona jest od pionu, na ścianach widoczne są liczne spękania, dach przecieka a obróbki blacharskie są pozrywane. Ponadto powołując się na ekspertyzę stanu technicznego budynku przedłożoną przez zarządcę, organ I instancji ustalił, że pokrycie dachowe jest w dużym stopniu wyeksploatowane i brak jest obróbek blacharskich, co powoduje silne zawilgocenie ścian budynki i odpryski tynków. Stopień zużycia budynku wynosi 67%. Stopień zużycia elementów budynku jest duży i nie spełnia obowiązujących norm. Remont budynku jako całości jest nieopłacalny. Organ I instancji ustalił też, iż nie występuje stan bezpośredniego zagrożenia zawalenia się budynku. Istotnie z powoływanej przez organ nadzoru ekspertyzy stanu technicznego budynku opracowanej przez mgr.inz. J. S. posiadającego uprawnienia projektowe i wykonawcze wynika, że przedmiotowy budynek wybudowany około 70 lat temu jest zużyty w ponad 67% natomiast ściany nośne w około 47%. Poza tym z ekspertyzy tej wynika, że budynek nie posiada wymaganej odporności ogniowej, jest obiektem ataku grzybów i pleśni, a przede wszystkim stanowi realne zagrożenie życia i mienia lokatorów grożąc katastrofą budowlaną z uwagi na oddzielenie i odchylenie się zachodniej ściany budynku na zewnątrz. Autor tej opinii sugeruje przeprowadzenie "pilnej rozbiórki" tego budynku. W ocenie Sądu, w tym stanie rzeczy zastrzeżenie budzi ocena organów orzekających w niniejszej sprawie, iż nie występuje stan bezpośredniego zagrożenia zawalenia się budynku, tym bardziej ,iż w kontrolowanej przez Sąd decyzji w oparciu o art.68 pkt.3 ustawy Prawo budowlane zobowiązano skarżących do wydzielenia strefy zagrożenia w bezpośrednim sąsiedztwie ściany szczytowej budynku od strony zachodniej i umieszczenie zawiadomienia o stanie zagrożenia, który to obowiązek organ nakłada właśnie w sytuacji stwierdzenia, iż budynek grozi zawaleniem. Zgodnie bowiem z treścią art.68 ustawy Prawo budowlane z 1994r. w razie stwierdzenia potrzeby opróżnienia w całości lub w części budynku przeznaczonego na pobyt ludzi, bezpośrednio grożącego zawaleniem, właściwy organ jest obowiązany: 1) nakazać, w drodze decyzji, na podstawie protokołu oględzin, właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego opróżnienie bądź wyłączenie w określonym terminie całości lub części budynku z użytkowania, 2) przesłać decyzję, o której mowa w pkt 1, obowiązanemu do zapewnienia lokali zamiennych na podstawie odrębnych przepisów, 3) zarządzić: a) umieszczenie na budynku zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia oraz o zakazie jego użytkowania, b) wykonanie doraźnych zabezpieczeń i usunięcie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia, z określeniem, technicznie uzasadnionych, terminów ich wykonania. Organy orzekające w niniejszej sprawie nie uzasadniły, dlaczego wbrew wnioskom zawartym w/w ekspertyzie, nałożyły na skarżących obowiązek wykonania prac budowlanych w przedmiotowym budynku. W przypadku stwierdzenia zaistnienia niebezpieczeństwa zawalenia się budynku organ nadzoru budowlanego jest nie tylko uprawniony, lecz także obligowany do wydania nakazu opróżnienia obiektu budowlanego, a nie do nakładania obowiązków w trybie art.66 powołanej ustawy Prawo budowlane. Stanowi o tym wyraźnie dyspozycja art. 68 pkt 1 w/w ustawy Prawo budowlane. Jeżeli zdaniem organu wnioski ekspertyzy nie były trafne, to jego obowiązkiem było uzasadnienie swojej oceny / art.107 par.3 kpa/ a w przypadku wątpliwości, przeprowadzenie dowodu z drugiej opinii biegłego w przedmiocie stanu technicznego budynku. Ponieważ organy w rozpoznawanej sprawie nie uczyniły tego, to zarzucić im należy oparcie rozstrzygnięcia na błędnym ustaleniu stanu faktycznego i - tym samym - błędnej ocenie tego stanu pod względem prawnym. Ponownie rozpatrując sprawę organ administracji dokona pełnej analizy i oceny materiału dowodowego według swej wiedzy, doświadczenia życiowego i zgodnie z prawidłami logiki. Biorąc powyższe pod uwagę wobec naruszenia art.77par.1 kpa, art.80 kpa i art.107 par.3 kpa Sąd na podstawie art.145 par.1 ust.1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz.1270/ w zw. z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz.1271, nr 240, poz. 2052; z 2003r. nr 124, poz.1153/ orzekł jak w wyroku. Na podstawie art.152 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku.