IV SA 2423/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Czapska – Górnikiewicz (spr.), , Sędzia WSA Leszek Kamiński, Asesor WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Protokolant Edyta Kuczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2003 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. 7 /IV SA 2423 / 03 UZASADNIENIE Decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2002 r. wydaną przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38 poz. 229 ze zm.) w zw. z art. 103 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106 poz. 1126 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) nakazano J. i A. K. dokonanie rozbiórki ustępu murowanego o wymiarach 1,70 x 1,20 m. samowolnie wybudowanego na nieruchomości przy ul. [...] w [...]. Odwołanie od tej decyzji złożyli J. i A. K., którzy podnieśli, że samowola budowlana polegała na obmurowaniu drewnianych budynków istniejących od kilkudziesięciu lat. Podnieśli ponadto, że obmurowanie nastąpiło w roku 1988, zaś miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obszar, na którym znajduje się przedmiotowy obiekt, przeznaczył pod zabudowę usługowo – techniczną (UT-10) dopiero na mocy postanowień wprowadzonego w 1992 r. do tego planu. Decyzją Nr [...] z dnia [...] maja 2003 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu wniesionego odwołania na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2000r. Nr 106 z 2000r. poz. 1126 ze zm.) - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy w uzasadnieniu powyższej decyzji stwierdził, że organ I instancji prawidłowo przeprowadził i zgromadził materiał dowodowy w postępowaniu administracyjnym. Z ustaleń obowiązującego od 1982 r. Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego [...] zatwierdzonego Uchwałą nr [...] Rady [...] z dnia [...] września 1992 r. (Dz. Urz. Woj. [...] z 1992 r. Nr 15 poz. 184) w sprawie zmiany Perspektywicznego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego [...] zatwierdzonego dnia 6 grudnia 1982 r. wynika, że obszar, na którym zrealizowano przedmiotowy obiekt oznaczony symbolem UT-10, przeznaczony jest pod funkcje usługowo – techniczne. Ponadto organ stwierdził, że teren ten znajduje się w rejonie urbanistycznym przeznaczonym pod trasę ekspresową tranzytową, co zawarte jest w Perspektywicznym Planie Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego [...] zatwierdzonego Uchwałą Nr [...] Rady Narodowej [...]z dnia [...] grudnia 1982 r. Mając powyższe okoliczności na uwadze organ II instancji stwierdził, że wobec postanowień zawartych w obowiązującym planie, tj. z uwagi na przeznaczenie przedmiotowego terenu nie było możliwym zalegalizowanie samowoli budowlanej, a jedynym działaniem organu było wydanie nakazu rozbiórki w trybie art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Skargę na powyższą decyzję do Sądu Administracyjnego wniosła J. K. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Decyzji organu II instancji skarżąca zarzuca naruszenie art. 37 ust 1 pkt 1 i art. 39 ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo budowlane – poprzez błędne zastosowanie art. 37 ust. 1 pkt 1 i niezastosowanie przepisu art. 39 umożliwiającego odroczenie orzeczonego nakazu rozbiórki. Ponadto strona skarżąca wskazała na naruszenie art. 35 ustawy z dnia 12 lipca 1984 r. o planowaniu przestrzennym poprzez wydanie nakazu rozbiórki w sytuacji, gdy obszar na którym znajduje się przedmiotowy budynek może być wykorzystywany w sposób dotychczasowy. Skarżąca stwierdziła też, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 10 § 1 k.p.a. i art. 107 § 1 k.p.a. w postaci uniemożliwienia wypowiedzenia się stronie odnośnie zgromadzonego materiału i błąd w uzasadnieniu decyzji polegający na podaniu sprzecznych ustaleń. W odpowiedzi na skargę organ administracji II instancji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swe dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje: Skarga jest zasadna. Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.). Stosownie do zawartych w Kodeksie postępowania administracyjnego zasad zawartych w art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. organy administracji państwowej zobowiązane są działać na podstawie przepisów prawa i prowadzić postępowanie w taki sposób, aby zostały wyjaśnione istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności. Niewyjaśnienie istotnych dla rozpatrzenia sprawy okoliczności faktycznych stanowi takie naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które obliguje Sąd Administracyjny do uchylenia zaskarżonej decyzji. Z tego rodzaju sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Przedmiotem badania w niniejszym postępowaniu jest decyzja wydana na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24. 10. 1974 r. Prawo budowlane ( Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) . Zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce, o ile określony obiekt znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę. Oznacza to, że warunkiem koniecznym dla wydania przez organ administracji opartej na przepisie art. 37 ust 1 pkt 1 prawa budowlanego, jest realizacja obiektu bez wymaganego prawem pozwolenia w czasie obowiązywania planu zagospodarowania przestrzennego, przewidującego odmienne przeznaczenie terenu. Na konieczność takiej interpretacji w kwestii następstwa zdarzeń wskazuje art. 3 prawa budowlanego mówiący, że obiekty budowlane mogą być budowane wyłącznie na terenach przeznaczonych na ten cel zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym. Inaczej mówiąc organ administracji państwowej może wydać decyzję o przymusowej rozbiórce w oparciu o wskazany wyżej przepis wyłącznie w sytuacji, gdy obiekt znajduje się na terenie, który zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego, mającym charakter prawa miejscowego, nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę. W rozpoznawanej sprawie stwierdzono, że sporny obiekt został pobudowany w roku 1988. Tak więc istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy było ustalenie jaki plan obowiązywał w dacie realizacji obiektu wskazanego w badanej decyzji. Zasadnie wskazuje strona skarżąca, iż zważywszy na termin realizacji obiektu nie było dopuszczalne, powołanie się w zaskarżonej decyzji na postanowienia Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego [...], zatwierdzonego Uchwałą nr [...]Rady Miasta [...] z dnia [...] września 1992 r. " ... w sprawie zmiany Perspektywicznego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Miasta [...]zatwierdzonego dnia [...] grudnia 1982 r. " ... z uwagi na to, że organ powołując się na postanowienia powyższego planu stwierdził jednocześnie, iż plan ten został ogłoszony w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] Nr 15 poz. 184 z dnia 1992 r. Zauważyć też trzeba, że do akt administracyjnych przesłanych do tut. Sądu załączono wypis i wyrys miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego opatrzony datą 4.12.2000 r. Miejscowy Plan Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego jako akt prawa miejscowego obowiązuje z chwilą jego publikacji, nie jest więc możliwe powoływanie się na postanowienia planu opublikowanego w 1992 r. w odniesieniu do inwestycji zrealizowanej w 1988 r. Brak wyrysuj i wypisu planu obowiązującego w dacie realizacji obiektu wskazanego w zaskarżonej decyzji czyni niemożliwym ocenę, czy dopuszczalnym było oparcie zaskarżonej decyzji na przepisie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Mając na uwadze powyższe rozważania, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji zostały wydane z mającym wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisu prawa materialnego tj. art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z 24 października 1974 r. Prawa budowlanego oraz naruszeniem przepisów prawa procesowego tj. art. 7k.p.a., art. 77 k.p.a. i art. 107 k.p.a. W odniesieniu do przedstawionego we wniesionej skardze wniosku skarżącej o zastosowanie do obiektu będącego przedmiotem niniejszej sprawy przepisu art. 39 Prawa budowlanego z 1974 r. to należy, stwierdzić, iż przedmiotem niniejszego postępowania jest wyłącznie ocena przez Sąd Administracyjny legalności zaskarżonej decyzji wydanej na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Kwestia zaś możliwości zastosowania art. 39 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. może być oceniana przez organ administracji, ale w odrębnym postępowaniu. Chybiony jest też i to zważywszy na przedmiot niniejszej sprawy, zarzut strony skarżącej dotyczący naruszenia przepisu art. 35 ustawy z dnia 12 lipca 1984 r. o planowaniu przestrzennym. Ze względu na ujawnione naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego Sąd uchylił zaskarżoną decyzję z mocy art. 145 § 1 ust. 1 pkt a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). Ponadto na podstawie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w pkt 2 wyroku o niewykonywaniu zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.