IV SA 2445/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak, Sędziowie NSA Halina Kuśmirek, WSA Izabela Ostrowska (spr.), Protokolant Dorota Zamiela, po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. R. na decyzję Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2002 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2002 r. nr [...], działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 kpa, po rozpatrzeniu odwołania Kurii [...] – uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...].03.2002 r. znak: [...] nr [...] i stwierdził nieważność decyzji Prezydenta W. z dnia [...].05.1995 r. znak: [...] zatwierdzającej zamienny projekt zagospodarowania działki i zamienny projekt architektoniczno-budowlany myjni samochodowej na działce przy ul. [...] róg [...] w W. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż przedmiotem postępowania i rozstrzygnięcia przez Wojewodę [...] – było ustalenie, czy decyzja Prezydenta W. z dnia [...].05.1995 r. była dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa, nie zaś rozpatrywanie sprawy co do jej istoty. Decyzją z dnia [...].08.1993 r. nr [...] wydaną przez Naczelnika Wydziału Architektury Gminy [...], został zatwierdzony plan realizacyjny i udzielono A. R. pozwolenia na budowę myjni samochodowej na działce przy ul. [...] róg [...] w W. Po rozpatrzeniu wniosku inwestora z dnia 24.03.1995 r. w dniu [...].05.1995 r. uzyskał on decyzję Prezydenta W. nr [...] zatwierdzającą zamienny projekt zagospodarowania działki i zamienny projekt architektoniczno-budowlany w części dotyczącej elewacji (w tym zmiany wjazdu i usytuowania bramy). Prowincja [...] pismem z dnia 31.05.2001 r. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta W. z dnia [...].05.1995 r. podając, iż jedyną podstawą wydania powyższej decyzji był art. 155 kpa, a jego zastosowanie wymagało zgody wszystkich stron postępowania na dokonanie projektowanych zmian, zaś Prowincja zgody na zmianę decyzji ostatecznej nie udzieliła, co powoduje, iż decyzja z dnia [...].05.1995 r. dotknięta jest wadą opisaną w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Wojewoda [...] odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta W. z dnia [...].05.1995 r. wskazał, iż podstawą wydania wymienionej decyzji był art. 155 kpa, lecz dla jego zastosowania wystarczyła zgoda inwestora, który nabył prawo decyzją z dnia [...].08.1993 r. Argumentacji tej nie podzielił Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podnosząc, iż brak zgody właściciela sąsiedniej nieruchomości, uniemożliwiał zmianę decyzji z dnia [...].08.1993 r. i stanowi przesłankę dla stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta W. z dnia [...].05.1995 r. w oparciu o art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniósł A. R. podnosząc przede wszystkim, iż budowę zakończono w maju 1997 r. i po przyjęciu zgłoszenia użytkowania obiektu budowlanego rozpoczęto eksploatację myjni. Zdaniem skarżącego decyzja Prezydenta W. z dnia [...].05.1995 r. wywołała nieodwracalne skutki prawne, co wyklucza stwierdzenie jej nieważności. Skarżący podniósł także, iż organ nie przeprowadził rzetelnego postępowania i nie zorganizował wizji lokalnej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez w/w Sąd I instancji na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn zm.). Skarga jest nieuzasadniona. Chybiony jest zarzut nie dokonania wizji lokalnej z udziałem stron, bowiem przeprowadzenie takiego dowodu jest zbędne w sytuacji, gdy przedmiotem oceny organu jest badanie zaistnienia w odniesieniu do konkretnej decyzji przesłanek wskazanych w art. 156 § 1 kpa. Za nieuzasadniony trzeba także uznać podstawowy zarzut skargi, iż realizacja przedmiotowej inwestycji spowodowała zaistnienie nieodwracalnych skutków prawnych. Przepis art. 156 § 2 kpa odnosi nieodwracalność skutków do zdarzeń prawnych, a nie do stanu faktycznego. Nieodwracalność skutków prawnych w rozumieniu cytowanego przepisu nie można utożsamiać z niemożnością przywrócenia stanu faktycznego. Wykonanie robót budowlanych w oparciu o decyzję o pozwoleniu na budowę należy zaliczyć do zdarzeń faktycznych. Realizacja obiektu budowlanego na podstawie decyzji administracyjnej nie pozbawia organu administracji możliwości zniesienia skutków, jakie wywołała ta decyzja, zwłaszcza, iż to właśnie organ powołany jest do podjęcia takich działań (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23.11.1999 r., sygn. akt nr IV SA 2144/97). Trafny jest pogląd Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, iż podstawową przesłanką stosowania art. 155 kpa, jest zgoda stron, udzielona wprost i wyraźnie przez stosowne oświadczenie złożone organowi administracji publicznej. Prawna możliwość zastosowania trybu przewidzianego w art. 155 kpa jest uwarunkowana prowadzeniem postępowania w ramach tego samego stanu prawnego i faktycznego oraz udziałem tych samych stron. Brak zgody wszystkich stron prowadzi do rażącego naruszenia prawa skutkującego nieważnością decyzji (art. 156 § 1 pkt 2 kpa) (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 05.01.2000 r., sygn. akt nr I SA 1826/98). Okolicznością w sprawie bezsporną jest brak zgody wszystkich stron (w tym Prowincji [...]) na zmianę decyzji ostatecznej o pozwoleniu na budowę, co w konsekwencji musiało skutkować stwierdzeniem nieważności decyzji Prezydenta W. z dnia [...].05.1995 r. Z tych względów Sąd orzekł jak w sentencji w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270).