IV SA 2489/03

WyrokWSA w Warszawie2004-12-03

Skład orzekający: Krystyna Tomaszewska, Wojciech Mazur, Bogusław Cieśla

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo zastosowały art. 48 Prawa budowlanego, nakazując rozbiórkę obiektu budowlanego, mimo że strona skarżąca podnosiła argumenty dotyczące daty jego powstania i charakteru prowadzonych prac (remont vs. budowa)?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy nadzoru budowlanego nie wyjaśniły wszystkich istotnych okoliczności sprawy, w szczególności nie odniosły się do twierdzeń strony skarżącej dotyczących daty wykonania zabudowy wnęki (1993 r.) oraz charakteru prac prowadzonych w 1999 r. (remont, a nie budowa od podstaw). Brak wszechstronnego zebrania i oceny materiału dowodowego oraz naruszenie przepisów k.p.a. (art. 7, 77, 107 § 3) skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał inwestorowi E. W. rozbiórkę wykonanej zabudowy wnęki, uznając ją za samowolę budowlaną rozpoczętą wiosną 1999 r. bez pozwolenia na budowę. Inwestor odwołał się, twierdząc, że zabudowa powstała w 1993 r., a w 1998 r. nie stwierdzono nieprawidłowości. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy, uznając argumenty odwołującego za niedotyczące meritum. Inwestor złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), , Sędzia WSA Wojciech Mazur, Asesor WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Anna Sokołowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi E. W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2003 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w m. [...] nr [...]z dnia [...] marca 2000 r., II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], decyzją Nr [...] z dnia [...] marca 2000r, na podstawie art. 48 i 52 ustawy z dnia 7 lipca 1994r-Prawo budowlane, nakazał inwestorowi E W. dokonać rozbiórki wykonanej zabudowy wnęki, usytuowanej pomiędzy istniejącym budynkiem mieszkalnym, a ogrodzeniem pełnym na terenie posesji przy ul. [...] w [...]. W uzasadnieniu decyzji podniósł, iż oględziny posesji wykazały zrealizowaną zabudowę wnęki, pomiędzy budynkiem mieszkalnym, a ogrodzeniem z płyt prefabrykowanych pełnych. Wymiary wybudowanej wnęki wynoszą 2,9m x 6, 31m, a wysokość 1,9m do 2,3m. Inwestor oświadczył do protokołu oględzin, iż budowę wnęki rozpoczął wiosną 1999r, nie posiadając pozwolenia na budowę, czym naruszył przepis art. 28 prawa budowlanego, stanowiący, iż roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. W tej sytuacji, zdaniem organu pierwszej instancji, popełniona samowola podlega regulacji art. 48 prawa budowlanego. Od powyższej decyzji odwołanie złożył E. W., wnosząc o jej uchylenie. W odwołaniu podniósł, iż zabudowę wnęki wykonał jesienią 1993r, o czym świadczy mapa inwentaryzacyjna budynków z dnia 3 kwietnia 1998r.na której zabudowana wnęka została uwidoczniona. Ponadto komisja z nadzoru budowlanego z [...], przeprowadzając w dniu 5 maja 1998r oględziny jego posesji, nie stwierdziła żadnych nieprawidłowości co wynika ze sporządzonego w tym dniu protokołu oględzin. E. W. załączył również do odwołania, oświadczenie świadka M. K.. Odwołujący wyjaśnił, iż do zabudowy wnęki, użył materiałów budowlanych dostępnych wówczas na rynku, których jakość nie była najlepsza. W związku z tym, niektóre elementy zabudowy uległy zniszczeniu i należało je wymienić na nowe. E. W. podkreślił w odwołaniu, iż wykonywał tylko remont, podczas którego nie zmienił położenia obiektu ani nie przesunął żadnej ze ścian. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego , decyzją Nr [...] z dnia [...] maja 2003r , na podstawie art. 138§1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Zdaniem organu odwoławczego argumenty podnoszone w odwołaniu nie dotyczą meritum sprawy, a więc nie mogą skutkować uchyleniem decyzji. W dniu oględzin stwierdzono wykonywanie zadaszenia, a ponadto odwołujący, oświadczył, iż roboty budowlane zostały rozpoczęte wiosną 1999r bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. W przypadku stwierdzenia samowoli budowlanej, organ nadzoru budowlanego nie może uchylić się od wydania decyzji nakazującej rozbiórkę, wobec czego zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję wniósł E. W.. Zaskarżonej decyzji zarzuca naruszenie prawa materialnego przez błędna wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa budowlanego. Podnosi, iż zabudowa wnęki miała miejsce w 1993r, o czym świadczy mapa inwentaryzacyjna z kwietnia 1998r, na której jest zaznaczona przedmiotowa wnęka. W dniu oględzin, była wymieniana częściowo blacha na zadaszeniu i były to tylko prace remontowe, a nie budowa od podstaw. Skarżący podnosi również, iż inspektor przeprowadzający oględziny nie chciał zanotować w protokole jego wyjaśnień, oraz nie napisał z jakiego powodu skarżący odmówił podpisania protokołu oględzin. W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.)- niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Rozpoznając złożoną przez E. W. skargę, Sąd uznał, iż zasługuje ona na uwzględnienie. Organ pierwszej instancji wydając decyzję w trybie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r- Prawo budowlane, oparł się wyłącznie na oględzinach przeprowadzonych w dniu 10 września 1999r. Z uzasadnienia decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego wynika, iż " inwestor oświadczył, że realizację obiektu rozpoczął wiosną 1999r, bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę" Tymczasem z protokołu oględzin, znajdującego się w aktach sprawy wynika jedynie, iż "w trakcie oględzin trwały prace polegające na zabudowie wnęki, przy przykrywaniu jej deskami", a inwestor oświadczył, że " istniejącą zabudowaną wnękę, częściowo rozebrał i wybudował nową ścianę bo stara była w złym stanie technicznym". Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nie ustalił kiedy została wykonana zabudowa wnęki, na czym polegało częściowe jej rozebranie i jakie dokładnie prace były wykonywane podczas przeprowadzanych oględzin. Organ pierwszej instancji nie odniósł się w ogóle do zarzutu strony skarżącej sformułowanego w piśmie z dnia 26 września 1999r Z pisma powyższego wynika, iż przedmiotowa wnęka została wykonana w listopadzie 1993r z dostępnych wówczas na rynku , nie najlepszej jakości materiałów budowlanych. Według twierdzeń skarżącego wiosną 1999r wykonywał jedynie prace polegające na wymianie zniszczonych elementów zabudowy wnęki. O fakcie zbudowania wnęki przed 1999r, ma zdaniem skarżącego świadczyć również mapa inwentaryzacyjna budynków z 3 kwietnia 1998r, na której znajduje się przedmiotowa wnęka oraz protokół z oględzin z dnia 5 maja 1998r. Organ pierwszej instancji nie wyjaśnił tych istotnych okoliczności sprawy i nie ustosunkował się do twierdzeń strony skarżącej, czym naruszył art. 7 i 77 oraz art. 107 par. 3 k.p.a. W odwołaniu, skarżący ponownie podniósł zarzut wybudowania wnęki w 1993r, na potwierdzenie czego załączył oświadczenie M. K. z dnia 20 marca 2000r. Jak wynika z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego uznał on, iż "podnoszone przez skarżącego w odwołaniu argumenty nie odnoszą się do meritum sprawy i nie mogą skutkować uchyleniem decyzji rozbiórkowej Organ odwoławczy był obowiązany ponownie merytorycznie rozpatrzyć sprawę, co oznacza, iż miał obowiązek rozpatrzyć wszystkie żądania strony i ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji, jednak nie uczynił tego i nie wyjaśnił dlaczego jego zdaniem argumenty podnoszone przez skarżącego nie dotycza meritum czym naruszył art. 107 par. 3 k.p.a. Mając zatem na uwadze, iż w sprawie nie wyjaśniono wszystkich istotnych okoliczności sprawy, nie ustosunkowując się przy tym do twierdzeń strony, a nadto zaniechano uzasadnienia zaskarżonej decyzji w sposób przekonywujący i zgodny z zasadami wyrażonymi w art.7 , art. 8, art. 9 i art. 11 Kodeksu postępowania administracyjnego, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku na zasadzie art. 152 wyżej powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło