IV SA 2505/03
WyrokWSA w Warszawie2004-12-29
Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Bogusław Moraczewski, Tadeusz Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy, w szczególności datę budowy samowolnie wzniesionego budynku letniskowego, co ma wpływ na zastosowanie przepisów Prawa budowlanego, w tym art. 48 i art. 49?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji naruszają prawo, ponieważ postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone bez należytego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności faktycznych i prawnych. Organy nadzoru budowlanego nie ustaliły precyzyjnie daty budowy samowolnie wzniesionego budynku letniskowego, co jest kluczowe dla zastosowania właściwych przepisów Prawa budowlanego, w tym możliwości zastosowania art. 49 Prawa budowlanego. Brak takiego ustalenia stanowi naruszenie art. 7, 77 i 107 § 3 Kpa.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki samowolnie wybudowanego budynku letniskowego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę, uznając budynek za samowolnie wybudowany w 1998 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca D. L. podnosiła, że działkę z altaną zakupiła w 1996 r., a budynek został wybudowany przez poprzedniego właściciela w 1988 r. Skarżąca załączyła oświadczenia potwierdzające jej wersję.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia NSA Bogusław Moraczewski (spr.), Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Protokolant Rafał Kubik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi D. L. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2003 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku letniskowego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
7/IV SA 2505/03
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...].03.2003r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art. 48 Prawa budowlanego nakazał D. L. rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku letniskowego położonego na działce o symbolu [...] na terenie Pracowniczych Ogródków Działkowych "[...]" we wsi [...] gm. [...].
Organ I instancji w trakcie postępowania wyjaśniającego ustalił, iż inwestor wybudował samowolnie budynek letniskowy o wymiarach ok. 6 x 7,5 m i wysokości ok. 6,5 m o łącznej powierzchni zabudowy 45 m 2. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż przedmiotowy budynek według oświadczenia Prezesa Pracowniczych Ogródków Działkowych "[...]" został zrealizowany w 1998r.
Odwołanie od ww. decyzji złożyła D. L. podnosząc w nim, iż działkę wraz z altaną zakupiła w 1996r. od poprzedniego użytkownika. Wskazała także, iż zarząd P.O.D "[...]" w [...] wyraził zgodę na gabaryty ww. altany.
Decyzją z dnia [...].05.2003r nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W jej uzasadnieniu wskazał, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] prawidłowo ocenił materiał dowodowy oraz stan faktyczny i prawny. Podkreślono także, iż w przypadku stwierdzenia samowoli budowlanej organ nadzoru budowlanego nie może uchylić się od wydania decyzji nakazującej rozbiórkę.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożyła D. L. wnosząc ojej uchylenie oraz podnosząc, iż działkę wraz z altaną zakupiła w 1996r, a nie jak wskazała wcześniej w 1998r. Do skargi załączyła oświadczenie Prezesa Zarządu P.O.D "[...]" z dnia 13.01.2002r. stwierdzające, że zagospodarowanie działki nastąpiło za zgodą zarządu i oświadczenie sąsiadów na okoliczność, że domek został wybudowany w 1988r.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko wyrażone w decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie należy zaznaczyć, że na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) - niniejsza sprawa
podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja jak i ją poprzedzająca organu I instancji narusza prawo.
Postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone bez należytego wyjaśnienia wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych i prawnych.
Analizując zgromadzony materiał dowodowy w sprawie należy stwierdzić, iż zarówno organ I instancji jak i organ odwoławczy nie ustalił dokładnego stanu faktycznego sprawy.
Zgodnie z jedną z ogólnych zasad postępowania administracyjnego organy powinny działać wnikliwie, prowadząc wyczerpujące postępowanie dowodowe w celu uzyskania tzw. prawdy obiektywnej. Na organie ciąży obowiązek takiego prowadzenia postępowania wyjaśniającego aby fakty istotne dla podjęcia rozstrzygnięcia zostały w miarę możliwości bezsprzecznie ustalone. Obowiązek ten wynika z art. 7 i 77 Kodeksu postępowania administracyjnego. Decydujące znaczenie w sprawie której, przedmiotem jest nakazanie rozbiórki określonego obiektu jest ustalenie daty jego realizacji.
Według oświadczenia Prezesa P.O.D. "[...]" ww. budynek został wybudowany w 1998r, z kolei z pism skarżącej wynika, że w 1996r. kupiła działkę wraz z przedmiotowym domkiem natomiast z oświadczenia użytkowników sąsiednich działek, że został on zrealizowany przez poprzednią właścicielkę w 1988r.
Organy nadzoru budowlanego wydając decyzję nakazową w tej sprawie bezpodstawnie przyjęły, że budynek został wybudowany w 1998r. i nie ustosunkowały się do okoliczności wskazywanych przez skarżącą. W tych warunkach oświadczenia Prezesa P.O.R "[...]" nie można było przyjąć za podstawę ustalenia daty wybudowania tego obiektu i obowiązkiem obu organów było dokonanie w tym zakresie precyzyjnych ustaleń. Stanowi to naruszenie art. 107 § 3 Kpa zgodnie z którym - uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.
Dokonanie wskazanego powyżej ustalenia decyduje z kolei o tym, która ustawa Prawo budowlane ma zastosowanie w odniesieniu do określonego obiektu. Ustalenie powyższej okoliczności jest także niezbędne do możliwości rozważenia zastosowania przepisu art. 49 Prawa budowlanego. Zgodnie z dyspozycją tego przepisu nie można nakazać rozbiórki, o której mowa w art. 48 Prawa budowlanego jeżeli upłynęło 5 lat od dnia zakończenia budowy obiektu budowlanego, a jego istnienie nie narusza przepisów O zagospodarowaniu przestrzennym w szczególności ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wskazać nadto należy, iż organy wydając decyzję rozbiórkową w ogóle nie rozpatrywały sprawy w aspekcie art. 49 powołanej ustawy.
Z powyższych względów należy uznać, iż sprawa nie została rozpatrzona w stopniu koniecznym do jej ostatecznego rozstrzygnięcia, co obligowało Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30.08.2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270). Rozstrzygnięcie w pkt II oparto na treści art. 152 powołanej wyżej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło