IV SA 2543/02
WyrokWSA w Warszawie2004-02-04
Skład orzekający: Sędzia NSA Z. Niewiadomski, Sędzia NSA T. Kobylecka, Sędzia WSA M. Małaszewska-Litwiniec (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo uzgodnił warunki zabudowy dla otwartego zbiornika na płynne odchody zwierzęce o pojemności 667 m³, stosując przepisy dotyczące zbiorników do 200 m³ i nie oceniając wystarczająco wpływu inwestycji na środowisko oraz zgodności z przepisami dotyczącymi kierunków wiatrów i pasów zieleni?Ratio decidendi
Organ I i II instancji arbitralnie uznały, że lokalizacja otwartego zbiornika na płynne odchody zwierzęce o pojemności 667 m³ spełnia wymagane normy, stosując przepisy dotyczące zbiorników do 200 m³ i nie wykazując wystarczającego uzasadnienia dla przyjętej odległości. Brak oceny wpływu inwestycji na środowisko oraz zgodności z przepisami dotyczącymi kierunków wiatrów i pasów zieleni stanowi naruszenie prawa.Stan faktyczny
Skarżący P.P. wniósł skargę na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego, która utrzymała w mocy postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego uzgadniające usytuowanie otwartego zbiornika na płynne odchody zwierzęce. Skarżący kwestionował odległość zbiornika od jego działki i obiektów budowlanych, a także lokalizację na terenie zalewowym i uciążliwość zapachową. Organy uznały, że odległości są zgodne z przepisami, mimo że zbiornik miał znacznie większą pojemność niż przewidywały podstawowe regulacje.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego oraz utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji, stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził od Głównego Inspektora Sanitarnego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Z. Niewiadomski, Sędziowie NSA T. Kobylecka, WSA M. Małaszewska-Litwiniec (spr.), Protokolant I. Kędzior, po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2004 r. sprawy ze skargi P.P. na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] maja 2002 r. Nr [...] w przedmiocie uzgodnienia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu 1. uchyla zaskarżone postanowienie i utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3. zasądza od Głównego Inspektora Sanitarnego na rzecz p. P.P. kwotę 10 zł ( dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania
Skarżący P.P. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dn. [...].05.2002 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. z dn. [...].03.2002 r. nr [...] w sprawie uzgodnienia usytuowania otwartego zbiornika na płynne odchody zwierzęce na działce nr [...], należącej do p. K.B. w miejscowości C.. Wojewódzki Inspektor Sanitarny w postanowieniu z dn. [...].03.2002 r. uchylił swoje postanowienie z dn. [...].03.2002 r. nr [...], w którym odmówił uzgodnienia proponowanych odległości usytuowania zbiornika od obiektów budowlanych i granicy działek przedstawionych na wyrysie sytuacyjno-wysokościowym, stanowiącym załącznik do projektu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz uzgodnił pozytywnie proponowane odległości usytuowania zbiornika od obiektów budowlanych i granicy działek. Przyczyną owej odmowy uzgodnienia z dn. [...].03.2002 r. było uzupełnienie wniosku odnośnie zagrożenia powodziowego z uwagi na przepływającą niedaleko rzekę [...], a także ze względu na ochronę ujęć wody. Z pisma Instytutu [...] wynikało, iż projektowana budowla znajduje się na terenie zalewowym rzeki [...], co zważywszy na obowiązek ochrony wód zapisany w art. 38 ust. 2 i 3 Prawa wodnego, obligowało do unikania, eliminacji i ograniczenia zanieczyszczenia wód zwłaszcza substancjami szczególnie szkodliwymi dla środowiska wodnego. Ponadto wskazano, że maksymalna rzędna zwierciadła wody na wskazanym terenie wynosi 105,75 m n Kr, a planowany zbiornik znajduje się na terenie o rzędnej 105,2. Wojewódzki Inspektor Sanitarny uznał wówczas, że lokalizacja owego zbiornika na terenie zalewowym rzeki [...] może spowodować w razie powodzi zalanie przedmiotowego zbiornika, a tym samym przedostanie się zanieczyszczeń w postaci ciekłych odchodów zwierzęcych do wód lądowych, co wiąże się ze stworzeniem zagrożenia dla zdrowia i życia ludzi.
Na to postanowienie wniósł zażalenie p. K.B. i podał, że projektowany zbiornik będzie usytuowany o 1,8 m wyżej niż koryto rzeki [...], a sama budowla wystawałaby 2 m. nad powierzchnię ziemi i przedłożył dokumentacje nieznaną dotychczas Wojewódzkiemu Inspektorowi Sanitarnemu, co zdaniem Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w B., w sposób niezbity uzasadniło twierdzenie, że zachowanie wskazanych w projekcie warunków praktycznie wyklucza zagrożenie wiążące się z lokalizacją tego zbiornika na obszarze zalewowym rzeki [...]..
W tym stanie rzeczy postanowieniem z dn. [...].03.2002 r. [...] [...] Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. uzgodnił usytuowanie otwartego zbiornika na płynne odchody zwierzęce na działce nr [...], należącej do p. K. B.
Skarżący P.P. wniósł zażalenie na postanowienie z dn. [...].03.2002 r. [...] Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, w którym kwestionował odległość usytuowania zbiornika od granicy jego działki, a także od obiektów budowlanych, których jest wfaścicielem oraz lokalizację owego zbiornika na terenie zalewowym rzeki [...]. Zarzucił także, iż wyższe usytuowanie tego zbiornika w niczym nie umniejszy uciążliwości jego odoru, co może zagrażać życiu i zdrowiu jego i jego rodziny. Jednocześnie wskazał, iż sąsiad może ten zbiornik usytuować w głębi swej działki, a nie na jej obrzeżu, blisko jego granicy. Ponadto zaznaczył, że zbiornik ten ma być wybudowany na terenie chronionego krajobrazu [...], a więc w obszarze turystycznym, co nie wpłynie na podniesienie walorów wypoczynkowych tego miejsca. W zażaleniu p. P.P. poinformował także, iż na swym terenie założył sad z drzewami i krzewami owocowymi oraz uprawia warzywa.
Główny Inspektor Sanitarny postanowieniem z dn. [...].05.2002 r. utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy i stwierdził, że odległości projektowanego zbiornika od otworów okiennych i drzwiowych pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi oraz od granicy działki skarżącego są większe od minimalnych odległości wymienionych w § 6 pkt. 4 rozporządzenia z dn. 7.10.1997 r.w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (Dz.U. z 1997 r., nr 132, poz.877). Organ II instancji wskazuje także, iż na inwestowanej działce znajduje się obora przeznaczona do hodowli bydła, stąd zbiornik ten poprawi stan sanitarny i zmniejszy negatywny wpływ na środowisko prowadzonej hodowli.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego p. P.P. jeszcze raz zaznaczył, iż inwestycja ta ma być zlokalizowana zbyt blisko jego granicy (ok. 10 metrow)i stanowić będzie ogromną uciążliwość dla otoczenia, w tym dla jego rodziny. Skarżący uważa, że przesunięcie lokalizacji zbiornika na drugą stronę obory poprawiłoby, choć w niewielkim stopniu sytuację. Podkreśla, iż zbiornik ten ma mieć ogromną kubaturę - 667 m.3 i powinien być projektowany raczej jako zbiornik zamknięty, a nie otwarty oraz zauważa, że planując budowę ekologicznej obory inwestor powinien przewidzieć konieczność wywozu nieczystości i już wówczas mieć przygotowane odpowiednie rozwiązanie.
Skarżący zaznaczył także, iż brak jest unormowań, które ustalałyby minimalne odległości od zabudowań dla zbiorników o trzykrotnie większej kubaturze niż wynikająca z powołanego rozporządzenia, ponadto podkreśla, iż trudno sobie wyobrazić by przy jej realizacji zostały zapewnione odpowiednie warunki higieniczne i zdrowotne oraz ochrona środowiska, a także ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich. Ponadto zauważył, że realizacja tej inwestycji naruszy § lii § 12 powołanego rozporządzenia, z których wynika powinność uwzględnienia przeważających kierunków wiatrów oraz powinność odizolowania ich od przyległych terenów pasami zieleni średnio- i wysokopiennej.
Skarżący nadmienia, iż dla inwestycji tej zatwierdzono już uprzednio projekt budowlany i wydano pozwolenie na budowę, a w efekcie jego odwołania uchylono w całości zaskarżona decyzję i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, decyzją z dn. [...].12.2001 r. ze względu na braki i uchybienia formalne.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Sanitarny podtrzymał swoje stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji i nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutów strony skarżącej. Ponownie wskazał, że odległości projektowanego zbiornika od otworów okiennych i drzwiowych pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi oraz od granicy działki skarżącego są większe od minimalnych odległości wymienionych w § 6 pkt. 4 rozporządzenia z dn. 7.10.1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (Dz.U. z 1997 r., nr 132, poz.877), skoro zbiornik ma pojemność większą niż 200 m3. Ponadto zauważył, że organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej opiniują pod względem sanitarno-higienicznym proponowane usytuowanie danego obiektu, nie mają natomiast kompetencji do wskazywania innych możliwości jego lokalizacji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Należy uznać, iż zarówno organ I, jak i II instancji w sposób arbitralny, bez stosownego uzasadnienia przyjęły, że lokalizacja zamierzonej inwestycji polegającej na usytuowaniu otwartego zbiornika na płynne odchody zwierzęce na działce nr [...], należącej do p. K.B. spełnia wymagane normj
Główny Inspektor Sanitarny uznał, że odległości projektowanego zbiornika od otworów okiennych i drzwiowych pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi oraz od
granicy działki skarżącego są większe od minimalnych odległości wymienionych w § 6 ust. 4 pkt. 1 i 4 rozporządzenia z dn. 7.10.1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (Dz.U. z 1997 r., nr 132, poz.877),. Przepisów wskazuje odległości minimalne dla takich zbiorników ale o pojemności do 200 m3, podczas gdy projektowany otwarty zbiornik na płynne odchody zwierzęce ma mieć pojemność 667 m.3 Skoro ma być ponad trzy razy większy, organ powinien wskazać dokładnie jaka jest ta odległość i wyjaśnić dlaczego takąfodległość uważa za wystarczającą. Przepis ust. 6 § 6 powołanego rozporządzenia pozwala na indywidualne określenie odległości takich zbiorników od obiektów budowlanych w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w uzgodnieniu z właściwym państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym. Uznanie jednakże odległości za wystarczającą wymaga wyczerpującego uzasadnienia. Należy uznać, że sprawa ta wymagała również oceny wpływu planowanej inwestycji na środowisko. Argument podnoszony przez Organ II instancji, iż na inwestowanej działce znajduje się obora przeznaczona do hodowli bydła, stąd zbiornik ten poprawi stan sanitarny i zmniejszy negatywny wpływ na środowisko prowadzonej hodowli nie jest wystarczający. Zważywszy, iż ów zbiornik będzie budowlą rolniczą uciążliwą dla otoczenia, jego usytuowanie powinno uwzględniać przeważające kierunki wiatrów w myśl § 11 powołanego rozporządzenia oraz zgodnie z jego § 12 budowla ta powinna być odizolowana od przyległych terenów stosownymi pasami zieleni. Argument podniesiony przez Głównego Inspektora Sanitarnego, że organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej opiniują pod względem sanitarno-higienicznym proponowane usytuowanie danego obiektu, nie mają natomiast kompetencji do wskazywania innych możliwości jego lokalizacji nie jest zasadne, bowiem wskazując jaka odległość danego zbiornika o pojemności ponad 200 m3 ma być zachowana od otworów okiennych i drzwiowych pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi oraz od granicy działki sąsiedniej w istocie przesądzają o możliwym miejscu jej lokalizacji.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżone postanowienie nie zostało wydane zgodnie z prawem i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji i wobec tego skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dn. 30.08.2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 12700) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dn. 30.08.2002 r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) -orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło