IV SA 2582/02
WyrokWSA w Warszawie2004-02-06
Skład orzekający: Joanna Kabat - Rembelska, Alicja Plucińska – Filipowicz, Jakub Linkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, rozpatrując odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji, prawidłowo rozpoznał sprawę w jej całokształcie, badając właściwość zastosowanych przepisów i przedmiot orzekania?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, rozpatrując sprawę w wyniku wniesienia środka zaskarżenia, ma obowiązek ponownie rozpoznać sprawę w jej całokształcie, a nie tylko oceniać prawidłowość zaskarżonego orzeczenia. W niniejszej sprawie Minister Środowiska nie zbadał właściwości zastosowanych przepisów ani przedmiotu orzekania w sposób umożliwiający ocenę zgodności ustaleń z prawem i materiałem dowodowym, co stanowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżący M.S., J.A., M.A., Z.M. zaskarżyli decyzję Ministra Środowiska z maja 2002 r., która utrzymała w mocy decyzję Wojewody z grudnia 2001 r. Wojewoda uzgodnił przedsięwzięcie "Ferma drobiu [...]" na etapie pozwolenia na budowę, nakładając na inwestora obowiązki monitoringowe. Minister Środowiska utrzymał decyzję w mocy, podzielając stanowisko organu pierwszej instancji. Skarżący zarzucili negatywny wpływ inwestycji na środowisko i mieszkańców oraz naruszenie prawa materialnego przez brak przedstawienia alternatywnych wariantów inwestycji.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Ministra Środowiska. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Joanna Kabat - Rembelska Sędziowie NSA Alicja Plucińska – Filipowicz (spr) Asesor WSA Jakub Linkowski Protokolant Agnieszka Foks - Skopińska po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2004 r. sprawy ze skargi M.S., J.A., M.A., Z.M. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] maja 2002 r. Nr [...] w przedmiocie uzgodnienia inwestycji "Ferma drobiu [...]" I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Skarżący kwestionują decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] maja 2002 r. Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2001 r. Nr [...].
Decyzją organu pierwszej instancji - Wojewody [...] na podstawie art. 48 ust. 2 pkt 1 i ust. 4 oraz art. 378 ust. 2 pkt 1 w związku z art. 46 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska /Dz. U. Nr 62, poz. 627/ po rozpatrzeniu wniosku firmy "K." sp. z. o.o z siedzibą w M. z dnia [...] października 2001 r., w oparciu o raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i projekt budowlany zostało uzgodnione przedsięwzięcie "Ferma drobiu [...]" "na etapie pozwolenia na budowę". W uzasadnieniu podano, iż projektowany obiekt należy do inwestycji wymienionych w § 1 rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998 r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko /Dz. U. z 1998 r. Nr 93, poz. 539/ w związku z art. 4 ustawy z dnia 278 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy - prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz. U. Nr. 100, poz. 1085/ a więc jest przedsięwzięciem mogącym znacząco oddziaływać na środowisko, o którym mowa w art. 51 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska.
Według organu wojewódzkiego - analiza przedstawionych w sprawie dokumentów wskazuje, że projektowana inwestycja nie spowoduje naruszenia wymagań ochrony środowiska, przy spełnieniu założeń technicznych i technologicznych, zwłaszcza ograniczających emisję hałasu do środowiska, przyjętych w raporcie o oddziaływaniu na środowisko i projekcie budowlanym.
Nałożono na inwestora obowiązki zgodnie z art. 56 Prawa ochrony środowiska w zakresie prowadzenia monitoringu lokalnego środowiska gruntowo-wodnego i hałasu, wykonania pomiarów emisji substancji zanieczyszczających z kurników i poziomu hałasu oraz wykonania po rocznym okresie eksploatacji, analizy porealizacyjnej uwzględniającej wpływ obiektu na poszczególne elementy środowiska, w celu określenia rzeczywistego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i ocenę przyjętych rozwiązań technicznych.
Po rozpoznaniu odwołań skarżących od ww decyzji Minister Środowiska decyzją z dnia [...] maja 2002 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Podzielając pogląd organu I instancji, iż w sprawie ma zastosowanie art. 48 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, zgodnie z którym "wojewoda uzgadnia projekt budowlany przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko, dla którego sporządzenie raportu oddziaływania na środowisko jest obligatoryjne", naczelny organ administracji państwowej uznał, iż zaskarżona decyzja jest prawidłowa. Podkreślił przy tym, iż w decyzji tej "zobowiązano dodatkowo inwestora do rozwiązania problemu odprowadzania i oczyszczania ścieków opadowych oraz szczegółowych rozwiązań technicznych ograniczających emisję hałasu do środowiska, tak aby nie był przekroczony dopuszczalny poziom hałasu poza terenem stanowiącym własność spółki "K.". Zobowiązano również do prowadzenia monitoringu lokalnego środowiska gruntowo-wodnego, wykonywania pomiarów emitowanych do powietrza, substancji z kurników oraz analizy porealizacyjnej uwzględniającej wpływ obiektu na poszczególne elementy środowiska, co umożliwi ocenę spełnienia wymogów określonych przepisami z zakresu ochrony środowiska."
W skardze na powyższą decyzję skarżący podnieśli, iż w sprawie nie uwzględniono, że projektowana inwestycja będzie negatywnie oddziaływała na obszarze co najmniej 100 metrów od fermy a więc stwarza zagrożenie dla środowiska naturalnego i mieszkańców sąsiednich nieruchomości. Ponadto naruszono prawo materialne wobec nie przedstawienia inwestorowi innego wariantu realizacji inwestycji.
W odpowiedzi na skargę wnosi się o jej oddalenie przytaczając argumenty takie jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Stwierdzono zwłaszcza, iż "Z przedstawionej dokumentacji wynika, że przedmiotowe przedsięwzięcie spełni wymogi przepisów w zakresie ochrony środowiska nie powodując przekroczeń dopuszczalnych stężeń zanieczyszczeń w powietrzu, dopuszczalnych poziomów hałasu oraz nie spowoduje zanieczyszczenia wód. W decyzji Wojewody [...] zobowiązano dodatkowo inwestora do rozwiązania problemu odprowadzania i oczyszczania ścieków opadowych oraz szczegółowych rozwiązań technicznych ograniczających emisję hałasu do środowiska, tak aby nie był przekroczony dopuszczalny poziom hałasu poza terenem stanowiącym własność" inwestora.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Stosownie do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego /rozdział 10 - postępowanie odwoławcze/ organ drugiej instancji rozpatrując sprawę w wyniku wniesienia środka zaskarżenia od decyzji organu pierwszej instancji ponownie rozpatruje sprawę w jej całokształcie, a nie tylko dokonuje oceny prawidłowości zaskarżonego orzeczenia. Wynika to zwłaszcza jednoznacznie z zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego określonej w art. 15 kpa.
Minister Środowiska rozpatrując zatem odwołanie wniesione przez skarżących miał obowiązek w pierwszym rzędzie zbadać, czy zastosowano w sprawie właściwe przepisy i dać temu wyraz w uzasadnieniu. W uzasadnieniu decyzji organu I instancji podkreśla się, iż wniosek wszczynający postępowanie w sprawie pochodzi z dnia [...] października 2001 roku.
Jak to ponadto wynika z treści decyzji organu I instancji, organ ten uzgodnił przedsięwzięcie "Ferma drobiu [...]" i zobowiązał inwestora do prowadzenia monitoringu lokalnego środowiska gruntowo-wodnego, wykonania pomiarów emisji substancji zanieczyszczających z kurników w terminie sześciu miesięcy od daty oddania obiektów do użytkowania, wykonania pomiarów poziomu hałsu przenikającego do środowiska przed oddaniem obiektów do użytkowania i po sześciu miesiącach eksploatacji oraz do wykonania po dwóch latach eksploatacji, analizy porealizacyjnej uwzględniającej wpływ obiektu na poszczególne elementy środowiska. Brak jest natomiast w tej decyzji jakiejkolwiek wzmianki o tym, aby Wojewoda "zobowiązał dodatkowo inwestora do rozwiązania problemu odprowadzania i oczyszczania ścieków opadowych oraz szczegółowych rozwiązań technicznych ograniczających emisję hałasu do środowiska, tak aby nie był przekroczony dopuszczalny poziom hałasu poza terenem stanowiącym własność" inwestora.
Ponadto z decyzji organu II instancji wynika, i z organ ten uzgodnił na podstawie art. 48 ustawy Prawo ochrony środowiska "projekt budowlany przedsięwzięcia", natomiast w treści decyzji organu I instancji mowa jest o uzgodnieniu "przedsięwzięcia", a nie "projektu budowlanego przedsięwzięcia". Może to zatem oznaczać, iż każdy z tych organów orzekał w innym przedmiocie.
Powyższe okoliczności w ocenie orzekającego w niniejszej sprawie składu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wskazują na to, iż organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania administracyjnego /art. 1§> kpa i przepisy rozdziału 10 kpa/, bowiem nie rozpoznał w wyniku wniesionego odwołania sprawy administracyjnej w taki sposób, który umożliwiałby na stwierdzenie, iż wyjaśnił zarówno podstawę prawną orzekania, jak i przedmiot orzekania a także ocenę zgodności dokonanych ustaleń z treścią normy prawnej stanowiącej podstawę orzekania oraz z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt lc oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr. 153, poz. 1270/, w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi .
Ponownie rozpoznając odwołanie wniesione od decyzji organu I instancji organ odwoławczy rozpozna sprawę z uwzględnieniem odpowiednich przepisów prawa materialnego i procesowego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło