IV SA 2640/02
WyrokWSA w Warszawie2004-02-05
Skład orzekający: Sędzia NSA Andrzej Gliniecki, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, As. WSA Bogusław Cieśla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o uchylenie decyzji ostatecznej w trybie art. 154 kpa może być rozpoznany, jeśli decyzja ta została wcześniej uchylona i wyeliminowana z obrotu prawnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o uchylenie decyzji w trybie art. 154 kpa nie może być rozpoznany, jeśli decyzja ta została wcześniej uchylona i wyeliminowana z obrotu prawnego. W takiej sytuacji postępowanie staje się bezprzedmiotowe, a organ nie ma podstaw do jej ponownego merytorycznego rozpatrywania, nawet w trybie nadzwyczajnym. Skarga została oddalona na podstawie art. 151 PPSA.Stan faktyczny
Skarżąca B. W. domagała się uchylenia decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2002 r. w przedmiocie odmowy nadania uprawnień budowlanych. Sprawa dotyczyła wieloletniego postępowania o uzyskanie uprawnień do projektowania w specjalności architektonicznej, które rozpoczęło się od decyzji Wojewody z 1994 r. Decyzja ta została uchylona w 1995 r., a następnie Wojewoda odmówił nadania uprawnień w 1998 r., co utrzymał w mocy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego. Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji w trybie art. 154 kpa, jednak organ umorzył postępowanie, uznając, że pierwotna decyzja Wojewody z 1994 r. nie funkcjonuje w obrocie prawnym. Skarżąca złożyła skargę do WSA, argumentując, że jej wniosek miał na celu wszczęcie nowego postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Gliniecki, Sędziowie WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, As. WSA Bogusław Cieśla (spr.), Protokolant Eliza Kapłańska, po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi B. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2002 r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej na podstawie art. 154 kpa oddala skargę
7 IV S.A. 2640/02
U Z A S A D N I E N I E
Decyzją Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1994 r. nr [...] odmówiono B. W. wydania stwierdzenia posiadania przygotowania zawodowego do pełnienia samodzielnej funkcji projektanta w specjalności architektonicznej. Po rozpoznaniu odwołania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał decyzję z dnia [...] lutego 1995 r. o uchyleniu zaskarżonej decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji z uzasadnieniem stosowania przepisów ustawy Prawo budowlane z 7 lipca 1994 r. W toku postępowania - w dniu 12 maja 1995 r. skarżąca wycofała część dokumentów stanowiących załączniki do wniosku.
Z ponownym wnioskiem o stwierdzenie posiadania przygotowania zawodowego wystąpiła w dniu 10 października 1997 r. W związku z tym Wojewoda [...] wydał decyzję z dnia [...] stycznia 1998 r. nr [...] ( odnosząc się do wniosku z dnia 29 listopada 1994 r.) . Na podstawie art. 14 ust 3 pkt 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane i § 8 ust 5 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z 30 grudnia 1994 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie - odmówił nadania uprawnień budowlanych do projektowania bez ograniczeń w specjalności architektonicznej bez przeprowadzenia egzaminu. Organ argumentował w uzasadnieniu, że aby uzyskać uprawnienia do projektowania bez ograniczeń o specjalności architektonicznej w zakresie wykształcenia należy legitymować się wykształceniem wyższym o kierunku studiów architektura , natomiast studia o kierunku budownictwo , w myśl przytoczonych przepisów , zaliczone zostały do kierunków pokrewnych. Daje to możliwość uzyskania uprawnień tylko do projektowania w "ograniczonym zakresie" , które skarżąca już posiada . Od decyzji z [...] stycznia 1998 r. o odmowie nadania uprawnień odwołała się B. W. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpoznaniu odwołania decyzją z dnia [...] marca 1998 r. nr [...] zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. Uzasadnił, że skarżąca nie spełnia podstawowego warunku nadania uprawnień budowlanych do projektowania bez ograniczeń w specjalności architektonicznej gdyż nie posiada wykształcenia odpowiedniego dla tej specjalności. Decyzja ta nie była zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego i stała się prawomocna.
W dniu 8 lutego 1999 r. skarżąca złożyła wniosek o uchylenie w trybie art. 154 §1 kpa decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Po rozpoznaniu tego wniosku Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniu [...] marca 1999 r. decyzją nr [...] odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...] marca 1998 r.
W dniu 2 stycznia 2002 r. B. W. wystąpiła na podstawie art. 61 kpa do [...] Urzędu Wojewódzkiego w O. o rozpoznanie sprawy i wydanie decyzji stwierdzającej uzyskanie uprawnień budowlanych w zakresie projektowania w specjalności architektonicznej. Organ poinformował wnioskodawczynię, że zasady nadania takich uprawnień nie zostały zmienione i wezwał do sprecyzowania wniosku - pytając czy składany wniosek jest wnioskiem o wznowienie postępowania.
Pismem z dnia 25 lutego 2002 r. wnioskodawczyni określiła, że jej wniosek należy traktować jako wniosek o uchylenie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1994 r. nr [...] w trybie art. 154 kpa.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2002 r. umorzył postępowanie w sprawie uchylenia w trybie art. 154 kpa decyzji Wojewody [...] z dnia [...].12.1994 r. o odmowie nadania uprawnień – argumentując, że wobec uchylenia tej decyzji w roku 1995 nie funkcjonuje w obrocie prawnym.
Skarżąca na podstawie art. 127 § 3 kpa wystąpiła z wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy i Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2002 r. orzekł o utrzymaniu w mocy własnej decyzji z dnia [...] kwietnia 2002 r. [...].
B. W. złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania w sprawie uchylenia w trybie art. 154 kpa decyzji z dnia [...].12.1994 r. W skardze do Sądu argumentowała że wnioskiem z dnia 2 stycznia 2002 r. skierowanym do Urzędu Wojewódzkiego w O. chciała wszczęcia nowego postępowania ale wbrew jej zamiarom został on przekazany do rozstrzygnięcia Głównemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego, który uznał że dotyczy on nie funkcjonującej w obrocie prawnym decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje :
Skarga nie jest zasadna
Możliwość wzruszenia decyzji administracyjnej na podstawie art. 154 kpa, będąca przedmiotem sprawy jest jednym z nadzwyczajnych trybów weryfikacji decyzji ostatecznych. Nie ulega wątpliwości, że decyzja Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1994 r. nr [...] nigdy nie stała się ostateczna bowiem została uchylona przez decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 1995 r. wskutek czego wyeliminowano ją z obrotu prawnego. W toku postępowania administracyjnego w przedmiocie nadania uprawnień po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewoda [...] odmówił nadania uprawnień decyzją z dnia [...] stycznia 1998 r. nr [...], która utrzymana została w mocy przez decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2002 r.
Ta ostatnia decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego jako ostateczna była przedmiotem postępowania w trybie art. 154 § 1 kpa w wyniku którego po wyczerpaniu środków odwoławczych organ odmówił uchylenia decyzji.
Zatem w sytuacji wystąpienia przez skarżącą w dniu 2 stycznia 2002 r. z wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy i stwierdzenie uzyskania uprawnień budowlanych w zakresie projektowania w specjalności architektonicznej, zasadnie organ domagał się określenia przez stronę trybu, w jakim sprawa ma być rozpatrzona. Skarżąca nie powoływała się bowiem na żadne nowe okoliczności przemawiające za zmianą stanu faktycznego uzasadniającą wniosek, poza zwiększeniem dorobku twórczego ( który zresztą nie był kwestionowany przy odmowie nadania uprawnień). Odpowiedź skarżącej nie pozostawiała wątpliwości co do jej intencji. Wskazała tryb postępowania, określając przedmiot i przepis prawa procesowego.
Słusznie więc wniosek ten przekazany został do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego celem rozpoznania jako wniosku o uchylenie ostatecznej decyzji na podstawie art. 154 §1 kpa. Znamienne jest, iż po umorzeniu postępowania na mocy decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2002 r. Bogumiła W. w swoim odwołaniu od tej decyzji nie kwestionowała prawidłowości zastosowanego trybu postępowania a jedynie jego merytoryczne zakończenie. Decyzję o umorzeniu postępowania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał zgodnie z art. 105 § 1 kpa bowiem postępowanie stało się bezprzedmiotowe, skoro decyzja Wojewody [...] z dnia [...].12.1994r. została wyeliminowana z obrotu prawnego w skutek uchylenia przez organ II instancji na mocy art. 138 § 2 kpa w dniu [...] lutego 1995 r. Fakt wcześniejszego uchylenia tej decyzji był bowiem okolicznością tego rodzaju, że przedmiotowe rozstrzygnięcie przestało istnieć, w związku z czym organ nie miał podstaw do jego powtórnego merytorycznego rozpatrywania także w trybie nadzwyczajnym.
Podkreślić należy, że postępowanie w sprawie zainicjowane zostało wnioskiem skarżącej z dnia 02.01.2002 r., sprecyzowanym w dniu 25.02. 2002r. w którym wniosła o uchylenie przywołanej decyzji stosownie do przepisów art. 154 kpa. Tak sformułowany wniosek musiał podlegać rozpoznaniu i jako niezasadny ocenić trzeba aktualnie podnoszony zarzut ,że sprawę rozpoznano w trybie niezgodnym z intencją skarżącej. Powoływanie się obecnie na uchybienia organów przy merytorycznym rozpoznaniu sprawy ( niezastosowanie § 22 rozporządzenia z dnia 30 grudnia 1994 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie) nie może przynieść skutku w toku weryfikacji na podstawie art. 154 kpa
W tym stanie rzeczy nie dopatrzono się ani w materiałach sprawy, ani tym bardziej w argumentacji skarżącej podstaw do uznania, iż zaskarżona decyzja narusza prawo i dlatego na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) Sąd skargę - jako nieuzasadnioną - oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło