IV SA 2658/03
WyrokWSA w Warszawie2004-12-08
Skład orzekający: Maria Czapska - Górnikiewicz, Tadeusz Nowak, Izabela Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy usypanie skarpy z gruzu, śmieci i ziemi, które nastąpiło w okresie kilku lat bez prowadzenia formalnych robót budowlanych, może być uznane za budowlę ziemną w rozumieniu prawa budowlanego i czy postępowanie administracyjne w tej sprawie powinno zostać umorzone jako bezprzedmiotowe?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji nie wyjaśniły należycie stanu faktycznego sprawy. Oświadczenie jednego z uczestników postępowania, że niwelacja terenu i utwardzenie go spychaczem z nawiezieniem gruzu i ziemi, sprzeczne z ustaleniami organów, wskazuje na możliwość wykonania prac wymagających pozwolenia na budowę, co podważa zasadność umorzenia postępowania.Stan faktyczny
Postępowanie administracyjne wszczęto na wniosek M. T. w sprawie usypania skarpy na działkach sąsiednich poprzez nasyp z gruzu, śmieci i ziemi. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, uznając, że skarpa powstała samoczynnie, bez robót budowlanych. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy, stwierdzając brak prac budowlanych i uznając wysypiska za niebędące obiektami budowlanymi. M. T. złożyła skargę, twierdząc, że skarpa jest budowlą ziemną.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz Sędziowie WSA Tadeusz Nowak (spr.) WSA Izabela Ostrowska Protokolant Sylwia Mackiewicz po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. T. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2003r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie usypania skarpy I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] stycznia 2003r; II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Na wniosek M. T.- współwłaścicielki działki nr ew. [...] położonej w [...] przy ul. [...], przylegającej do skarpy nadrzecznej, wszczęte zostało postępowanie administracyjne w sprawie poszerzenie skarpy, poprzez usypanie nasypu z gruzu, śmieci i ziemi na terenie sąsiedniej działki nr [...], będącej własnością D. L. i G. L. oraz na działki nr [...], będącej własnością B. C.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzji Nr [...] z dnia [...].01.2003r., umorzył jako bezprzedmiotowe, postępowanie administracyjne, prowadzone w przedmiocie usypania skarpy na terenach nadrzecznych w [...], na w/w działkach nr ew. [...] i [...]. W uzasadnieniu wskazano, że powiększenie przedmiotowej skarpy powstało w okresie kilku lat, bez prowadzenia jakichkolwiek robót budowlanych, związanych z budową obiektu budowlanego -budowli ziemnej, co zdaniem organu wynika z ustaleń wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu [...].09.2002r. Organ I instancji ustalił, że wysunięcie skarpy na odl. -10,0 m na całej szerokości działki nr ew. [...] , oraz na części działki nr ew. [...], w porównaniu do mapy sytuacyjno - wysokościowej, aktualnej na m-c luty 1999r nastąpiło bez wiedzy właścicieli działek.
Organ I instancji wskazał również, że Burmistrz Miasta [...] wydał w dniu [...].04.2002r. decyzję, nakazującą D. i G. L., usunięcie gruzu, nadmiaru ziemi i innych odpadów ze skarpy ze skarpy rzecznej, na działce nr [...], przy ul. [...].
Od tej decyzji odwołanie złożyła M. T., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odwołaniu, strona podnosi, że poszerzenie skarpy zostało dokonane poprzez usypanie nasypu z gruzu, śmieci i ziemi. Zdaniem strony rozbudowana skarpa, która niekorzystnie zmieniła ukształtowanie terenu jest budowlą ziemną w rozumieniu prawa budowlanego.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją Nr [...] z dnia [...] maja 2003 r. utrzymał w mocy zakwestionowaną w odwołaniu decyzję organu I instancji.
W ocenie organu II instancji organ I instancji po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego jaki istniał na gruncie w dniu oględzin i w sytuacji gdy w obrocie prawnym funkcjonuje prawomocna decyzja Burmistrza Miasta [...] z dnia [...].04.2002r nakazująca usunięcie gruzu, nadmiaru ziemi i innych odpadów ze skarpy ze skarpy rzecznej, prawidłowo umorzył postępowanie prowadzone w ramach nadzoru budowlanego.
Zdaniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, w trakcie przeprowadzonych przy udziale stron postępowania czynności kontrolnych, nie stwierdzono prowadzenia prac budowlanych przy formowaniu spornej skarpy. Zdaniem organu, niekontrolowane wysypiska gruzu, śmieci i ziemi, nie mogą być uznane za obiekty budowlane (budowle ziemne lub składowiska odpadów), w rozumieniu ustawy Prawo budowlane.
Skargę na powyższą decyzję złożyła M. T., podnosząc, podobnie jak w odwołaniu, że rozbudowana skarpa, która niekorzystnie zmieniła ukształtowanie terenu jest budowlą ziemną w rozumieniu prawa budowlanego.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w decyzji Nr [...], z dnia [...].03.2003 r. i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1271 z późn.zm.).
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji/ postanowień/, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja zapadła z oczywistym naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 kpa.
Postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone bez należytego wyjaśnienia wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych i prawnych.
Zarówno organ I jak i II instancji wskazały, że trakcie przeprowadzonych przy udziale stron, czynności kontrolnych, nie stwierdzono prowadzenia prac budowlanych przy formowaniu spornej skarpy, a niekontrolowane wysypiska gruzu, śmieci i ziemi, nie mogą być uznane za obiekty budowlane (budowle ziemne lub składowiska odpadów), w rozumieniu ustawy Prawo budowlane.
Tymczasem jeden z uczestników postępowania sądowego współwłaściciel działki nr [...], G. L., oświadczył na rozprawie sądowej w dniu 8 grudnia 2004r. ,że przesunął ziemię poprzez jej niwelację, aby uzyskać łagodniejszy dostęp do pozostałej części działki. Przy czym uczestnik stwierdza, że prace te polegały na nawiezieniu gruzu z ziemią i utwardzeniu terenu spychaczem.
Powyższe oświadczenie G. L. sprzeczne jest z ustaleniami organów administracyjnych, które stwierdziły jedynie niekontrolowane wysypisko gruzu i śmieci, które jak wynika z oświadczenia G. L. zostało uporządkowane. Natomiast zgodne jest z twierdzeniem skarżącej M. T., że rozbudowę naturalnej nadrzecznej skarpy wykonano w sposób zamierzony i celowy.
W tej sytuacji wykonane przez G. L. roboty mogą nosić znamiona prac, na które jest wymagane pozwolenie na budowę (nasyp ziemny będący, w rozumieniu art.3 pkt.1 lit.b i pkt.3 prawa budowlanego, obiektem budowlanym).
Zdaniem Sądu, powyższe oznacza, iż stan sprawy nie został należycie wyjaśniony.
Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest zawarta w art. 7 kpa zasada nakazująca organom administracji publicznej podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością. Z kolei art. 77 § 1 kpa mówi, że organ administracji publicznej zobowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Jako dowolne należy więc traktować ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w protokole oględzin, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności zostaje wykluczony dopiero ustaleniami dokonanymi w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 kpa), zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący (powołany wyżej art. 77 § 1 kpa), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania decyzji o przekonującej treści.
Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały bez wyjaśnienia okoliczności istotnych dla wyniku sprawy i dlatego działając na podstawie art. 145 ust.1 pkt. 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.270) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło