IV SA 2668/03

WyrokWSA w Warszawie2004-07-02

Skład orzekający: Bożena Walentynowicz, Mariola Kowalska, Halina Kuśmirek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może wydać decyzję o wznowieniu robót budowlanych, jeśli poprzedzające ją decyzje o pozwoleniu na budowę zostały uchylone przez sąd administracyjny, a inwestor wykonał nałożone obowiązki?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego może wydać decyzję o wznowieniu robót budowlanych, jeśli inwestor wykonał obowiązki nałożone decyzją wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. W przypadku uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę, roboty wykonane do daty wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego nie stanowią samowoli budowlanej, a w stosunku do prac nie zakończonych organ nadzoru budowlanego wszczyna postępowanie legalizacyjne. Organ administracyjny nie może odmówić wydania decyzji o wznowieniu robót budowlanych, gdy inwestor wypełnił nałożone obowiązki.
Stan faktyczny
Spółdzielnia Mieszkaniowa "E." zaskarżyła decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych przy budowie węzła "C.". Spółdzielnia zarzucała naruszenie jej uprawnień jako strony, błędy w parametrach inwestycji, niezgodność z decyzją o warunkach zabudowy oraz wydanie decyzji na podstawie nieprawomocnego postanowienia sanitarnego. Sąd oddalił skargę, uznając, że spółdzielnia była powiadomiona o postępowaniu i skorzystała z prawa do zapoznania się z aktami. Podkreślono, że roboty wykonane przed uchyleniem pozwolenia na budowę nie są samowolą, a postępowanie legalizacyjne zostało przeprowadzone prawidłowo.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Bożena Walentynowicz, Sędziowie asesor WSA Mariola Kowalska, sędzia NSA Halina Kuśmirek (spr), Protokolant Anna Kuklińska, po rozpoznaniu w dniu 2 lipca 2004 sprawy ze skargi [...] Spółdzielni Mieszkaniowa "E." w W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych przy budowie węzła "C." skargę oddala. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2003 r. udzielił Zarządowi Dróg Miejskich w [...], pozwolenia na wznowienie, wstrzymanych postanowieniem tego organu z dnia [...].11.2002 r. nr [...], robót budowlanych przy budowie węzła "C." w W., w zakresie przedstawionym w dokumentacji inwentaryzacyjno-projektowej w/w inwestycji. Decyzji tej nadał rygor natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu tej decyzji organ administracyjny powołał się na obowiązek opracowania dokumentacji inwentaryzacyjno-projektowej dla inwestycji węzeł "C." oraz oceny technicznej wykonanych robót, nałożony własną decyzją z dnia [...].01.2003 r. Inwestor nałożony obowiązek wykonał. Na skutek uchylenia przez Naczelny Sąd Administracyjny decyzji organów obu instancji zatwierdzającej projekt budowlany i wydającej pozwolenie na budowę drogi krajowej – [...] – odcinek od ul. I. do W. w W., wraz z towarzyszącymi urządzeniami budowlanymi oraz uchyleniem uzgodnień dotyczących tej inwestycji, inwestor wystąpił o ponowne dokonanie uzgodnień. Analizując przedstawioną przez inwestora dokumentację organ administracyjny stwierdził, że wykonany został obowiązek nałożony decyzją z dnia [...].01.2003 r. Zrealizowane dotychczas roboty budowlane wykonane zostały zgodnie z obowiązującymi przepisami i normami. Starosta Powiatu [...] postanowieniem z dnia [...].10.2002 r. uzgodnił w zakresie ochrony środowiska, przedsięwzięcie polegające na budowie [...] – odcinek od ul. I. do W. w W. wraz z towarzyszącymi urządzeniami budowlanymi. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...].01.2003 r. utrzymało w mocy powyższe postanowienie. Kwestie wynikające z przepisów ustawy – Prawo ochrony środowiska zostały ponownie rozstrzygnięte ostatecznym postanowieniem właściwego organu. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia [...].01.2003 r. uzgodnił przedmiotowe przedsięwzięcie, w zakresie budowy estakad węzła "C.". Postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].03.2003 r. Wykonanie obowiązków nałożonych na inwestora skutkuje wydaniem przez organ nadzoru budowlanego pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Odwołanie od tej decyzji wniosła [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa "E." zarzucając jej naruszenie uprawnień strony, bowiem Spółdzielnia powinna mieć możliwość zapoznania się ze zgromadzonym materiałem. Ponadto decyzja wydana została na podstawie nieprawomocnego postanowienia Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...]01.2003 r. Inspektor Sanitarny poprzestał na ustaleniach, których dokonano przy wydawaniu decyzji Wojewody [...] z dnia [...].07.2001 r. Zdaniem odwołującej Spółdzielni wydane decyzje i postanowienie obarczone są błędem podającym parametry inwestycji (pikietaż). Toczące się postępowanie zgodnie z art. 33 Prawa budowlanego wino zakończyć się decyzją pozwalającą na wznowienie robót budowlanych "w zakresie w którym została przez Naczelny Sąd Administracyjny unieważniona decyzja nr [...], a nie dopuszczono do użytkowania na mocy decyzji nr [...] z dnia [...].09.2002 r.". Obszar działania zaskarżonej decyzji nie pokrywa się z odcinkami trasy ustalonymi w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz nie obejmuje zjazdów i wjazdów na estakady. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy powołał się na przepis art. 50 ust. 2 pkt 1 i pkt 2 Prawa budowlanego z 1994 roku na mocy którego [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wstrzymał roboty budowlane oraz ustalił wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń. W terminie określonym w art. 50 ust. 4 ten sam organ nałożył na inwestora, na mocy art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Inwestor wykonał nałożone obowiązki, co skutkowało wydaniem decyzji o wznowieniu robót budowlanych. Zarzuty skarżącej Spółdzielni mogą dotyczyć postępowania o pozwolenie na budowę, a nie postępowania prowadzonego przez nadzór budowlany. Warunki zawarte w piśmie Spółdzielni z dnia 31.10.2002 r. i ich ewentualna realizacja będzie mogła być dokonana po oddaniu trasy do użytku i przeprowadzeniu niezbędnych pomiarów oraz sporządzeniu mapy akustycznej terenu, w celu opracowania oceny stanu akustycznego środowiska. Nieuzasadniony jest zarzut wydania decyzji na podstawie nieprawomocnego postanowienia inspektora sanitarnego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpoznając zażalenie Spółdzielni "E." w dniu [...].03.2003 r. utrzymał postanowienie w mocy. Z uwagi na charakter sprawy, niezbędność zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami, wyjątkowo ważny interes strony i interes społeczny – decyzji został nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Skargę na powyższą decyzję złożyła [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa "E.", wnosząc o jej uchylenie a nadto uchylenie rygoru natychmiastowej wykonalności. W skardze powtórzone zostały zarzuty uprzednio podniesione w odwołaniu od decyzji organu I instancji – o naruszeniu uprawnień skarżącej Spółdzielni jako strony postępowania, błędu dotyczącego parametrów inwestycji, zakresu wznowienia prac budowlanych oraz sprzeczności z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Nie można podzielić zarzutu strony skarżącej, iż w postępowaniu administracyjnym zostały naruszone jej uprawnienia jako strony postępowania. O wszczęciu postępowania w niniejszej sprawie (zawiadomienie z dnia 10.10.2002 r.) oraz możliwości zapoznania się z aktami strona skarżąca została powiadomiona o czym świadczy treść jej pisma do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 31.10.2002 r. (k.63). Z uprawnień swoich Spółdzielnia skorzystała, co wynika z notatki służbowej z dnia 31.10.2002 r. (k.62). W notatce tej stwierdzono, iż członkom Zarządu [...] "E. – G. E.t i Z. K. udostępniono akta sprawy wraz z możliwością sporządzania notatek i odpisów. Przechodząc do pozostałych zarzutów, na wstępie należy przypomnieć, iż Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 11.09.2002 r. sygn. akt IV SA 4003/01 uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę drogi krajowej – [...] – odcinek od ul. I. do W. w W. wraz z towarzyszącymi urządzeniami budowlanymi. Wyrokami w sprawach IV SA 3621/01, IV SA 1721/02 i IV SA 3620/01 została stwierdzona nieważność bądź uchylone zostały orzeczenia uzgadniające rozwiązania projektowe dla powyższej inwestycji. W momencie usunięcia z obiegu prawnego powyższych orzeczeń przez Naczelny Sąd Administracyjny szereg prac budowlanych przy przedmiotowej inwestycji było już zrealizowanych. Niektóre jednak prace budowlane były w toku. Nie budzi wątpliwości legalność prac budowlanych już wykonanych przez inwestora na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Utrata mocy prawnej decyzji o pozwoleniu na budowę ma bowiem ten skutek, iż robót budowlanych wykonanych do daty wyeliminowania jej z obrotu prawnego nie można oceniać jako samowoli budowlanej. W stosunku do prac nie zakończonych, do których inwestor nie mógł wystąpić z wnioskiem o pozwolenie na użytkowanie, wszczęte zostało postępowanie przed organami nadzoru budowlanego. Postanowieniem nr [...] z dnia [...].11.2002 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. nr 106, poz. 1126 ze zm.) wstrzymał prowadzenie robót budowlanych wykonywanych przy budowie węzła "C." w W., uznając niezbędność wykonania przez inwestora robót zabezpieczających. Następnie ten sam organ decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. nałożył na inwestora – Miasto [...], na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. obowiązek opracowania dokumentacji inwentaryzacyjno-projektowej dla inwestycji węzeł "C." (robót wykonanych po 11.03.2002 r.) i ocenę techniczną tych robót w terminie do dnia 25.04.2003 r. W imieniu inwestora – Zarząd Dróg Miejskich w [...] pismem z dnia 03.03.2003 r. przedstawił dokumentację nakazaną w decyzji nr [...]. W związku z powyższym [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...].03.2003 r. nr [...] na podstawie art. 51 ust. 1a ustawy – Prawo budowlane udzielił Zarządowi Dróg Miejskich w [...] występującemu w imieniu Miasta [...] (pełnomocnictwo) pozwolenia na wznowienie robót budowlanych przy budowie węzła "C." w zakresie przedstawionym w dokumentacji inwentaryzacyjno-projektowej tej inwestycji wstrzymanych postanowieniem z dnia [...].11.2002 r. uznając po analizie przedstawionych dokumentów, iż obowiązek nałożony decyzją nr [...] – został wykonany. Zgodność z prawem zaskarżonych decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie budzi wątpliwości. Stosownie do art. 51 ust. 1a cytowanej wyżej ustawy – Prawo budowlane, wykonanie obowiązku nałożonego decyzją przewidzianą w art. 51 ust. 1 pkt 2 daje inwestorowi możliwość ubiegania się o wydanie na jego rzecz decyzji o wznowieniu robót budowlanych. Treść art. 51 ust. 1 a wskazuje, że w przypadku wypełnienia przez inwestora obowiązków nałożonych decyzją wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2, organ administracyjny nie może odmówić wydania decyzji o wznowieniu robót budowlanych. Jednostka skarżąca nie kwestionuje okoliczności wykonania przez inwestora dokumentacji nałożonej decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...].01.2003 r. Natomiast zarzut niezgodności zaskarżonej decyzji z odcinkami trasy ustalonymi w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, nie jest zasadny. Przede wszystkim wbrew twierdzeniom skarżącej Spółdzielni niniejsze postępowanie nie jest oparte na przepisie art. 33 Prawa budowlanego i toczy się przed organami nadzoru budowlanego, a nie organami architektoniczno-budowlanymi, w których kompetencji pozostają sprawy wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę. Wobec uchylenia przez Naczelny Sąd Administracyjny decyzji o pozwoleniu na budowę, straciła moc również decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla tej inwestycji. Odcinki trasy ustalone w tej decyzji nie mają znaczenia w postępowaniu administracyjnym prowadzonym na podstawie art. 51 Prawa budowlanego. Zakres prac budowlanych inwestycji objętych zaskarżoną decyzją wynika z postanowienia wstrzymującego prowadzone roboty budowlane. Zmiana dokumentacji technicznej w zakresie opracowania wjazdu i zjazdu z osiedla "S." o które wnosiła Spółdzielnia "E." nie jest możliwe do uwzględnienia na etapie wydawania pozwolenia na wznowienie robót. Dodanie w decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych jakiegokolwiek warunku wpływającego na skutki prawne jakie wywołuje decyzja – nie znajduje prawnego uzasadnienia (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 04.12.2002 r. sygn. akt IV SA 210/01). Choć nie było to wymagane w decyzji nr [...] do akt sprawy dołączone zostały nowe orzeczenia uzgadniające w zakresie ochrony środowiska. Postanowienia Starosty Powiatu [...] z dnia [...].10.2002 r. utrzymane w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w dniu [...].01.2003 r. oraz Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].01.2003 r. utrzymane w mocy przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w dniu [...].03.2003 r. Porównanie dat wskazuje, iż postanowienia uzgadniające były ostateczne w dacie wydawania pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Należy zgodzić się z zarzutami skargi, iż organy nadzoru budowlanego w wydawanych orzeczeniach błędnie podały parametry inwestycji (pikietaż). Błędy te nie dotyczą jednak decyzji organów obu instancji wydanych w przedmiocie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest zaś jedynie decyzja o wznowieniu robót budowlanych, a nie poprzedzające ją ostateczne orzeczenia wydane przez nadzór budowlany. Z powyższych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji..

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło