IV SA 2670/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Moraczewski, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Protokolant Anna Sokołowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi F. Sp.z o.o.w W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2003 r. Znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala. 7/IVSA 2670/03 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2003r Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania Spółki F. Sp. z o.o. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2003r nr [...] stwierdzającej z urzędu nieważność decyzji Burmistrza [...] z dnia [...] grudnia 1990r znak [...] zatwierdzającej plan realizacyjny i zezwalającej na rozbudowę zakładu P. – utrzymał w mocy w/w decyzję Wojewody. W toku postępowania administracyjnego ustalono, że decyzję z dnia [...] grudnia 90r w/w Burmistrz [...] zatwierdził plan realizacyjny i udzielił pozwolenia na rozbudowę zakładu P. Na mocy umowy sprzedaży z dnia 27 września 1994r ( akt notarialny rep [...] Kancelaria Notarialna Z.M. w W.). F. Sp. z o.o. nabyła Przedsiębiorstwo Zagraniczne " R." w upadłości. Decyzją z dnia [...] Marca 2003r nr [...] Wojewoda [...] stwierdził z urzędu nieważność w/w decyzji Burmistrza [...]. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji wskazał , że zgodnie z dyspozycją art 29 ust 5 ustawy z dnia 24 października 1974r Prawo budowlane, pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie jednostce organizacyjnej lub osobie, która wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Z akt sprawy wynika, że inwestor takim prawem nie dysponował zatem decyzja w przedmiocie pozwolenia na budowę obarczona jest wadą nieważności, zapadła z rażącym naruszeniem prawa – art 29 Prawa budowlanego z 1974r. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lipca 2002r F. Sp. z o.o. wniosła o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji. W uzasadnieniu skarżąca Spółka wskazała, że zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego zrealizowanie inwestycji na podstawie decyzji o pozwoleniu budowlanym wyłącza dopuszczalność stwierdzenia nieważności tej decyzji mimo zaistnienia przesłanek z art 156 § 2 kpa. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał wcześniej prezentowana argumentację. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art 97 § 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U nr 153 poz 1271 z pózn. zm. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji nie można postawić zarzutu naruszenia prawa a w takim właśnie zakresie możliwa jest sądowa kontrola( art 1§2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r Prawo o ustroju sądów administracyjnych Dz.U. 153 poz 1269) Przedmiotowe postępowanie w sprawie jest postępowaniem nadzwyczajnym. Prowadzone na podstawie przepisu art 156 § 1 kpa jest postępowaniem, którego celem, w przeciwieństwie do postępowania głównego – rozpoznawczego, nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy lecz przeprowadzenie weryfikacji wydanej decyzji z jednego tylko punktu widzenia czy decyzja dotknięta jest jedną z kwalifikowanych wad wskazanych w w/w przepisie prawa. W niniejszym postępowaniu organy obu instancji uznały, że badana decyzja Burmistrza [...] z dnia [...] grudnia 1990r zatwierdzająca plan realizacyjny i zezwalająca na rozbudowę P. zapadła z rażącym naruszeniem prawa art 29 ust 5 ustawy z dnia 24 października 1974r Prawo budowlane. Sąd w pełni podziela powołaną ocenę. Zgodnie z w/w przepisem Prawa budowlanego z 1974r pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie jednostce organizacyjnej lub osobie która wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Kontrolowana decyzja pozwolenia na budowę zapadła w warunkach gdy inwestor nie dysponował takim prawem, nie wykazał się nim w postępowaniu przed Burmistrzem. Takiego prawa nie może wykazywać umowa użyczenia z 20 lipca 1987roku skoro do niej nie dołączono dokumentu potwierdzającego tytuł własności do przedmiotowej nieruchomości po stronie użyczającego (np wypis z IV działów księgi wieczystej) Zdaniem Sądu brak prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane stanowi o tym, w okolicznościach niniejszej sprawy, że wydana w tych warunkach decyzja w przedmiocie pozwolenia na budowę dotknięta jest wadą nieważności wymienioną w art 156 § 1 pkt 2 kpa – rażącego naruszenia prawa tj. art 29 ust 5 Prawa budowlanego z 1974r. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia gdy treść decyzji jest jednoznacznie sprzeczna z treścią określanego przepisu prawa przez proste ich zestawienie. Tak jest w niniejszej sprawie gdyż decyzja w oczywisty konkretny sposób narusza w/w przepis prawa materialnego. Zdaniem Sądu rodzaj tego naruszenia prawa powoduje, że decyzja taka nie może być zaakceptowana jako rozstrzygnięcie wydane przez organ praworządnego państwa którego rzeczą jest przestrzeganie także konstytucyjnej zasady ochrony ochrony prawa własności. Za nieuzasadniony trzeba też uznać zarzut skargi powołujący się na wywołanie nieodwracalnych skutków prawnych decyzją o pozwoleniu na budowę i wyprowadzających z tej decyzji negatywną przesłanką dla stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. Należy podnieść, że przywołana przez skarżącego uchwała Sądu Najwyższego z dnia 18 listopada 1993r III AZP 23/93 (OSNC z 1994r nr 5 poz 108) w której wyrażony został pogląd, że zrealizowanie inwestycji na podstawie pozwolenia na budowę wyłącza dopuszczalność stwierdzenia nieważności decyzji o pozwolenie na budowę nie zyskała aprobaty w orzecznictwie i doktrynie. Wymieniona uchwała stanowi wyłącznie jedną z wykładni art 156 § 2 kpa i ukazała wyłącznie skład orzekający w sprawie w której została wydana. Skład orzekający w rozpoznawanej sprawie z przyczyn niżej przedstawionych nie podziela stanowiska zawartego we wskazanej uchwale. Wymieniony przepis art 156 § 2 kpa odnosi nieodwracalność skutków do zdarzeń prawnych a nie do stanu faktycznego. Nieodwracalność skutków prawnych w rozumieniu wymienionego przepisu nie można utożsamiać z niemożnością przywrócenia stanu faktycznego ( pat. Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz M. Jaśkowska i A. Wróbel Zakroczyn 2000 str 921). Wykonanie robót budowlanych na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę należy zaliczyć do zdarzeń faktycznych, a nie skutków prawnych choć fakt, że inwestor działał w granicach udzielonego pozwolenia na budowę determinuje byt prawny zrealizowanego obiektu. Realizacja obiektu budowlanego na podstawie decyzji administracyjnej nie pozbawia organ administracji możliwości zniesienia skutków jakie wywołała taka decyzja, przeciwnie to właśnie organ administracji powołany jest do podjęcia takich działań. Wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę stanowiło dla inwestora uprawnienie do wykonania robót budowlanych a więc do podjęcia działań faktycznych. Mając na uwadze powyższe rozwiązania Sąd orzekł w trybie art 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi( Dz. U. 153 poz 1270 z 2002r)