IV SA 2675/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek (spr.), Sędziowie (WSA, Ewa Machlejd, Bożena Więch – Baranowska, , Protokolant Piotr Zawadzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 06 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi Z. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2003 r., na postawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r., nakazał Z. G. wykonanie następujących czynności w wybudowanym w 1990 r. budynku letniskowym oraz zbiorniku ściekowym, na działce nr ewid. [...], położonej we wsi [...] gm. [...]: – opracowanie inwentaryzacji z ekspertyzą techniczna wykonanych robót – wykonania robót określonych w opracowanej ekspertyzie technicznej, w celu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem w terminie sześciu miesięcy od dnia uprawomocnienia się decyzji. W uzasadnieniu decyzji organ administracyjny podniósł, iż w dniu 29.04.2003 r. przeprowadzono oględziny na terenie działki inwestora nr [...]. Obecny w czasie oględzin Z.G. oświadczył, iż wszystkie prace budowlane przy budynku letniskowym zostały zakończone w 1990 r. Na działce został pobudowany budynek letniskowy i zbiornik ściekowy na podstawie pozwolenia na budowę z dnia [...].07.1987 r. Następnie decyzją z dnia [...] kwietnia 1989 r. zezwolono na remont i obmurowanie budynku letniskowego. Zatwierdzony projekt budowlany z 1987 r. budynku letniskowego obejmował wymiary zewnętrzne obiektu 6,30m x 7,50m konstrukcji drewnianej, parterowy, bez podpiwniczenia, z dachem dwuspadowym, z tarasem bez zadaszenia. Przy remoncie tego budynku projekt budowlany obejmował wymiary 8,30m x 11,00m konstrukcji murowano-drewnianej. W opracowanej dokumentacji nastąpiły nieścisłości. W rzutach projektu od strony działki M. i T. W. przewidywane były tylko otwory okienne, natomiast w elewacji projektu oprócz otworów okiennych uwidoczniono dodatkowo drzwi balkonowe wraz z balkonem. Obiekt jest w bardzo dobrym stanie technicznym, nie stwarza zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz występuje możliwość doprowadzenia wykonanych robót do zgodności z przepisami. Stwierdzone istotne odstępstwa od warunków określonych w pozwoleniach na budowę polegają na: – zmianach wymiarów zewnętrznych budynku – wybudowaniu dodatkowo podpiwniczenia na całej powierzchni budynku – rozbudowaniu tarasu wraz z zadaszeniem – nadbudowie pomieszczenia o wymiarach 3,00m x 8,50m – wykonaniu konstrukcji dachowej wielospadowej (dach miał być dwuspadowy) – braku wywiewek w zbiorniku ściekowym. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Z. G. Zakwestionował on sformułowanie zawarte w protokole oględzin, w którym m.in. nie zanotowano, iż budynek podpiwniczony jest tylko częściowo, a zaprojektowany taras wzdłuż całego budynku skrócono do części nowej. Nie zaprotokołowano uwag odwołującego i nie wydano mu egzemplarza tego protokołu. W protokole brak jest wzmianki o przeprowadzeniu wymiarów zewnętrznych obiektu. Częściowe podpiwniczenie istniało od początku wybudowania obiektu, o czym wiedział Urząd Gminy. Było ono konieczne z uwagi na usytuowanie zbiornika na wodę oraz hydroforu. Częściowe podpiwniczenie zostało wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną. W projektach taras był zadaszony i obejmował on poddasze o wymiarach 8,30m x 3,5m. Na rzucie poziomym parteru uwidocznione są schody na poddasze. W dzienniku budowy stwierdzono, iż schody przeniesiono z uwagi na niemożność ich wykonania w zaprojektowanym miejscu. Konstrukcja dachu jest dwuspadowa, ponieważ skrócony został taras, a o szerokość tarasu zwiększono powierzchnię w nowej części obiektu. W nowym budynku konstrukcja dachu uległa zmianie bo nie byłoby możliwości wejścia na poddasze. Zmiana tarasu uwidoczniona została w projekcie. Brak w nim więźby dachowej oraz rzutu poziomego dachu, stad rozwiązanie konstrukcji dachu należało do inspektora nadzoru. Zbiornik ściekowy posiada wywiewkę wyprowadzoną ponad dach budynku. W protokole nie ma zapisu o braku wywiewek. Zdaniem odwołującego, budynek wykonano zgodnie z projektem. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2003 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję uznając, iż kwestie podnoszone w odwołaniu pozostają bez wpływu na treść rozstrzygnięcia. Stosownie do art. 51 ust. 1 pkt 2 przed upływem terminu określonego w art. 50 ust. 4 organ wydaje decyzję nakładającą obowiązek wykonania określonych czynności, w celu oprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Ustalony w toku postępowania administracyjnego stan faktyczny i prawny pozwala na przyjęcie, że rozstrzygniecie podjęte przez organ I instancji jest prawidłowe. Skargę na tę decyzje złożył Z. G. W skardze podniesiono te same zarzuty, które były zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji (nieprawidłowe zapisy protokołu, brak zmiany wymiarów zewnętrznych obiektu, wykonane jedynie częściowo podpiwniczenie budynku, zadaszenie tarasu, wykazane w projekcie nadbudowy tarasu, dach dwuspadowy oraz prawidłowe wykonanie zbiornika ściekowego). Niezrozumiałe jest więc nakazanie sporządzenia ekspertyzy technicznej, na którą brak jest źródeł finansowych skarżącemu. W skardze podniesiono również kwestie nieprawidłowości budowy na terenie sąsiedniej nieruchomości. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi, powtarzając argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Co prawda Sąd administracyjny, stosownie do przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) nie jest związany granicami skargi, natomiast jest związany granicami zaskarżonego aktu (decyzji). Oznacza to, iż w toku niniejszej sprawy nie może być poddana kontroli kwestia prawidłowości inwestycji wybudowanych na sąsiedniej nieruchomości, nie objętych zaskarżoną decyzją. Z zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 i 77 kpa wynika obowiązek organu administracji publicznej, do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Zdaniem Sądu administracyjnego, obowiązku powyższego nie wykonały organy obu instancji, orzekające w niniejszej sprawie. Ponadto art. 107 § 3 kpa nakłada na organy obowiązek, aby uzasadnienie faktycznie zawierało w szczególności wskazanie faktów, które zostały uznane za udowodnione, dowodów, na których organ się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności. Wymagania te powinny być spełnione z tego powodu, aby wykazać, iż rozstrzygnięcie jest logiczną konsekwencją ustalonego stanu faktycznego, znajdującego się w aktach sprawy. W niniejszej sprawie stwierdzenia organów administracyjnych zawarte w uzasadnieniach decyzji nie znajdują w pełni odzwierciedlenia w dowodach zebranych w sprawie. Przepisy art. 50 i 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. nr 106, poz. 1126 ze zm.) mają zastosowanie w przypadku ustalenia, iż prace budowlane wykonywane bądź już wykonane, w sposób istotny odbiegają od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę. Organ I instancji uznał, iż w przypadku budynku letniskowego skarżącego zaistniały istotne odstępstwa od warunków pozwolenia na budowę polegające na: – zmianach wymiarów zewnętrznych budynku – wybudowaniu dodatkowo podpiwniczenia na całej powierzchni budynku – rozbudowania tarasu wraz z zadaszeniem – nadbudowie pomieszczenia o wymiarach 3,00m x 8,50m – wykonaniu konstrukcji dachowej wielospadowej – braku wywiewek w zbiorniku ściekowym. Aby uznać, iż zaistniały odstępstwa wykonanego obiektu budowlanego w porównaniu do warunków uzyskanego pozwolenia na budowę, organ administracyjny winien porównać projekt budowlany zatwierdzony decyzją o pozwoleniu na budowę ze zrealizowaną budową. Opisane przez organ I instancji odstępstwa budynku letniskowego skarżącego nie zawsze znajdują odbicie w materiale dowodowym sprawy. Protokół oględzin dokonanych na nieruchomości skarżącego w dniu 29.04.2003 r. nie ujawnił by organ w czasie wizji przeprowadził pomiary domku letniskowego. Co prawda są w nim zawarte stwierdzenia o wymiarach obiektu, ale podane parametry wynikają z dwóch decyzji o pozwoleniu na budowę. W związku z tym brak jest w aktach sprawy jakiegokolwiek dowodu, iż wybudowany budynek wymiarami zewnętrznymi odbiega od zatwierdzonych projektów budowlanych. W czasie oględzin nie stwierdzono również braku wywiewek w zbiorniku ściekowym. Ponadto sam skarżący Z. G. w odwołaniu od decyzji organu I instancji zakwestionował również rzetelność dokonanych zapisów w protokole oględzin. W rzeczywistości bowiem podpiwniczenie nie znajduje się pod całym budynkiem, lecz jedynie pod jego częścią, a zadaszenie tarasu oraz poddasze budynku wynika z zatwierdzonych projektów budowlanych. Na znajdującym się w aktach sprawy projekcie budowlanym stanowiącym załącznik do decyzji nr [...] w elewacji bocznej uwidoczniony został balkon na poddaszu, co wskazuje iż poddasze to ujęte było w załączniku do pozwolenia na budowę. Ewentualne nieprawidłowości samego projektu budowlanego nie mogą zaś stanowić podstawy do wydania orzeczeń w trybie art. 51 Prawa budowlanego. W kontekście powyższych rozważań wynikających z akt sprawy, niezrozumiałe jest stwierdzenie organu odwoławczego, iż "kwestie podniesione w odwołaniu pozostają bez wpływu na treść rozstrzygnięcia". Skoro ewidentne jest, iż część podanych przez organ odstępstw nie wynika z poczynionych ustaleń faktycznych, a inne są kwestionowane przez odwołującego, organ II instancji miał obowiązek zbadać wnikliwie zasadność podniesionych w odwołaniu zarzutów.... Od prawidłowego ustalenia wykrytych odstępstw wykonanego obiektu budowlanego zależy bowiem ocena, czy odstępstwa te mogą być uznane za istotne i w związku z tym ocenić prawidłowość zastosowania art. 51 ustawy. Ponadto podnieść należy, że stosownie do art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. organy architektoniczno-budowlane oraz nadzoru budowlanego w przypadku powstania uzasadnionych wątpliwości, co do stanu technicznego obiektu budowlanego, mogły nakazać dostarczenia przez inwestora odpowiednich ocen technicznych i ekspertyz, bez wszczynania postępowania z art. 51. Z powyższych względów Sąd administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), orzekł jak w sentencji wyroku.