IV SA 2690/03
WyrokWSA w Warszawie2004-12-15
Skład orzekający: Ewa Machlejd, Bożena Walentynowicz, Mariola Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwały organów samorządu zawodowego architektów o zawieszeniu w prawach członka mogą być wydane wobec osoby, która nigdy nie złożyła wniosku o wpis na listę członków i nie wyraziła woli bycia członkiem?Ratio decidendi
Uchwały organów samorządu zawodowego architektów o zawieszeniu w prawach członka zostały wydane bez podstawy prawnej, ponieważ skarżący nigdy nie złożył wniosku o wpis na listę członków, a członkostwo w izbie nie jest obowiązkowe. Ankieta osobowa nie spełnia wymogów wniosku, a przepisy dotyczące wpisu weszły w życie po dacie rzekomego wpisu.Stan faktyczny
Skarżący A. K. został zawieszony w prawach członka Okręgowej Izby Architektów z powodu nieopłacenia składek członkowskich przez okres dłuższy niż 6 miesięcy. Krajowa Rada Izby Architektów utrzymała w mocy tę uchwałę, wskazując na wpis skarżącego na listę członków w dniu 18 grudnia 2001 r. Skarżący podniósł, że nigdy nie składał wniosku o wpis i uczestniczył jedynie w zebraniach informacyjnych.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały Krajowej Rady Izby Architektów oraz poprzedzającej ją uchwały Okręgowej Rady Izby Architektów.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd, , Sędzia NSA Bożena Walentynowicz, Asesor WSA Mariola Kowalska (spr.), Protokolant Rafał Kubik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2004 r. ze skargi A. K. na uchwałę Krajowej Rady Izby Architektów z dnia [...] czerwca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie zawieszenia w prawach członka Izby Architektów I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały oraz poprzedzającej ją uchwały [...] Okręgowej Rady Architektów, II. zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
[...] Okręgowa Rada Izby Architektów , uchwałą z dnia [...] sierpnia 2002r, działając na podstawie art. 42 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów (Dz.U. z 2001 r. Nr 5, poz. 42 z późn.zm.), zawiesiła A. K. w prawach członka [...] Okręgowej Izby Architektów z powodu nieopłacenia składek członkowskich przez okres dłuższy niż 6 miesięcy.
Od uchwały powyższej odwołał się A. K., podnosząc, iż nie jest członkiem [...] Okręgowej Izby Architektów.
Uchwałą z dnia [...] czerwca 2003r. nr [...] Krajowa Rada Architektów utrzymała w mocy zaskarżoną uchwałę.
W uzasadnieniu wskazała, iż według informacji uzyskanych z [...] Okręgowej Izby Architektów wpis skarżącego na listę członków nastąpił w dniu 18 grudnia 2001 r. Tryb nabycia członkostwa w okresie tworzenia samorządu został uregulowany w przepisach przejściowych ustawy samorządowej , tj. w art. 61 ust. 5, 6 i nast, zaś zastosowanie uproszczonego trybu wpisu na listę samorządową miało zapewnić możliwość wykonywania zawodu osobom posiadającym uprawnienia zawodowe, bowiem po wejściu w życie ustawy samorządowej uprawnienia do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie mają jedynie osoby wpisane na listę członków okręgowej izby. Podstawę wpisu stanowił wniosek pt. "ankieta osobowa członka izby architektów" wykorzystywany w tym okresie jako podstawa wpisu. Wpis został dokonany zgodnie z art. 61 ust. 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów ( Dz.U. z 2001 r. Nr 5, poz. 42 z późn.zm.). Do dnia wpisu odwołujący nie wpłacił żadnej składki, z tego też powodu [...] Okręgowa Rada Izby Architektów była uprawniona do skorzystania z sankcji określonych w art. 42 ust. 3 pkt 3 powyższej ustawy.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wywiódł A. K[. Wniósł o uchylenie zaskarżonej uchwały i poprzedzającej ją uchwały [...] Okręgowej Rady Izby Architektów.
W uzasadnieniu podniósł, iż nigdy nie składał wniosku o wpis na listę samorządową architektów, uczestniczył jedynie w zebraniach poprzedzających utworzenie [...] Okręgowej Izby Architektów w celach informacyjnych.
W odpowiedzi na skargę Krajowa Rada Izby Architektów wniosła o jej oddalenie. Podtrzymała swoje stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji/uchwał/, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.).
Stosownie do treści art. 61 ust. 5 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów (Dz.U. z 2001 r. Nr 5, poz. 42 z późn.zm.), zwanej dalej ustawą, wprowadzonym od dnia 31 marca 2002r. ustawą z dnia 15 lutego 2002r. o zmianie ustawy o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów (Dz.U. z 2002r., Nr 23, poz. 221), osoby posiadające uprawnienia, o których mowa w art. 5 ust. 1, 2 i ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy, składały do właściwych pełnomocników okręgowych:
1) wniosek o wpisanie na listę członków okręgowej izby,
2) dokumenty poświadczające posiadane uprawnienia.
Pełnomocnik okręgowy, po sprawdzeniu prawidłowości złożonych dokumentów, bezzwłocznie wpisywał osoby, o których mowa w art. 61 ust. 5, na listę członków okręgowej izby.
Z akt sprawy złożonych przez Krajową Radę Izby Architektów nie wynika, aby skarżący kiedykolwiek złożył wniosek o wpis. Ankieta personalna , traktowana przez Krajową Radę jako substrat wniosku, nie spełnia podstawowych wymogów w tym zakresie. W szczególności brak jest w niej oświadczenia woli skarżącego, iż ubiega
się on o taki wpis. Ustawa nie przewiduje zaś trybu wpisania na listę członków Izby z urzędu, a członkostwo w Izbie nie jest obowiązkowe.
Wprawdzie ustawa w art. 6 wiąże z wpisem na listę prawo wykonywania samodzielnych funkcji w budownictwie oraz samodzielnego projektowania przestrzeni, jednakże decyzję co do zachowania wcześniej nabytych uprawnień w tym zakresie pozostawia samym zainteresowanym.
W związku z powyższym w ocenie Sądu, skarżący nigdy nie był członkiem właściwej okręgowej rady, ani również nie ubiegał się o wpis na listę.
Bezzasadne są zatem twierdzenia Krajowej Rady Izby Architektów zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały, iż skarżący w dniu 18 grudnia 2001 r. stał się członkiem samorządu zawodowego. Przepisy na które powołuje się zaskarżona uchwała weszły bowiem w życie dopiero 31 marca 2002r. Obowiązujące wcześniej przepisy ustawy nie przewidywały "trybu uproszczonego" wpisu na listę, zaś ochrona praw nabytych - prawa do wykonywania samodzielnej funkcji - została przewidziana w art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 15 lutego 2002r. o zmianie ustawy o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów (Dz.U. z 2002r, Nr 23, poz. 221), który wszedł w życie stosownie do treści art. 2 tej ustawy z mocą od dnia 25 stycznia 2002r.
W tym stanie prawnym, należy uznać iż zaskarżone uchwały dotyczące zawieszenia w prawach członka okręgowej izby architektów zostały wydane bez podstawy prawnej a zatem dotknięte są wadą o której jest mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło