IV SA 2742/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd, , Sędzia NSA Bożena Walentynowicz (spr.), Asesor WSA Mariola Kowalska, Protokolant Rafał Kubik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi R. P. na decyzję Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Izby Architektów z dnia [...] czerwca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy nadania uprawnień budowlanych I. Stwierdza nieważność zaskarżonej decyzję oraz decyzji organu pierwszej instancji, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. [...] Okręgowa Izby Architektów [...] decyzją z dnia [...] listopada 2002 r. znak [...] odmówiła nadania R. P. uprawnień budowlanych do projektowania bez ograniczeń w specjalności architektonicznej - bez przeprowadzenia egzaminu. Jako podstawę prawną wskazano art. 12 ust 2 prawa budowlanego oraz § 8 ust 5 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dni 30 grudnia 1994 r. ,, w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie ( Dz. U. nr 38 poz. 8 z 1994 r. ) oraz Uchwały [...] krajowej Izby architektów z dnia [...].05.2002 r. W uzasadnieniu stanowiska Okręgowa Rada Izby Architektów uznała, że wnioskodawca R. P. nie posiada wymaganej prawem zawodowej praktyki do wykonywania uprawnień budowlanych. Rozpoznając odwołanie od tej decyzji Krajowa Komisja Kwalifikacyjna decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...] na podstawie art. 104 kpa i 107 § 1 i 3 kpa, art. 12 ust 1 pkt 1 i ust 2, art. 13 ust 1 pkt 1, art. 14 ust 1 pkt 1 prawa budowlanego oraz art. 11 i 24 ust 1 pkt ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budowlanych i urbanistów ( Dz. U. Nr 5 z 2001 r. ze zm. ) orzekła : odmawia się - bez przeprowadzenia egzaminu, mgr.inż arch. R. P. nadania uprawnień budowlanych w specjalności architektonicznej do projektowania bez ograniczeń. W uzasadnieniu podniesiono ze złożona przez wnioskodawcę P. książka praktyki zawodowej Nr [...] zarejestrowana w Urzędzie Wojewódzkim [...] jako dokument nosi ślady podróbek i jest niewiarygodna w myśl art. 75 kpa. W skardze złożonej na powyższą decyzję organu odwoławczego R. P. reprezentowany przez pełnomocnika radcę prawnego R. A. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji pierwszoinstancyjnej. Skarżący zarzuca naruszenie przepisów postępowania administracyjnego art. 7, 77 i 10 kpa. A nadto błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył. Zauważyć na wstępie należy, iż kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne sprawowana jest pod względem zgodności z prawem – co wynika z art. 1§ 1 i 2 Ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ). Stwarza to obowiązek kontroli przez sąd zaskarżonej decyzji nie tylko w zakresie zarzucanych w skardze zarzutów ale również w aspekcie obowiązujących przepisów prawa materialnego i jak procesowego. Rozpoznając skargę R. P. Sąd przede wszystkim stwierdził, iż decyzja [...] Okręgowej Rady Izby architektów dotknięta jest Kwalifikowaną wadą skutkującą nieważność decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 kpa – gdyż wydana została przez niewłaściwy organ. Zgodnie z art. 24 ust 1 pkt 1 i 2 Ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. ,, o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budowlanych oraz urbanistów ’’ ( Dz. U. Nr 5 z 2001 r. ) – Okręgowa Komisja Kwalifikacyjna – prowadzi postępowanie kwalifikacyjne w sprawach nadania uprawnień budowlanych i wydaje decyzje o nadaniu tych uprawnień. Jakkolwiek postępowanie kwalifikacyjne zostało przeprowadzone przez zespół kwalifikacyjny – [...] Okręgowej Izby Architektów ( protokół Nr [...] ), to decyzje wydała [...] Okręgowa Izba Architektów [...]. Została ona także nieprawidłowo podpisana przez Przewodniczącego Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej i Przewodniczącego [...] Okręgowej Rady Izby Architektów, podczas gdy zgodnie z wymogami prawa winna być podpisana przez cały skład Komisji Kwalifikacyjnej ( patrz w art. 24 ust 1 pkt 1 i 2 Ustawy o samorządzie zawodowym w zw. z art. 11 pkt 1 i 2 tejże ustawy i § 1 pkt 6 regulaminu postępowania kwalifikacyjnego ). Decyzja wydana z naruszeniem przepisów o właściwości czyli przez niekompetentny organ podlega eliminacji z obrotu prawnego zgodnie z art. 156 § 1 kpa. Także wadą naruszenia prawa w rażącym stopniu dotknięta jest decyzja zaskarżona, bowiem mimo, iż wydana została przez organ odwoławczy tj. Krajową Komisję Kwalifikacyjna, to organ ten nie zachował trybu odwoławczego o jakim mowa w art. 36 ust 1 pkt 2. Nie rozpoznano odwołania zgodnie z art. 138 kpa w zw. z art. 11 ust 1 ustawy, o samorządzie zawodowym architektów ’’ lecz rozpoznał sprawy nadania uprawnień R. P. jako organ pierwszej instancji wydający decyzję na podstawie art. 104 kpa. Krajowa Komisja Kwalifikacyjna, której działanie jako organu odwoławczego uruchomiło wniesione odwołanie R. P. pominęła w ocenie swej wszystkie zarzuty podniesione w odwołaniu, nie ustosunkowała się do nich, nie odniosła się także do decyzji zaskarżonej ani jej uzasadnienia. Czyli wbrew wymogom jakie wynikają z treści art. 138 kpa pominęła kontrolny charakter swego funkcjonowania naruszając też zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wydała decyzję jak organ orzekający w pierwszej instancji. Uzasadnienie decyzji Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej nie odpowiada w ogóle wymogom ar 107§ 3 kpa. Powyższe uwagi uzasadniają w pełni ocenę, iż decyzja organu odwoławczego wydana została z rażącym naruszeniem wskazanych przepisów prawa procesowego. Skutkiem tego jest konieczność wyeliminowania jej także z obrotu prawnego poprzez stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 - zdanie ostatnie kpa. Zauważyć należy, iż wykazanych wad zaskarżonej decyzji nie sanuje treść odpowiedzi na skargę złożona przez organ do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w której organ po raz pierwszy ustosunkował się do zarzutów skargi i przedstawił motywy swego rozstrzygnięcia. Odpowiedź na skargę jest bowiem pismem procesowym złożonym już w postępowaniu sądowo-administracyjnym i nie stanowi ,, orzeczenia ’’ organu w sprawie indywidualnej. Stwierdzenie nieważności decyzji obu instancji zwalnia sąd od rozważań nad podniesionymi w skardze zarzutami. Podkreślić jedynie należy, iż zgodnie ze wskazanym art. . 11 ustawy o samorządzie zawodowym – w sprawach indywidualnych stosuje się kpa, zaś tryb postępowania w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie szczegółowo reguluje Rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 30 grudnia 1994 r. w tym Rozdział 4 dotyczący postępowania kwalifikacyjnego o nadanie uprawnień budowlanych. Na podkreślenie w tym rozdziale zasługuje regulacja pkt 4 i 5 § 8 z tego rozdziału, której nie miał na uwadze żaden z organów wydających wadliwe przedmiotowe decyzje. W podsumowaniu powyższych rozważań Wojewódzki Sąd Administracyjnych na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153 poz. 1270 ) orzeczono jak w sentencji.