IV SA 2757/03
WyrokWSA w Warszawie2004-12-08
Skład orzekający: Maria Czapska - Górnikiewicz, Tadeusz Nowak, Izabela Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca wykonanie robót remontowych w budynku mieszkalnym, wydana na podstawie art. 66 Prawa budowlanego, może obejmować nakaz opróżnienia lokalu?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego nie jest uprawniony do nakazania opróżnienia obiektu budowlanego w każdym przypadku stwierdzenia nieodpowiedniego stanu technicznego. Uprawnienie to, zgodnie z art. 68 Prawa budowlanego, ograniczone jest do sytuacji bezpośredniego zagrożenia zawaleniem się budynku, co wymaga zastosowania art. 66 lub 67 Prawa budowlanego. W przypadku, gdy zagrożenie dotyczy niezamieszkałego lokalu, nie zachodzi konieczność opróżnienia budynku.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał właścicielom budynku mieszkalnego wykonanie szeregu robót remontowych dachu, rynien, rur spustowych i przewodów kominowych, a także zarządził natychmiastowe wyłączenie balkonów z użytkowania. Decyzja została wydana w oparciu o protokoły kontroli wskazujące na zły stan techniczny balkonów, stropu poddasza oraz przewodów kominowych. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy. Skarżący podnosili, że organy wybiórczo potraktowały strefy zagrożenia, wskazując na zły stan instalacji elektrycznej i wodno-kanalizacyjnej oraz zagrzybienie jednego z lokali.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz Sędziowie WSA Tadeusz Nowak WSA Izabela Ostrowska (spr.) Protokolant Sylwia Mackiewicz po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi D. J., J. J., W. J., A. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2003r. Nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania określonego zakresu robót remontowych oddala skargę
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2003 r., działając w oparciu o art. 66 pkt 1 i art. 68 w związku z art. 61 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, nakazał W. J., A. S., D. J. i J. J. wykonanie następujących robót remontowych w budynku mieszkalnym, wielorodzinnym znajdującym się na nieruchomości przy ul. C. [...] w W.:
– naprawę uszkodzonych części pokrycia dachowego;
– wymianę zniszczonych rynien i rur spustowych;
– naprawę uszkodzonych głowić kominowych;
– wymianę zniszczonych rur PCV w pionie kominowym nr 2 i nr 3;
– wymianę zniszczonych rur cementowo-azbestowych i blaszanych na rury z blachy kwasoodpornej w pionach kominowych nr 4 i nr 6
oraz zarządził:
1. natychmiastowe wyłączenie z użytkowania balkonów,
2. wydzielenie strefy zagrożenia w bezpośrednim sąsiedztwie balkonów,
3. umieszczenie zawiadomienia o zakazie użytkowania balkonów.
W uzasadnieniu wskazał, iż z protokołu kontroli z dnia [...].02.2002 r. dotyczącego utrzymania obiektu budowlanego przy ul. C. [...] wynika, że "balkony wymagają natychmiastowego doraźnego zabezpieczenia i zakazu korzystania z nich oraz przystąpienia do ich przebudowy". Strop drewniany na poddaszu, szczególnie nad lokalem nr [...] stanowi realne zagrożenie dla użytkowników poddasza i lokalu nr [...].
W oparciu o kolejny protokół kontroli z dnia [...].02.2003 r., organ ustalił, iż stan techniczny budynku jest nieodpowiedni, na 6 lokali mieszkalnych tylko dwa są zamieszkałe, w tym jeden przez współwłaścicieli budynku. Lokal nr [...], w którym może nastąpić realne zagrożenie, jest niezamieszkały.
W tym stanie rzeczy w ocenie organu nie zachodzi konieczność opróżnienia tego lokalu w trybie art. 68 Prawa budowlanego.
Nadto organ powołał się na opinię Zakładu Usług Kominiarskich nr [...] z dnia [...].02.2003 r., z której wynika, ze "głowice kominów są popękane – do remontu ... W pionie kominowym nr 2 i 3 przewody z rur uległy zniszczeniu. Przewody w pionach nr 4 i 6 wybudowane z rur cementowo-azbestowych i blaszanych należy wymienić na rury z blachy kwasoodpornej".
Organ I instancji stwierdził, iż ustalony stan faktyczny wypełnia przesłankę normy art. 66 pkt 1 Prawa budowlanego, zaś zakres robót nakazanych decyzją sprowadza się do ograniczenia dalszej degradacji budynku oraz eliminacji zagrożenia bezpieczeństwa użytkowników. Remont kapitalny, o którym mowa w przedłożonych opiniach, wymaga opracowania dokumentacji projektowej i uzyskania pozwolenia na budowę, ponieważ będzie on obejmował wymianę elementów konstrukcyjnych budynku.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2003 r., działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania D. J., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Zdaniem organu II instancji odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Postępowanie przeprowadzone przez organ I instancji jednoznacznie potwierdziło nieodpowiedni stan techniczny budynku, który obligował tenże organ do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości.
Skargę na powyższą decyzję wnieśli D. J., J. J., W. J. i A. S. podnosząc, iż organy wybiórczo potraktowały strefy zagrożenia życia, zdrowia i mienia, występujące w związku ze złym stanem technicznym budynku.
Zdaniem skarżących, stan techniczny instalacji elektrycznej w lokalach powoduje stan zagrożenia prądem elektrycznym oraz pożarem, jednak jej remontu nie można wykonać do czasu wykwaterowania jednej, sześcioosobowej rodziny zamieszkałej w budynku. Nadto instalacja wodno-kanalizacyjna także wymaga natychmiastowej wymiany. W ocenie skarżących, w najgorszym stanie technicznym, bez dopływu gazu, niedogrzanym i zagrzybionym jest lokal nr [...] zamieszkały przez lokatorów z tzw. szczególnego trybu najmu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
Skarga jest niezasadna.
Nałożone zaskarżoną decyzją obowiązki nie naruszają przepisu art. 66 pkt 1 ustawy z dnia 07.07.1994 r., Prawo budowlane – wskazanego jako podstawa materialnoprawna rozstrzygnięcia.
Przepisy rozdziału 6 Prawa budowlanego, zatytułowanego "utrzymanie obiektów budowlanych", dotyczą utrzymania tychże obiektów w należytym stanie technicznym i estetycznym, adresowane są do właścicieli i zarządców tych obiektów.
Zgodnie z powołanym w decyzji art. 66 Prawa budowlanego oraz utrwalonym w tym przedmiocie orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, stwierdzenie przez organ państwowego nadzoru budowlanego istnienie w obiekcie budowlanym stanów, o których mowa w cytowanym przepisie, nakłada na organy obowiązek wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości.
Organ nadzoru budowlanego swoje ustalenia poczynił przede wszystkim w oparciu o protokół kontroli utrzymania obiektu budowlanego z dnia [...].02.2002 r., który kładzie nacisk na zły stan techniczny balkonów, zagrażający ich użytkownikom, a także stropu drewnianego na poddaszu stwarzający stan niebezpieczeństwa dla lokalu nr [...]. Przedmiotem analizy organu była także opinia Zakładu Usług Kominiarskich dotycząca wadliwości przewodów kominowych.
Usunięcie nieprawidłowości stanu technicznego obiektu budowlanego w oparciu o art. 66 Prawa budowlanego winno uwzględniać indywidualne cechy kontrolowanego obiektu, stąd rodzaj i zakres wystosowanych do właścicieli nakazów powinien być zależny od ustalonych konkretnych potrzeb. Nie można także, czego nie dostrzegają skarżący, utożsamiać decyzji wydanej w oparciu o art. 66 Prawa budowlanego z decyzją o pozwoleniu na budowę. Wszystkie przedłożone do akt postępowania administracyjnego dokumenty wskazują na konieczność wykonania generalnego remontu budynku, wymagającego wymiany elementów konstrukcyjnych (np. więźby dachowej), jednak roboty takie winny być poprzedzone wykonaniem projektu budowlanego zatwierdzonego stosowną decyzją na podstawie art. 28 Prawa budowlanego.
Nakaz wykonania określonych obowiązków mających na celu usunięcie nieodpowiedniego stanu technicznego, może dotyczyć wyłącznie samego obiektu, nie może natomiast wkraczać w to co mieści się wewnątrz lokalu, bowiem kwestie te uregulowane są przepisami prawa cywilnego. Spory dotyczące wad utrudniających, czy też uniemożliwiających prawidłowe korzystanie z lokalu mieszkalnego są sprawami cywilnymi, do rozstrzygania których powołane są sądy powszechne.
W tym kontekście należy wskazać, iż organ nadzoru budowlanego nie jest powołany (jak tego chce skarga) do nakazania opróżnienia obiektu budowlanego w każdym przypadku opisanym w art. 66 Prawa budowlanego. Uprawnienie organu w tym zakresie ograniczone jest, zgodnie z brzmieniem art. 68 Prawa budowlanego, jedynie do sytuacji, w której organ w razie stwierdzenia w wyniku oględzin bezpośredniego zagrożenia zawalenia się budynku przeznaczonego na pobyt ludzi, w celu zastosowania art. 66 lub 67 Prawa budowlanego, nakazuje opróżnienie bądź wyłączenie z użytkowania całego budynku lub jego części.
W sprawie niniejszej, czego skarga nie kwestionuje, ustalono, iż zagrożenie takie mogłoby dotyczyć jedynie lokalu nr [...], który jest niezamieszkały, co wyklucza konieczność zastosowania art. 68 Prawa budowlanego.
Przy czym należy zauważyć, iż wydanie zaskarżonej decyzji nie pozbawia skarżących prawa żądania wszczęcia kolejnego postępowania w ramach nadzoru budowlanego w sytuacji ujawnienia się kolejnych przesłanek wyczerpujących normę art. 66 Prawa budowlanego.
Z tych wszystkich względów, skoro zarzuty skargi nie mogły odnieść zamierzonego skutku, należało orzec jak w sentencji w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło