IV SA 2790/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Grzegorz Czerwiński /spr./, , , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 października 2004 r. sprawy ze skargi A. R. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2004 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] stycznia 2002 roku, Nr [...] II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku Decyzją z dnia [...] stycznia 2002 roku, Nr [...] ([...]) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 37 ust.1 pkt.1 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38 poz.29 ze zm.) nakazał A. R. rozbiórkę następujących obiektów budowlanych: a) budynku mieszkalnego, b) pomieszczenia gospodarczego dobudowanego do w/w budynku, c) fundamentu połączonego z budynkiem mieszkalnym, d) budynku garażowego, zrealizowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę na działce o nr ew. [...] położonej przy ul. J. w S. I Gmina N. W uzasadnieniu swojej decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że inwestor A. R. na działce o nr ew. [...] położonej przy ul. J. w S. Gmina N. wybudowała następujące obiekty: a) budynek mieszkalny o wymiarach 6,60 m x 11,10 m, b) pomieszczenie gospodarcze dobudowane do w/w budynku od strony ul. J. o wym. 4,50 m x 11,10 m, c) fundament połączony z budynkiem mieszkalnym do strony zachodniej o wym. 6,90 m x 12,20 m, d) budynek garażowy o wym. 4,05 m x 10,10 m. W dalszej części uzasadnienia Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że jak wynika z oświadczenia inwestora obiekt wymieniony w pkt.a zrealizowany został w 1992 roku, zaś pozostałe obiekty w 1994 roku. Z kolei według osoby składającej zawiadomienie o samowoli budowlanej wybudowanie wszystkich obiektów nastąpiło w 1992 roku. A. R. nie posiada ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, gdyż jak twierdzi dokumenty te jej zaginęły. Według wypisu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy N. działka o nr ew. [...] położona w S. Gmina N. przeznaczona jest pod poszerzenie drogi [...] do szerokości w liniach rozgraniczających 20 – 25 m natomiast pomieszczenie gospodarcze usytuowane na przedmiotowej działce znajduje się w odległości 14,20 m od krawędzi drogi. W tej sytuacji zdaniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego spełnione zostały przesłanki do zastosowania art.37 ust.1 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38 poz.29 ze zm.) i wydania nakazu rozbiórki przedmiotowych obiektów. Od powyższej decyzji odwołanie złożyła A. R. podnosząc zarzut, że wszystkie wymienione w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego obiekty wzniosła za zgodą Urzędu Gminy w N. Nadto podniosła zarzut, że zrealizowanie rozbiórki spowoduje, iż ona i jej dzieci pozbawione zostaną dachu nad głową. Decyzją z dnia [...] czerwca 2003 roku, Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] stycznia 2002 roku. W uzasadnieniu swojej decyzji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że teren działki o nr ew. [...] położonej w S. Gmina N. zgodnie z ustaleniami miejscowego ogólnego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy N. – zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Gminy N. z dnia [...] października 1994 roku ogłoszoną w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] Nr [...] poz.] w dniu [...] listopada 1994 roku przeznaczony jest w części pod uprawy rolne, a w pozostałej części pod poszerzenie drogi [...] do szerokości w liniach rozgraniczających do 20 – 25 m. Ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie dopuszczają żadnej zabudowy na ternie działki o nr ew. [...]. W tej sytuacji zdaniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zachodzą przesłanki do wydania decyzji o nakazie rozbiórki. Na powyższą decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła A. R. podnosząc zarzuty tożsame z zarzutami zawartymi w odwołaniu od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie aczkolwiek nie z powodów w niej wymienionych. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonej decyzji z prawem materialnym i procesowym. Zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 7 kpa i art.77 kpa oraz art. 37 art. 37 ust.1 pkt.1 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38 poz.29 ze zm.). Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nie ustalił w sposób stanowczy daty wybudowania obiektów budowlanych, których dotyczy nakaz rozbiórki. Ograniczył się jedynie do podania dwóch różnych dat ich realizacji. Czynienie w uzasadnieniu decyzji ustaleń alternatywnych jest niedopuszczalne. Jeżeli z zeznań stron wynika, że istnieją dwie rozbieżne wersje zdarzenia to należy dążyć do ich zweryfikowania. Gdyby dla rozstrzygnięcia zawartego w decyzji istotne było jedynie czy zastosowanie ma mieć ustawa z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 1994 roku Nr 89 poz.414 ze zm.) czy też ustawa z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38 poz.29 ze zm.) uchybienie to nie byłoby istotne. Niezależnie bowiem od tego czy budowa zakończona została w roku 1992 czy też w roku 1994 zastosowanie miałaby ustawa z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane. Dla wydania prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie ma jednak również znaczenie jaki plan miejscowego zagospodarowania przestrzennego obowiązywał w dacie samowoli budowlanej. Zgodnie treścią art. 37 ust.1 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane podlegają rozbiórce obiekty budowlane lub ich części będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy. Treść tego przepisu wskazuje, że przy ocenie czy samowola budowlana jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego pod uwagę brany jest plan zagospodarowania przestrzennego z daty budowy tychże obiektów. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest bowiem również przepisem prawnym. Pogląd ten znajduje potwierdzenie w dotychczasowym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. W wyroku z dnia 19 maja 1995 roku, sygn. akt IV SA 196/96 (niepublikowane) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "z uwagi na zapis zawarty w przepisie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 roku, istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy jest to, jaki plan obowiązywał w dacie budowy przedmiotowego obiektu, a nie to jaki plan będzie obowiązywał w przyszłości". W niniejszej sprawie podstawą rozstrzygnięć Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego był ogólny plan zagospodarowania przestrzennego Gminy N. – zatwierdzony uchwałą Nr [...] Rady Gminy N. z dnia [...] października 1994 roku ogłoszoną w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] Nr [...] poz.] w dniu [...] listopada 1994 roku. Nawet zakładając, że wszedł on w życie z dniem ogłoszenia to trudno przypuszczać, że ta część obiektów, która prawdopodobnie mogła być zrealizowana w roku 1994 została wybudowana w czasie obowiązywania tego planu. Mało prawdopodobne jest bowiem by budowa realizowana była w końcu listopada 1994 roku oraz w miesiącu grudniu 1994 roku. Jednakże przy tak ustalonym stanie faktycznym jaki wynika z uzasadnienia decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego wykluczyć tego oczywiście nie można. Z tego też względu konieczne jest poczynienie dokładnych ustaleń w tym przedmiocie. W zależności od ich wyniku możliwe będzie dokonanie oceny czy prawidłowe było odniesienie samowolnej budowy tych obiektów do uwarunkowań planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy N. z dnia [...] października 1994 roku czy też należało odnieść tę samowolna budowę do planu zagospodarowania, który go poprzedzał. W stosunku do obiektów wybudowanych w roku 1992 wymogi tego planu z całą pewnością nie mogą być brane pod uwagę przy ocenie czy zachodzą przesłanki do nakazania ich rozbiórki w trybie art. 37 ust.1 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38 poz.29 ze zm.). Ocena ta winna być dokonana w oparciu o plan zagospodarowania przestrzennego, który obowiązywał w 1992 roku. Nie zasługują natomiast na uwzględnienie zarzuty ponoszone przez skarżącą. Nie budzi w świetle zgromadzonego materiału dowodowego wątpliwości fakt, iż obiekty budowlane, których dotyczy zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca zostały wzniesione bez wymaganego pozwolenia na budowę. Twierdzenie skarżącej, że pozwolenie na budowę istniało, tylko zaginęło jest zdaniem Sądu niewiarygodne. Przy ustalaniu czy istnieją przesłanki do wydania nakazu rozbiórki, nie mogą być również brane pod uwagę żadne inne okoliczności poza zgodnością inwestycji z prawem. Powoływanie się przez skarżącą na fakt, iż pozbawi to ją oraz jej dzieci miejsca zamieszkania nie może więc stanowić kryterium oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji. Z powyższych względów na podstawie art. 145§1 pkt.1 a i c oraz art.152 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2000 roku Nr 153 poz. 1270 ze zmianami) w związku z art. 97§1 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.1271 ze zmianami) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.