IV SA 2799/03

WyrokWSA w Warszawie2004-12-14

Skład orzekający: Bożena Więch – Baranowska, Anna Żak, Izabela Ostrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa wznowienia postępowania administracyjnego może nastąpić z przyczyn merytorycznych, czy wyłącznie formalnych, w sytuacji gdy wnioskodawca nie wykazał posiadania interesu prawnego w rozumieniu art. 28 kpa?
Ratio decidendi
Odmowa wznowienia postępowania administracyjnego następuje wyłącznie ze względów formalnych, a nie merytorycznych. Niedopuszczalność wznowienia postępowania z przyczyn podmiotowych ma miejsce, gdy żądanie wszczęcia postępowania złoży osoba, która nie jest stroną postępowania, co oznacza brak interesu prawnego chronionego przepisem prawa materialnego. Interes prawny nie może być utożsamiany z interesem faktycznym, takim jak hipotetyczne obniżenie wartości nieruchomości.
Stan faktyczny
Skarżący domagali się wznowienia postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę oczyszczalni ścieków, powołując się na postanowienie NSA. Organy administracji odmówiły wznowienia, uznając, że skarżący nie posiadają interesu prawnego, ponieważ ich działki nie sąsiadują bezpośrednio z inwestycją, a raport oddziaływania na środowisko nie wykazał negatywnego wpływu na ich nieruchomości. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów kpa i brak należytego uzasadnienia decyzji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska, Sędziowie (NSA, WSA Anna Żak, Izabela Ostrowska (spr.), Protokolant Piotr Zawadzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2004 r. sprawy ze skarg M. A., P. P., H. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2003r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania skargi oddala Starosta K. decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r., działając w oparciu o art. 149 § 3 i 150 kpa i 145 § 1 kpa, po rozpatrzeniu wniosku Komitetu Protestacyjnego – [...], postanowił odmówić wznowienia postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę oczyszczalni ścieków wraz z instalacją wewnętrzną wodno-kanalizacyjną, elektryczną i wentylacyjną oraz drogą dojazdową z lokalizacją na działkach nr [...] położonych w G. [...] dla Zarządu gminy G., zakończonej decyzją ostateczną Starosty K. z dnia [...].09.2002 r. W uzasadnieniu organ wskazał, iż pismami z dnia 19.12.2002 r. i 21.01.2003 r. M. A., P. P., Z. T. i H. S., wnieśli o wznowienie postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...].09.2002 r. domagając się jej uchylenia w związku z postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 03.12.2002 r. sygn. akt IV SA 3509-3512/02. Postanowieniem powyższym NSA umorzył postępowanie z wniosku skarżących o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...].08.2002 r. w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego od decyzji z dnia [...].05.2002 r. nr [...] ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji. W ocenie organu wnioskodawcy nie uczestniczyli w postępowaniu administracyjnym o wydanie pozwolenia na budowę na prawach strony, działki należące do nich nie znajdują się w bezpośrednim sąsiedztwie planowanej inwestycji, wnoszący o wznowienie postępowania, nie mają interesu prawnego, chronionego konkretnym przepisem prawa materialnego, zaś z raportu oddziaływania na środowisko, wynika, że przedmiotowa inwestycja nie oddziaływuje swym zasięgiem na działki dalej położone. Z tych względów brak przesłanek do wznowienia postępowania. Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli M. A., P. P., Z. T. i H. S. podnosząc, iż w sprawie zaistniały przesłanki wznowienia postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt 7 kpa. Nadto odwołujący podnoszą, iż organ nie zbadał wnikliwie istnienia po ich stronie interesu prawnego, podczas gdy wyraża się w fakcie, iż budowa oczyszczalni ścieków wpłynie znacząco na utratę wartości posiadanych przez nich nieruchomości oraz emisji zapachów wytwarzanych przez inwestycję. Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2003 r., po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W ocenie organu odwoławczego zaskarżona decyzja znajduje uzasadnienie w treści art. 149 § 3 kpa, zgodnie z którym organ uprawniony jest do odmowy wznowienia postępowania, między innymi w przypadku żądania złożonego przez osobę nieuprawnioną. Zgromadzony materiał jednoznacznie zaś wskazuje, iż odwołujący się nie mają interesu prawnego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...].09.2002 r. nr [...], bowiem ich działki nie przylegają do planowanej inwestycji, a z raportu oddziaływania na środowisko wynika, iż nie wpłynie ona negatywnie na środowisko, w tym na działki skarżących. Skargę na decyzję organu II instancji wnieśli M. A., P. P., Z. T. (skarga odrzucona postanowieniem z dnia 18.11.2003 r.) oraz H. S. podnosząc, iż Wojewoda [...] z naruszeniem art. 107 § 3 kpa nie uzasadnił swojego stanowiska, nie wyjaśniając z jakich przyczyn nie uchylił kwestionowanej decyzji. Zdaniem skarżących działania organów naruszyły zasady określone w art. 6, 7 i 8 kpa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Wydanie decyzji odmawiającej wznowienia postępowania jest możliwe wówczas, gdy wznowienie postępowania z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych jest niedopuszczalne oraz gdy strona złożyła żądanie wznowienia z uchybieniem ustawowego terminu określonego w art. 148 § 1 i § 2 kpa. Niedopuszczalność wznowienia postępowania z przyczyn podmiotowych będzie miała miejsce, gdy żądanie wszczęcia postępowania złoży osoba, która nie jest stroną postępowania. Odmowa więc wznowienia postępowania następuje tylko i wyłącznie ze względów formalnych, a nie merytorycznych. Przedmiotem oceny organów było więc istnienie po stronie żądających wznowienia postępowania przymiotu strony w rozumieniu art. 28 kpa. W orzecznictwie sądowym i doktrynie ugruntowany został pogląd, iż źródłem interesu prawnego określonego podmiotu do udziału w postępowaniu administracyjnym, o którym mowa w art. 28 kpa jest przepis prawa materialnego, kształtujący sytuację prawną tego podmiotu. Prawna kategoria interesu prawnego, na której oparta jest legitymacja procesowa do występowania w postępowaniu administracyjnym, należy więc do prawa materialnego. Oznacza to, że rozstrzygnięcie organu dotyczy bezpośrednio sfery prawnej danego podmiotu. Właściciele, użytkownicy wieczyści nieruchomości, które nie sąsiadują bezpośrednio z nieruchomością objętą planowaną inwestycją, posiadają interes prawny jedynie wówczas, gdy wykażą, iż projektowana inwestycja wpływa bezpośrednio na ich sytuację prawną. Do sytuacji takich nie należy ewentualne, hipotetyczne obniżenie wartości ich działek z uwagi na powstałą budowę, bowiem okoliczność tę należy oceniać w kategorii wyłącznie interesu faktycznego (majątkowego). W toku postępowania przed organami obu instancji skarżący nie wykazali także, iż planowana inwestycja oddziaływuje na ich nieruchomości i narusza ich uzasadniony interes podlegający ochronie w rozumieniu art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Raport oddziaływania na środowisko, stanowiący załącznik do decyzji nr [...] z dnia [...].09.2002 r. opracowany w czerwcu 2002 r., w pkt 5.3 stanowi, iż realizacja obiektów oczyszczalni nastąpi na terenie dotychczas nie zainwestowanym, użytkowanym rolniczo, przy czym obiekt ma być otoczony szczelnym pasem zieleni izolacyjnej, złożonym z gatunków drzew i krzewów rodzimych. Przewidywane źródła emisji nie stanowią zagrożenia dla środowiska i nie są uciążliwe dla występującej w oddaleniu zabudowy. uciążliwość oczyszczalni ma się ograniczać do granic terenu przewidzianego pod jej lokalizację. W tej sytuacji zasadnie organy obu instancji uznały, iż brak przesłanek do przyjęcia, iż skarżący posiadają uzasadniony interes do występowania w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Prawidłowo także organy nie odniosły się do zarzutów merytorycznych kierowanych przeciwko kwestionowanej decyzji, bowiem rozważania takie byłyby możliwe dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania. Reasumując decyzja zaskarżona oraz ją poprzedzająca nie naruszają prawa i znajdują swoje uzasadnienie w brzmieniu art. 149 § 3 kpa. Z tych względów skarga podlega oddaleniu w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło