IV SA 2828/02
WyrokWSA w Warszawie2004-02-05
Skład orzekający: Andrzej Gliniecki, Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Bogusław Cieśla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie zażaleniowe na postanowienie o wstrzymaniu użytkowania obiektu budowlanego, powołując się na wydanie późniejszej decyzji nakładającej obowiązki na inwestora?Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., umarzając postępowanie zażaleniowe. Umorzenie takie jest dopuszczalne jedynie w przypadku cofnięcia zażalenia lub gdy postępowanie stanie się bezprzedmiotowe. Wydanie decyzji na podstawie art. 51 Prawa budowlanego nie czyni bezprzedmiotowym postępowania zażaleniowego na postanowienie o wstrzymaniu użytkowania na podstawie art. 50 Prawa budowlanego, gdyż oba akty mają odrębny tok instancji i służą im oddzielne środki zaskarżenia. Postanowienie o wstrzymaniu użytkowania wymaga merytorycznego rozpatrzenia zażalenia.Stan faktyczny
Skarżący H. K. złożył skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które umorzyło postępowanie zażaleniowe dotyczące postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o wstrzymaniu użytkowania parteru budynku gospodarczego. Skarżący kwestionował sposób załatwienia jego skargi przez organ pierwszej instancji oraz domagał się rozbiórki piętra budynku. Organ odwoławczy umorzył postępowanie zażaleniowe, uznając je za bezprzedmiotowe w związku z wydaniem przez organ pierwszej instancji decyzji nakładającej na inwestora określone obowiązki.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i zasądzono od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Gliniecki (spr.), Sędziowie WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Asesor Bogusław Cieśla, Protokolant Eliza Kapłańska, po rozpoznaniu w dniu 5 luty 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi H. K. na decyzję [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].06.2002 r. Nr [...] w przedmiocie wstrzymania użytkowania parteru budynku gospodarczego I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego H. K. kwotę 10 zł; (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...]postanowieniem nr [...]z dnia [...] maja 2001 r., wydanym na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 71 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. nr 106 poz. 1126 z późn. zm.) , dalej zwanej Prawem budowlanym, wstrzymał:
"użytkowanie parteru budynku gospodarczego wybudowanego na terenie nieruchomości przy ul. [...] w [...] przeznaczonego na warsztat ślusarsko-blacharski i obróbek budowlanych wraz z metaloplastyką – bez pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania".
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył H. K., na wniosek którego wszczęto postępowanie i przeprowadzono kontrolę w dniu [...].10.2000 r. na terenie nieruchomości przy ul. [...]w [...].
Skarżący uważa, że wydane postanowienie tylko w części załatwia jego skargę. Organ nie ustosunkował się do problemu wysokości budynku, jego usytuowania w ostrej granicy, spływu wody z dachu na sąsiednie działki i wykonania szamba dwukomorowego bez dokumentacji. Poza tym skarżący wnosi o nakazanie rozbiórki piętra budynku.
[...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu zażalenia postanowieniem nr [...] z dnia [...]czerwca 2002 r., na podstawie art. 138§1 pkt 3 w zw. a art. 144 kpa umorzył postępowanie zażaleniowe. Jako powód takiego rozstrzygnięcia organ podaje to, że organ pierwszej instancji wydał w dniu [...] lipca 2001 r. decyzję nr [...], na podstawie art. 51ust. 1 pkt 2 i ust. 4 Prawa budowlanego, nakładającą na A. B. – inwestora określone obowiązki, co spowodowało, że zaskarżone postanowienie nie utraciło ważności po upływie dwu miesięcy.
H. K. pismem z dnia [...].08.2002 r. złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższe postanowienie, wnosząc o uchylenie decyzji nr [...] z dnia [...]grudnia 1992 r. o pozwoleniu na budowę. Skarżący, podobnie jak wcześniej w odwołaniu, kwestionuje cały proces inwestycyjny związany z budową przedmiotowego budynku, począwszy od wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...]grudnia 1992 r. a skończywszy na decyzji nr [...] z dnia [...] lipca 2001 r.
[...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę podtrzymuje stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu i wnosi o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez w/w sąd pierwszej instancji na podstawie art. 97§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1271 z późn. zm.).
Zgodnie z art. 134§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270), Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie, Sąd podjął, mając na uwadze powyższy przepis, bowiem skarga nie zawierała zarzutów, które by mogły wskazywać na niezgodność z prawem zaskarżonego aktu.
Zaskarżone postanowienie w ocenie Sądu, zostało podjęte z naruszeniem art. 138§1 pkt 3 kpa. W oparciu o powyższy przepis organ może podjąć rozstrzygnięcie wyłącznie w sytuacji, kiedy strona cofnie zażalenie (odwołanie) lub postępowanie stanie się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105§1 kpa. W rozpoznawanym przypadku żadna z tych okoliczności nie miała miejsca. Poza tym należy zauważyć, że zaskarżone postanowienie zostało wydane po upływie jednego roku od daty wydania postanowienia przez organ pierwszej instancji i od daty przesłania zażalenia do organu drugiej instancji, co narusza art. 35§3 kpa a w konsekwencji również przepis art. 36 kpa.
Wydanie decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego w terminie dwu miesięcy od dnia doręczenia postanowienia o wstrzymaniu robót, nie czyni postępowania zażaleniowego – bezprzedmiotowym.
Podjęcie rozstrzygnięcia na podstawie art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego w terminie dwu miesięcy od dnia doręczenia postanowienia, którym mowa w art. 50 ust. 1 , powoduje, że to postanowienie nie traci ważności.
Postanowienie wydane na podstawie art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego i decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 1 tej ustawy, dotyczą różnych spraw, chociaż związanych z sobą. Każdy z tych aktów administracyjnych ma swój oddzielny tok instancji, w ramach którego służą oddzielne środki zaskarżenia, łącznie ze skargą do sądu administracyjnego. Wydanie decyzji w oparciu o przepis art. 51 ust.1 Prawa budowlanego, nie wyklucza rozpatrzenia zażalenia na postanowienie wydane na podstawie art. 50 ust. 1 tej ustawy, bowiem zgodnie z ust.5 tego przepisu, na postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych służy zażalenie, które musi być rozpatrzone merytorycznie (co do istoty sprawy). Umorzenie postępowania na podstawie art. 138§1 pkt 3 kpa, nie jest merytorycznym rozpatrzeniem sprawy, mogącym mieć miejsce tylko w ściśle określonych sytuacjach (art. 105§1, 137 kpa), kiedy okoliczności sprawy nie pozwalają na podjecie merytorycznego rozstrzygnięcia.
Organ drugiej instancji, umarzając postępowanie zażaleniowe, nie dostrzegł nawet, że w postępowaniu organu pierwszej instancji, nie oznaczono adresata tego aktu (strony).
Zarzuty podnoszone w skardze dotyczą spraw, które nie mogły być wzięte pod uwagę w niniejszym postępowaniu.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 145§1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270) orzekł, jak w sentencji.
O kosztach sądowych orzeczono na podstawie art. 200 w/w ustawy w związku z art. 97§2 ustawy – Przepisy wprowadzające, powołanej na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło